Bài toán cân não của Fed giữa gọng kìm lạm phát

Cơn ác mộng "đình lạm" – lạm phát cao đi kèm suy thoái – đang trở thành bóng ma ám ảnh kinh tế Mỹ khi giá năng lượng và chi phí nhập khẩu nhảy múa không kiểm soát. Lần đầu tiên trong chu kỳ này, thị trường đặt cược hơn 50% khả năng Fed sẽ phải tung đòn tăng lãi suất thay vì hạ nhiệt như kỳ vọng, đẩy giới đầu tư vào một cuộc tháo chạy quy mô lớn để bảo toàn vốn.

Bất chấp những lời trấn an từ giới chức Fed, dữ liệu thực tế về lạm phát mục tiêu đang vượt xa tầm kiểm soát, buộc các "ông lớn" Phố Wall phải vẽ lại kịch bản tồi tệ nhất cho năm 2026.

Bài toán cân não của Fed giữa gọng kìm lạm phát

Kỳ vọng về một chu kỳ nới lỏng đang nhanh chóng đảo chiều. Trước áp lực lạm phát mới, thị trường bắt đầu đặt cược vào khả năng Cục Dự trữ Liên bang Mỹ sẽ quay lại quỹ đạo thắt chặt.

Dữ liệu từ công cụ FedWatch cho thấy xác suất Fed tăng lãi suất vào cuối năm 2026 đã vượt ngưỡng 50% – lần đầu tiên đạt mốc này. Diễn biến này phản ánh sự thay đổi rõ rệt trong tâm lý nhà đầu tư, từ kỳ vọng hạ lãi suất sang phòng ngừa một chu kỳ siết chặt mới.

Động lực chính đến từ cú sốc năng lượng. Giá dầu tăng mạnh kéo theo chi phí đầu vào leo thang, trong khi căng thẳng địa chính trị và chính sách thuế quan tiếp tục đẩy áp lực giá lên cao.

Các chỉ báo kinh tế cũng phát tín hiệu cảnh báo. Giá nhập khẩu tại Mỹ tăng 1,3% trong tháng 2 – mức mạnh nhất kể từ năm 2022. Giá xuất khẩu tăng 1,5%, cho thấy áp lực chi phí đang lan rộng trong toàn bộ chuỗi cung ứng.

Cùng lúc, các tổ chức quốc tế đồng loạt điều chỉnh dự báo. Lạm phát tại Mỹ được dự báo lên tới 4,2%, vượt xa mục tiêu của Fed. Khoảng cách này khiến dư địa nới lỏng chính sách gần như bị thu hẹp.

Rủi ro không chỉ dừng ở lạm phát. Nhiều định chế tài chính lớn đã nâng xác suất suy thoái kinh tế trong 12 tháng tới, với các kịch bản dao động từ 30% đến gần 50%. Sự kết hợp giữa tăng trưởng chậm lại và giá cả leo thang đang đẩy nền kinh tế vào vùng “đình lạm” – kịch bản khó xử nhất với chính sách tiền tệ.

Trong bối cảnh đó, mục tiêu kép của Fed – kiểm soát lạm phát và duy trì việc làm – trở nên mâu thuẫn hơn bao giờ hết. Tại cuộc họp gần nhất, cơ quan này vẫn để ngỏ khả năng cắt giảm lãi suất một lần trong năm. Tuy nhiên, thị trường hiện không còn tin vào kịch bản này.

Dù áp lực gia tăng, Fed vẫn giữ thái độ thận trọng. Các quan chức cho rằng những biến động gần đây chưa đủ để kích hoạt một đợt tăng lãi suất mới. Thay vào đó, yếu tố bất định từ giá dầu và thương mại đang khiến triển vọng chính sách trở nên khó dự đoán hơn.

Thông điệp được đưa ra khá rõ: Fed chưa vội hành động, nhưng cũng không còn nhiều dư địa để nới lỏng.

Cuộc họp chính sách vào cuối tháng 4 được kỳ vọng sẽ giữ nguyên lãi suất. Xác suất tăng ngay trong ngắn hạn vẫn ở mức thấp. Tuy nhiên, với những gì đang diễn ra, thị trường đã bắt đầu chuẩn bị cho một kịch bản ít ai muốn nhắc tới: lãi suất có thể chưa chạm đỉnh.