Trong những phiên giữa tháng 12, DGC bất ngờ giảm sàn liên tiếp, khiến nhiều nhà đầu tư không khỏi hoang mang. Đằng sau nhịp rơi mạnh này là sự cộng hưởng của cả yếu tố chính sách, dòng tiền và tâm lý thị trường.

Trước hết, rủi ro từ chính sách thuế đang trở thành nỗi lo lớn nhất. Theo Nghị định 199/2025/NĐ-CP, thuế xuất khẩu phốt pho vàng sẽ tăng từ 5% hiện tại lên 10% từ ngày 1/1/2026 và tiếp tục tăng lên 15% từ 1/1/2027. Với DGC - doanh nghiệp có tỷ trọng doanh thu xuất khẩu luôn chiếm phần lớn, việc thuế tăng đồng nghĩa với biên lợi nhuận bị bào mòn và sức cạnh tranh trên thị trường quốc tế suy giảm. Đây là thông tin mang tính dài hạn nhưng thị trường thường phản ứng trước, đặc biệt với những cổ phiếu xuất khẩu chủ lực như DGC.

Tiếp theo là câu chuyện cơ cấu chỉ số VN30, yếu tố mà các nhà đầu tư rất hay bỏ qua nhưng lại tác động mạnh đến giá cổ phiếu. Hiện tại, cổ phiếu VPL được đánh giá có xác suất rất cao sẽ được thêm vào rổ VN30. Khi đó, cổ phiếu có vốn hóa tự do điều chỉnh thấp nhất trong rổ - nhiều khả năng là VPB - sẽ đứng trước nguy cơ bị loại. Đồng thời, nếu BSR cải thiện được giá trị giao dịch bình quân (sau khi đủ điều kiện về thời gian niêm yết), BSR hoàn toàn có thể trở thành ứng viên sáng giá tiếp theo. Trong kịch bản này, DGC là cái tên nằm trong vùng “nguy hiểm”, do áp lực cạnh tranh suất trong rổ chỉ số ngày càng lớn. Chỉ cần xuất hiện rủi ro bị loại khỏi VN30, dòng tiền ETF và dòng tiền lớn thường sẽ rút trước để phòng ngừa.

Cuối cùng là tâm lý hoảng loạn và áp lực margin - “cú đánh chí mạng” trong ngắn hạn. Khi thông tin tiêu cực dồn dập, tâm lý lo ngại lan nhanh khiến DGC giảm sàn liên tiếp trong 3 phiên từ 16 - 18/12, làm vốn hóa bốc hơi hơn 8.300 tỷ đồng chỉ trong vài ngày. Chưa dừng lại ở đó, việc MBS hạ mạnh giá trần cho vay margin với DGC đã kích hoạt nguy cơ bán giải chấp.

Tổng hợp lại, diễn biến tiêu cực của DGC đến từ sự kết hợp giữa rủi ro chính sách dài hạn, yếu tố kỹ thuật liên quan đến VN30 và áp lực tâm lý - margin trong ngắn hạn. Đây là minh chứng rõ nét cho việc biến động giá cổ phiếu không chỉ phản ánh hoạt động kinh doanh, mà còn chịu tác động lớn từ kỳ vọng và dòng tiền trên thị trường.