Các doanh nghiệp muốn lộ trình chuyển đổi kéo dài 5 năm

Các công ty như Grab, Be, ShopeeFood... cam kết đẩy mạnh truyền thông về lợi ích của xe điện tới cộng đồng tài xế.

Tuy nhiên, họ đề nghị trước khi bắt buộc áp dụng, cần lộ trình khuyến khích tự nguyện tối thiểu 5 năm để tài xế làm quen.

Quy định dự kiến cấm ký hợp đồng mới với tài xế dùng xe xăng từ 2026 cũng cần cơ sở pháp lý rõ ràng, tránh rào cản cạnh tranh không lành mạnh hoặc dẫn tới độc quyền. Các nền tảng kiến nghị Nhà nước hỗ trợ tài chính như cho vay không cần vốn đối ứng, trợ giá, hỗ trợ xử lý xe xăng cũ; đầu tư hạ tầng sạc, đổi pin tại khu chung cư cũ, nhà trọ - nơi tập trung đông tài xế nhưng chưa được đầu tư hạ tầng.

Nhóm doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh xe điện kiến nghị hỗ trợ lệ phí trước bạ, lãi suất vay, hoặc trợ giá trực tiếp cho người mua xe. Trường hợp tài xế vay mua xe, ngân hàng có thể kết nối với nền tảng gọi xe để trừ tiền trực tiếp từ thu nhập hằng ngày.

Họ cũng đề xuất ban hành quy chuẩn kỹ thuật quốc gia cho xe điện và hạ tầng sạc, ưu đãi thuê đất cho doanh nghiệp đầu tư trạm sạc, phát triển mạng lưới đổi pin dùng chung. Lộ trình chuyển đổi nên kéo dài khoảng 5 năm để đảm bảo tính khả thi.

Các ngân hàng cam kết cung cấp gói vay trả góp lãi suất ưu đãi cho người mua xe điện và nhà đầu tư hạ tầng, nhưng cần phương án quản lý rủi ro. Với tài xế, có thể áp dụng cho vay linh hoạt không cần thế chấp nếu được chính quyền bảo lãnh, hoặc phối hợp với nghiệp đoàn để quản lý khoản vay.

Nhóm này cũng đề xuất triển khai chính sách thu mua xe xăng cũ hợp lý trong quá trình chuyển đổi, đồng thời chú trọng đầu tư trạm sạc an toàn tại các khu nhà trọ, khu vực có tải điện yếu.

Nhìn chung, các bên thống nhất rằng chuyển đổi giao thông xanh là xu thế tất yếu, song để đề án thay thế 400.000 xe máy xăng của tài xế công nghệ thành xe điện thành công, TP. HCM cần lộ trình rõ ràng, chính sách hỗ trợ tài chính, hạ tầng phù hợp và sự đồng thuận của tất cả các bên liên quan.