#Chuyên gia

24HMONEY đã kiểm duyệt

Bộ tài chính đề xuất tái cấu trúc doanh nghiệp nhà nước theo mô hình tập đoàn dẫn dắt

Bộ Tài chính đang xây dựng phương án tái cơ cấu hệ thống doanh nghiệp có vốn nhà nước theo hướng hình thành các tập đoàn quy mô lớn đóng vai trò dẫn dắt ở những lĩnh vực trọng yếu của nền kinh tế.

Đề xuất này được đưa ra sau cuộc họp rà soát mô hình quản lý vốn nhà nước và cơ cấu doanh nghiệp hiện nay diễn ra ngày 22/5. Theo định hướng mới, một số doanh nghiệp đầu ngành sẽ được lựa chọn làm hạt nhân, trong khi các doanh nghiệp hoạt động cùng lĩnh vực có thể được sáp nhập hoặc đưa về chung hệ sinh thái quản lý để tăng khả năng phối hợp và tối ưu nguồn lực.

Hiện cả nước có 857 doanh nghiệp có vốn nhà nước do 45 cơ quan đại diện chủ sở hữu quản lý. Một số nhóm doanh nghiệp được dự kiến tiếp tục duy trì mô hình hiện tại, bao gồm lĩnh vực quốc phòng, an ninh, độc quyền tự nhiên, ngân hàng thương mại, doanh nghiệp công ích và các đơn vị phục vụ nhiệm vụ phát triển kinh tế tại Hà Nội, TP.HCM.

Đối với các doanh nghiệp còn lại, Bộ Tài chính đang nghiên cứu phương án tái cấu trúc mạnh hơn, trong đó có khả năng chuyển một phần về Tổng công ty Đầu tư và Kinh doanh vốn nhà nước (SCIC). Đơn vị này được định hướng mở rộng vai trò quản lý, đầu tư vốn nhà nước và từng bước phát triển theo mô hình quỹ đầu tư quốc gia.

Bộ Tài chính cũng cho biết chưa xem xét cơ chế ưu đãi riêng cho doanh nghiệp nhà nước về thuế, đất đai hay tiếp cận thị trường, nhằm đảm bảo môi trường cạnh tranh bình đẳng với khu vực tư nhân.

Để hoàn thiện đề án, một tổ công tác do Thứ trưởng Cao Anh Tuấn phụ trách đã được thành lập, tập trung nghiên cứu phương án sắp xếp doanh nghiệp và mô hình quản trị nội bộ trong giai đoạn tới.

Trong bối cảnh nhiều tập đoàn, tổng công ty nhà nước sở hữu khối tài sản lớn nhưng hiệu quả hoạt động chưa đồng đều, việc tái cơ cấu tiếp tục được xem là nhiệm vụ trọng tâm. Theo các chuyên gia, mô hình tập trung doanh nghiệp cùng ngành về một đầu mối có thể giúp hạn chế đầu tư dàn trải và nâng cao hiệu quả điều phối nguồn lực, song cũng đòi hỏi yêu cầu cao hơn về quản trị, minh bạch tài chính và kiểm soát cạnh tranh thị trường.

Trước đó, Chính phủ đã ban hành nhiều kế hoạch liên quan đến cơ cấu lại vốn nhà nước và nâng hiệu quả hoạt động doanh nghiệp nhà nước giai đoạn 2026-2030. Các tập đoàn lớn như PVN, EVN, Viettel, Petrolimex và VNPT nằm trong nhóm trọng điểm thuộc diện tái cơ cấu vốn và quản trị.