TPHCM chuẩn bị “bịt cửa” xe bẩn: Camera tự động, phạt đến 400.000 đồng

TPHCM đang triển khai giai đoạn 2 của đề án kiểm soát khí thải phương tiện giao thông, với mục tiêu hạn chế xe không đạt chuẩn khí thải vào khu vực trung tâm thành phố, đồng thời lắp hệ thống camera giám sát tự động và xử phạt các phương tiện vi phạm.

Thiết lập vùng phát thải thấp tại trung tâm

Theo Sở Xây dựng TPHCM, đề án dự kiến hoàn tất hồ sơ trình Hội đồng nhân dân TP trong quý I/2026. Một trong những điểm nổi bật là thiết lập vùng phát thải thấp (LEZ) tại khu vực trung tâm, nhằm hạn chế lưu thông xe xăng dầu không đạt chuẩn khí thải.

TPHCM chuẩn bị “bịt cửa” xe bẩn: Camera tự động, phạt đến 400.000 đồng — Khu vực trung tâm TPHCM dự kiến thiết lập vành đai hạn chế xe xăng, dầu. Ảnh: Sở Xây dựng

Khu vực trung tâm dự kiến bao gồm các quận: 1, 3, 5, 6, 8, 10, 11, Bình Thạnh, Tân Bình, Tân Phú và Phú Nhuận, được giới hạn bởi 15 cây cầu và 17 tuyến đường chính.

Từ năm 2026, ba nhóm phương tiện sẽ bị hạn chế lưu thông trong vùng LEZ:

Xe tải nặng chạy dầu diesel (cấm hoàn toàn)
Ôtô thương mại dưới tiêu chuẩn Euro 4
Xe máy kinh doanh dịch vụ dưới Euro 2

Từ năm 2027, khi xe máy bắt buộc kiểm định khí thải, toàn bộ ôtô dưới chuẩn Euro 4 và xe máy dưới chuẩn Euro 2 sẽ bị hạn chế lưu thông tại trung tâm. Đến năm 2031, vùng LEZ sẽ được mở rộng ra vành đai 1, bao gồm các trục đường Phạm Văn Đồng – vòng xoay Nguyễn Thái Sơn – ngã tư Bảy Hiền – Hương Lộ 2 – Nguyễn Văn Linh.

Từ năm 2032, tiêu chuẩn khí thải sẽ được nâng cao hơn, áp dụng cho tất cả phương tiện lưu thông trong khu vực vành đai 1.

Camera giám sát và xử phạt tự động

Để đảm bảo kiểm soát hiệu quả, thành phố dự kiến lắp đặt hệ thống camera giám sát giao thông và nhận diện biển số tự động (ANPR) tại các lối vào vùng LEZ. Giai đoạn 2026-2032, dự kiến lắp 58 camera tại các cửa ngõ và nút giao trọng điểm; từ năm 2032 trở đi, bổ sung khoảng 200 camera ANPR trên toàn địa bàn TP.

Hệ thống camera sẽ đối chiếu biển số với dữ liệu đăng kiểm quốc gia, xác định tiêu chuẩn khí thải từng phương tiện. Xe vi phạm sẽ được ghi nhận tự động và thông báo xử phạt điện tử gửi đến chủ xe.

TPHCM sẽ bố trí biển báo vùng phát thải thấp tại các lối ra vào LEZ, cùng vạch kẻ đường chữ “LEZ” để người lái nhận biết và lựa chọn hướng đi phù hợp.

Lộ trình xử phạt

Đề án dự kiến áp dụng lộ trình xử phạt ba giai đoạn:

Tháng đầu tiên: chỉ tuyên truyền, nhắc nhở các phương tiện không đạt chuẩn khí thải.
Tháng thứ 2-6: áp dụng mức phạt giảm 50%, gồm 100.000 đồng với xe máy, 200.000 đồng với ôtô vi phạm hiệu lệnh biển báo.
Sau 6 tháng: áp dụng mức phạt đầy đủ, gồm 200.000 đồng với xe máy và 400.000 đồng với ôtô vi phạm.

Chuẩn bị dữ liệu và cơ sở hạ tầng

Để vận hành hệ thống, TPHCM sẽ rà soát số lượng xe máy, phân loại theo chủng loại, năm sản xuất và lập cơ sở dữ liệu cho ôtô dưới chuẩn Euro 4 và xe máy dưới chuẩn Euro 2.

Đây là bước đi quan trọng giúp thành phố hướng tới giao thông xanh, giảm ô nhiễm không khí, đồng thời quản lý hiệu quả lượng phương tiện đang tăng mạnh sau sáp nhập, với hơn 12,7 triệu ôtô và xe máy hiện nay.