#Chuyên gia

24HMONEY đã kiểm duyệt

Ấn Độ tái cấu trúc chiến lược dầu mỏ: Giảm lệ thuộc Nga trong bối cảnh áp lực từ Mỹ gia tăng

Dù chưa quay lưng hoàn toàn với dầu mỏ Nga, Ấn Độ đang từng bước điều chỉnh chiến lược năng lượng theo hướng đa dạng hóa nguồn cung, nhằm giảm thiểu rủi ro địa chính trị và nâng cao khả năng chống chịu trước áp lực ngày càng lớn từ Mỹ và phương Tây.

Theo cổng thông tin New.az (Azerbaijan), trong vài tháng gần đây, New Delhi đã đẩy mạnh việc mở rộng danh mục nhập khẩu dầu thô sang các khu vực ngoài Nga và Trung Đông, bao gồm Mỹ Latinh. Động thái này phản ánh sự thay đổi đáng kể trong tư duy chiến lược của Ấn Độ, khi nước này phải cân nhắc các rủi ro liên quan đến lệnh trừng phạt, hậu cần, bảo hiểm tàu chở dầu và chi phí chính trị gắn với dầu mỏ Nga.

Những bước đi cụ thể trong chiến lược đa dạng hóa

Một dấu mốc đáng chú ý là việc Indian Oil Corporation (IOC) – tập đoàn lọc dầu quốc doanh lớn nhất Ấn Độ – lần đầu tiên trong lịch sử mua hai triệu thùng dầu thô Oriente của Ecuador thông qua đấu thầu, dự kiến giao hàng trước cuối tháng 3. Theo Reuters, IOC vốn phụ thuộc chủ yếu vào nguồn cung từ Nga và Trung Đông, và hiếm khi nhập khẩu dầu từ Nam Mỹ. Việc mở rộng sang Ecuador cho thấy nỗ lực chủ động thích ứng trước các gián đoạn nguồn cung liên quan đến lệnh trừng phạt của Mỹ và EU đối với ngành năng lượng Nga.

Bên cạnh đó, IOC cũng đã mua dầu thô Castilla của Colombia, tiếp tục củng cố tín hiệu rằng các doanh nghiệp nhà nước Ấn Độ – vốn được coi là thận trọng và ít thay đổi – đang dần mở rộng phạm vi địa lý trong hoạt động thu mua. Đây là diễn biến đáng chú ý, bởi trước đây sự linh hoạt thường chỉ thấy ở các tập đoàn tư nhân.

Ở chiều ngược lại, dầu thô Venezuela không phải là nguồn cung mới với Ấn Độ, nhưng cách tiếp cận đang được điều chỉnh. Reuters cho biết Reliance Industries đang đàm phán với Mỹ để được phép tiếp tục mua dầu Venezuela. Reliance từng nhập khẩu dầu thô Venezuela vào đầu năm 2025 theo giấy phép của Washington và sẵn sàng quay lại nguồn cung này nếu được phép bán cho các khách hàng ngoài Mỹ. Tổ hợp lọc dầu Jamnagar của Reliance, với khả năng xử lý dầu thô nặng, cho thấy sự đa dạng hóa của Ấn Độ không chỉ xuất phát từ logic thị trường mà còn chịu tác động mạnh từ yếu tố chính trị.

Áp lực ngày càng rõ từ Washington

Washington đang gia tăng sức ép đối với các quốc gia tiếp tục mua dầu của Nga. Reuters dẫn nguồn tin cho biết Tổng thống Mỹ Donald Trump đã nhiều lần cảnh báo khả năng áp thuế cao đối với các giao dịch mua dầu thô Nga, trong đó có Ấn Độ. Tuy nhiên, các quan chức New Delhi khẳng định việc đảm bảo an ninh năng lượng là quyết định mang tính chủ quyền và Ấn Độ không có ý định thay đổi lập trường chỉ vì sức ép bên ngoài.

Dù vậy, Ấn Độ đang đứng trước thế tiến thoái lưỡng nan. Dầu Nga có lợi thế rõ rệt về giá và điều khoản thanh toán, nhưng rủi ro liên quan đến các lệnh trừng phạt thứ cấp, bảo hiểm và vận chuyển đang gia tăng, khiến việc phụ thuộc quá mức trở nên kém an toàn về dài hạn.

Ấn Độ đang rời xa dầu mỏ Nga do áp lực từ Mỹ?

Cách tiếp cận thực dụng: giảm dần, không “cắt sốc”

Logic của các doanh nghiệp Ấn Độ mang tính thực dụng cao. Mục tiêu không phải là từ bỏ dầu Nga trong ngắn hạn, mà là xây dựng một danh mục nhập khẩu linh hoạt, trong đó tỷ trọng dầu Nga có thể giảm dần mà không gây xáo trộn thị trường nhiên liệu trong nước hay tạo áp lực tăng giá. Việc nhập khẩu dầu từ Ecuador, Colombia và mở rộng sang các nguồn thay thế khác đóng vai trò như một cơ chế “bảo hiểm” trước những cú sốc địa chính trị.

Các nguồn tin đáng tin cậy đều cho rằng Ấn Độ chưa khép lại cánh cửa với dầu mỏ Nga, và Moskva vẫn giữ vai trò quan trọng trong cấu trúc nhập khẩu năng lượng của New Delhi. Tuy nhiên, rõ ràng Ấn Độ đang chủ động xây dựng hạ tầng và chiến lược theo hướng ưu tiên đa dạng hóa, nhằm giảm thiểu rủi ro trong bối cảnh môi trường địa chính trị ngày càng bất định.

Trong xu hướng mới này, vai trò của Mỹ trở nên nổi bật không phải vì Washington trực tiếp bán dầu cho Ấn Độ, mà vì Mỹ tác động mạnh đến khả năng tiếp cận nguồn cung và làm gia tăng chi phí chính trị của việc mua dầu Nga. Ấn Độ vẫn duy trì chiến lược “làm khách hàng của tất cả mọi người”, nhưng trong lĩnh vực dầu mỏ, nước này đang ngày càng tiến gần hơn tới công thức: không phụ thuộc vào bất kỳ ai.