Thị trường Việt muốn lên hạng, phải “được lòng” khối ngoại

Việc nâng hạng thị trường chứng khoán phụ thuộc lớn vào trải nghiệm và đánh giá của nhà đầu tư nước ngoài – những “lá phiếu sống” cho chất lượng và độ mở của thị trường. Chủ tịch UBCKNN nhấn mạnh cải thiện trải nghiệm này là ưu tiên then chốt trong quá trình cải cách.

Theo Chủ tịch UBCKNN, việc nâng hạng thị trường không chỉ phụ thuộc vào tiêu chí kỹ thuật, mà còn nằm ở cảm nhận thực tế của khối ngoại – những “cử tri thầm lặng” đang nắm trong tay lá phiếu quyết định vị thế chứng khoán Việt trên bản đồ toàn cầu.

Phát biểu tại hội thảo “Nâng cao nhận thức nhà đầu tư hướng tới nâng hạng thị trường chứng khoán” ngày 17/7, bà Vũ Thị Chân Phương – Chủ tịch Ủy ban Chứng khoán Nhà nước (UBCKNN) – nhấn mạnh vai trò then chốt của thị trường chứng khoán trong việc huy động vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế. Với quy mô tăng trưởng mạnh mẽ, hàng hóa ngày càng đa dạng và thanh khoản đang dẫn đầu Đông Nam Á, thị trường Việt Nam đang tiến gần hơn tới mục tiêu nâng hạng.

Tuy nhiên, theo bà Phương, điều kiện kỹ thuật không phải là yếu tố duy nhất. “Trải nghiệm thực tế của nhà đầu tư nước ngoài mới là 'lá phiếu' then chốt quyết định việc nâng hạng", bà phát biểu. Đặc biệt, sự quan tâm của các quỹ tổ chức lớn có thể tạo hiệu ứng lan tỏa tích cực, đưa thị trường tiến xa hơn về quy mô và chất lượng.

Trên cơ sở đó, Chính phủ đã lần lượt ban hành các chính sách chiến lược như Nghị quyết 86 (2022), Quyết định 1726 (2023) và mới nhất là Nghị quyết 68, nhằm thúc đẩy cải cách toàn diện và nâng tầm thị trường chứng khoán. Trong đó, nhiều quy định mới đã được ban hành theo chuẩn mực quốc tế – điển hình là cơ chế cho phép nhà đầu tư nước ngoài được mua chứng khoán mà không cần ký quỹ đủ 100% vốn trước.

Bà Phương đặc biệt lưu ý tới vai trò của doanh nghiệp niêm yết – những “hàng hóa” của thị trường – và công ty chứng khoán – những “cầu nối” mang tính quyết định tới cảm nhận của nhà đầu tư nước ngoài. Việc nâng cao năng lực công bố thông tin, chuyên nghiệp hóa dịch vụ và đảm bảo minh bạch song ngữ (Việt – Anh) là yêu cầu bắt buộc trong giai đoạn chuyển mình.

Cùng quan điểm, ông Phan Xuân Thủy – Phó Trưởng ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương – khẳng định chứng khoán là một trong những động lực chủ chốt thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, góp phần vào mục tiêu tăng GDP lên 8,5% trong năm 2025 và bứt tốc trong những năm tiếp theo. Tính đến giữa năm 2025, vốn hóa thị trường đã tương đương hơn 55% GDP, tạo nền tảng vững chắc cho quá trình cổ phần hóa, nâng cao quản trị và hội nhập quốc tế.

Tuy nhiên, ông Thủy cảnh báo rằng với số lượng nhà đầu tư cá nhân tăng nhanh, thị trường sẽ phải đối mặt với những thách thức mới về kiểm soát thông tin và hành vi đầu tư. Để phát triển bền vững, cần gắn truyền thông với phổ cập kiến thức tài chính – chứng khoán, tăng cường quản lý thông tin và xử lý nghiêm các hành vi thao túng, phát tán tin giả gây bất ổn.

Về phần mình, UBCKNN đang hoàn thiện hai đề án lớn: “Đào tạo nhà đầu tư” và “Tái cấu trúc cơ sở nhà đầu tư”, dự kiến triển khai từ năm 2025. Đây được coi là bước đi chiến lược, đặt nền móng cho một thị trường chứng khoán minh bạch, an toàn và vững bền trong dài hạn – đúng như kỳ vọng về một quốc gia sẵn sàng bước vào sân chơi nâng hạng toàn cầu.