Chính sách điều hành tác động đến thị trường xăng dầu: Quyết sách đúng và trúng

Giá xăng dầu trong nước đã cho thấy hiệu quả rõ nét từ loạt chính sách điều hành linh hoạt. Việc đồng loạt giảm các sắc thuế, phí về mức thấp, thậm chí 0%, không chỉ góp phần hạ nhiệt chi phí nhiên liệu mà còn tạo “đệm giảm sốc” cho nền kinh tế.

Giá xăng dầu trong nước đã cho thấy hiệu quả rõ nét từ loạt chính sách điều hành linh hoạt. Việc đồng loạt giảm các sắc thuế, phí về mức thấp, thậm chí 0%, không chỉ góp phần hạ nhiệt chi phí nhiên liệu mà còn tạo “đệm giảm sốc” cho nền kinh tế.

Áp dụng cho bối cảnh đặc biệt

Theo điều chỉnh của Liên bộ Công Thương - Tài chính từ 0h ngày 16/4, giá xăng RON 95-III (loại phổ biến trên thị trường) tăng 220 đồng, lên 23.760 đồng một lít. Tương tự, E5 RON 92 thêm 250 đồng, có giá mới 22.590 đồng.

Ngược lại, các mặt hàng dầu giảm 1.920-2.280 đồng một lít tùy loại so với kỳ điều hành trước. Cụ thể, mỗi lít diesel và mazut có giá mới lần lượt 31.040 đồng và 20.330 đồng.

Tiếp nhận thông tin giá dầu hạ nhiệt, anh Nguyễn Thắng Quang (phường Bồ Đề, Hà Nội) – chủ một chiếc bán tải chạy dầu – không giấu được niềm vui: “Dù giảm ít hay nhiều cũng mừng lắm. So với đầu tháng 4, khi giá gần 42.000 đồng/lít, nay còn khoảng 31.000 đồng/lít mới thấy mức giảm đáng kể đến thế nào”.

Cùng tâm trạng, anh Nguyễn Minh Khôi – người hằng ngày di chuyển đến công trường bằng xe bán tải chạy dầu cho biết, chi phí đổ đầy bình hiện chỉ còn khoảng 2,8 triệu đồng, trong khi trước đây, khi giá ở mức 42.000 đồng/lít, con số này lên tới hơn 3,1 triệu đồng. Tính ra, mỗi tháng anh có thể tiết kiệm gần 1 triệu đồng tiền nhiên liệu.

Ở góc độ doanh nghiệp, nhiều đơn vị vận tải cho hay, chi phí nhiên liệu thường chiếm tới 30–40% giá thành vận hành. Vì vậy, biến động giá xăng dầu tác động trực tiếp đến chi phí đầu vào, từng khiến không ít doanh nghiệp gặp khó trong việc cân đối hoạt động. Khi giá dầu giảm, áp lực chi phí cũng được “cởi trói” phần nào, giúp các doanh nghiệp vận tải nhẹ gánh hơn đáng kể.

Theo Nghị quyết của Quốc hội, từ 16/4 đến 30/6, thuế bảo vệ môi trường với xăng (trừ ethanol), dầu diesel, nhiên liệu bay, dầu hỏa và dầu mazut về 0 đồng. Thuế tiêu thụ đặc biệt với xăng các loại cũng được giảm về 0%. Xăng, dầu diesel và nhiên liệu bay thuộc đối tượng không phải kê khai, tính nộp thuế giá trị gia tăng (VAT) nhưng vẫn được khấu trừ đầu vào.

Theo số liệu của Bộ Công Thương, trong cơ cấu giá cơ sở xăng dầu, thuế VAT chiếm khoảng 7,4%; thuế bảo vệ môi trường 2,7-6%, và tiêu thụ đặc biệt 6,7%. Do đó, việc giảm tất cả loại thuế này về 0 đến hết tháng 6 là giải pháp để đảm bảo các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội năm nay, kiểm soát lạm phát.

Theo báo cáo của Chính phủ, việc thuế bảo vệ môi trường với xăng (trừ ethanol), dầu diesel, nhiên liệu bay, dầu hỏa và dầu mazut về 0 đồng dự kiến làm giảm thu ngân sách bình quân 7.300 tỷ đồng một tháng.

Tuy nhiên, Chính phủ cho rằng đây là “biện pháp tài khóa đặc biệt được áp dụng trong bối cảnh đặc biệt”, để hạn chế tác động của biến động giá năng lượng, góp phần ổn định kinh tế vĩ mô, an ninh xã hội.

Trong trường hợp khẩn cấp, Chính phủ được điều chỉnh (rút ngắn hoặc kéo dài) thời gian áp dụng chính sách này, và báo cáo Quốc hội tại kỳ họp gần nhất.

Công điện được gửi tới Trưởng thuế các tỉnh, thành phố; Chi cục trưởng Chi cục Thuế Thương mại điện tử và Chi cục trưởng Chi cục Thuế doanh nghiệp lớn để yêu cầu tổ chức triển khai ngay. Theo Cục Thuế, ngày 12/4, Quốc hội đã thông qua Nghị quyết số 19/2026/QH16 về một số quy định về thuế bảo vệ môi trường, thuế giá trị gia tăng (GTGT), thuế tiêu thụ đặc biệt đối với xăng, dầu và nhiên liệu bay, có hiệu lực từ ngày 16/4/2026 đến hết ngày 30/6/2026.

Để đảm bảo thực thi kịp thời, Cục Thuế đề nghị các đơn vị trong toàn ngành khẩn trương tuyên truyền, phổ biến tới công chức thuế và người nộp thuế, đồng thời chuẩn bị đầy đủ các điều kiện triển khai.

Một số nội dung trọng tâm được nhấn mạnh tại công điện gồm: Thuế bảo vệ môi trường: Mức thuế đối với xăng (trừ etanol), dầu diesel, dầu hỏa, dầu mazut và nhiên liệu bay được áp dụng là 0 đồng/lít. Thuế giá trị gia tăng (VAT): Xăng, dầu và nhiên liệu bay không phải kê khai, tính nộp thuế VAT, nhưng vẫn được khấu trừ thuế đầu vào. Thuế tiêu thụ đặc biệt: Thuế suất đối với xăng các loại được áp dụng ở mức 0%.

Cục Thuế yêu cầu các đơn vị chủ động triển khai, đảm bảo việc thực hiện thống nhất, đúng quy định.

Lãnh đạo Cục Hải quan cũng có công văn hỏa tốc yêu cầu các chi cục hải quan khu vực triển khai thực hiện theo nội dung nghị quyết. Theo đó, áp dụng mức thuế đối với xăng, dầu và nhiên liệu bay trong thời gian hiệu lực.

Về khai báo thuế giá trị gia tăng trên hệ thống VNACCS/VCIS, cơ quan hải quan hướng dẫn lựa chọn mã VK240 tại chỉ tiêu “Mã áp dụng thuế suất/mức thuế và thu khác” trên tờ khai hải quan điện tử. Quy định này áp dụng đối với tờ khai đăng ký từ ngày 16/4/2026 đến hết ngày 30/6/2026 để khai báo đối với hàng hóa thuộc đối tượng không phải kê khai, tính nộp thuế giá trị gia tăng theo nghị quyết.

Bên cạnh đó, Cục Hải quan yêu cầu các đơn vị tổ chức tuyên truyền, phổ biến nội dung nghị quyết đến cộng đồng doanh nghiệp và các tổ chức, cá nhân có liên quan để thực hiện theo quy định.

(Hồ Hương - Báo Đại Đoàn kết; link nguồn: https://daidoanket.vn/chinh-sach-dieu-hanh-tac-dong-den-thi-truong-xang-dau-quyet-sach-dung-va-trung.html?)