Thuế quan lùi bước, sóng chứng khoán có thể bắt đầu tích lũy

Tín hiệu giảm thuế từ cuộc điện đàm giữa lãnh đạo Việt – Mỹ đã phần nào xoa dịu lo ngại về chiến tranh thương mại, mở ra cơ hội tích lũy chọn lọc trên thị trường chứng khoán. Tuy nhiên, giới đầu tư vẫn cần thận trọng vì chưa có khung thuế cụ thể và danh mục ngành hàng bị ảnh hưởng rõ ràng.

Những tín hiệu mềm hóa thuế quan từ Tổng thống Donald Trump đang xoa dịu tâm lý thận trọng trên thị trường tài chính. Dù các mức thuế cụ thể chưa được ấn định, nhưng tiến triển tích cực trong đàm phán sơ bộ đã thắp lên kỳ vọng về một chu kỳ tích lũy mới – đặc biệt với nhóm cổ phiếu xuất khẩu và khối FDI vốn đang “nín thở” chờ cơ hội bật dậy.

Lúc 20h ngày 2/7/2025 (giờ Việt Nam), Tổng Bí thư Tô Lâm đã có cuộc điện đàm với Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump, trao đổi về quan hệ song phương và tiến trình đàm phán thuế đối ứng. Hai bên đánh giá tích cực kết quả đối thoại và thống nhất công bố Tuyên bố chung về Khuôn khổ Hiệp định thương mại đối ứng công bằng và cân bằng.

Tổng thống Trump khẳng định sẽ giảm đáng kể thuế đối ứng với hàng hóa xuất khẩu từ Việt Nam, đồng thời đánh giá cao cam kết mở cửa thị trường từ phía Việt Nam, đặc biệt đối với các mặt hàng xuất xứ từ Mỹ như ô tô phân khối lớn.

Dù chưa có khung thuế chính thức, giới phân tích cho biết Mỹ đang xem xét ba kịch bản chính: áp mức 10–20% tùy mặt hàng, áp thuế đồng đều 20%, hoặc 20% chỉ là mức trung bình, tùy thuộc vào tỷ lệ nội địa hóa. Một điểm đáng chú ý là mức thuế cao 40% dành cho hàng hóa trung chuyển từ nước thứ ba – động thái được xem là nhằm ngăn chặn hành vi lách thuế qua Việt Nam.

Theo các chuyên gia, nếu Mỹ áp dụng phương án linh hoạt theo tỷ lệ nguồn gốc xuất xứ, đây sẽ là một kịch bản tích cực với Việt Nam, giúp hàng hóa sản xuất nội địa giữ được lợi thế so với các nước trong khu vực. Tuy nhiên, cần làm rõ định nghĩa “hàng trung chuyển” để tránh ảnh hưởng đến các doanh nghiệp sản xuất thật sự trong nước.

Tín hiệu từ vòng đàm phán này đã ngay lập tức tác động đến Phố Wall, với đà tăng ghi nhận ở nhóm cổ phiếu có chuỗi cung ứng gắn bó với Việt Nam như Apple, Nike hay các doanh nghiệp may mặc, giày dép. Điều này phản ánh kỳ vọng lạc quan từ giới đầu tư quốc tế, dù vẫn còn nhiều ẩn số chưa được hé lộ.

Về phía thị trường chứng khoán Việt Nam, các chuyên gia nhận định mức ảnh hưởng trước mắt còn hạn chế và mang tính tâm lý nhiều hơn là thực chất. Lịch sử cho thấy tác động từ chính sách thuế thường cần độ trễ để thẩm thấu vào kết quả kinh doanh.

Do đó, thay vì hành động vội vàng, nhà đầu tư nên tận dụng nhịp điều chỉnh để tái cơ cấu danh mục, tích lũy chọn lọc các cổ phiếu có nền tảng vững vàng. Ngược lại, cần thận trọng với nhóm doanh nghiệp có nguy cơ chịu tác động trực tiếp như dệt may, thủy sản, gỗ – vốn có giá trị gia tăng nội địa thấp – cũng như bất động sản khu công nghiệp trong bối cảnh nhu cầu thuê đang chững lại.

Trong khi đó, một số nhóm ngành được đánh giá có thể hưởng lợi từ chuyển động chính sách mới bao gồm:

Nông sản, chăn nuôi: hưởng lợi từ việc giảm thuế nhập khẩu ngô, đậu tương.

Săm lốp, sản xuất nội địa: tích cực nhờ tỷ lệ nội địa hóa cao.

Thép: diễn biến trung tính khi đã thích ứng với hạn ngạch và tỷ lệ nội địa hóa cao.

Ô tô: áp lực cạnh tranh gia tăng khi xe Mỹ được giảm thuế tràn vào thị trường nội địa.

Tựu trung, bức tranh thuế quan đang chuyển từ gam màu căng thẳng sang kỳ vọng hòa hoãn. Nhưng khi lời hứa vẫn còn nằm trên giấy, sự thận trọng và linh hoạt vẫn là kim chỉ nam cho nhà đầu tư giai đoạn này.