#Chuyên gia

24HMONEY đã kiểm duyệt

NHNN bơm thanh khoản VND, mở ra kỳ vọng hạ nhiệt lãi suất và hỗ trợ thị trường chứng khoán

Đây không đơn thuần là hoạt động điều hành tỷ giá, mà còn là một động thái có ý nghĩa quan trọng đối với thanh khoản của hệ thống ngân hàng và mặt bằng lãi suất trong thời gian tới.

1. NHNN mua USD giao ngay – Một lượng tiền VND đáng kể được đưa vào hệ thống

Điểm đáng chú ý nhất nằm ở cơ chế thực hiện nghiệp vụ này. Khi NHNN mua USD từ các tổ chức tín dụng, đồng nghĩa với việc một lượng tiền đồng tương ứng sẽ được đưa trở lại hệ thống ngân hàng. Cụ thể, với tỷ giá 25.500 đồng/USD, cứ mỗi 1 tỷ USD được mua vào, hệ thống ngân hàng sẽ nhận thêm khoảng 25.500 tỷ đồng VND.

Đặc biệt, khác với nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ (Swap) trước đây, hoạt động mua USD giao ngay không đi kèm cam kết bán lại USD theo một kỳ hạn cố định. Điều này đồng nghĩa với việc lượng VND được cung ứng không có nghĩa vụ thu hồi tự động tại một thời điểm xác định theo hợp đồng. Nói cách khác, đây là một kênh bổ sung thanh khoản có khả năng duy trì nguồn vốn trong hệ thống lâu hơn so với nghiệp vụ hoán đổi ngoại tệ có kỳ hạn.

2. Mua USD giao ngay khác gì so với nghiệp vụ hoán đổi USD/VND (Swap)?

Đây là điểm quan trọng cần phân biệt để đánh giá đúng tác động của chính sách lần này.

Cụ thể, ngày 6/11, NHNN thông báo phương án hoán đổi ngoại tệ (SWAP) với quy mô tối đa 2 tỷ USD, tỷ giá mua giao ngay 24.399 đồng/USD và tỷ giá bán kỳ hạn 24.704 đồng/USD. Ngày giá trị giao dịch là 9/11/2026 qua đó cung ứng VND cho hệ thống ngân hàng nhằm hỗ trợ thanh khoản. Tuy nhiên, giữa hai nghiệp vụ có sự khác biệt đáng kể về cơ chế và thời hạn sử dụng nguồn vốn.

👉 Điểm khác biệt cốt lõi là nghiệp vụ này không có giao dịch đối ứng bắt buộc theo hợp đồng tại một thời điểm đáo hạn xác định. Vì vậy, lượng VND được bơm ra không chịu áp lực thu hồi theo lịch đáo hạn như nghiệp vụ Swap.

Đây chính là điểm khiến nghiệp vụ mua USD giao ngay lần này đáng chú ý hơn về góc độ hỗ trợ thanh khoản. Tuy nhiên, không đồng nghĩa lượng tiền được bơm ra sẽ tồn tại vĩnh viễn, bởi NHNN vẫn có thể chủ động điều tiết thanh khoản thông qua các công cụ hút tiền khác khi cần thiết.

3. Tác động đến mặt bằng lãi suất

Khi thanh khoản VND được cải thiện, áp lực huy động vốn giữa các ngân hàng có thể giảm bớt, từ đó tạo điều kiện để mặt bằng lãi suất huy động và cho vay dần hạ nhiệt. Điểm quan trọng là NHNN đang hỗ trợ thanh khoản thông qua hoạt động mua ngoại tệ, thay vì trực tiếp cắt giảm lãi suất điều hành.

👉 Đây có thể xem là một hình thức nới lỏng tiền tệ gián tiếp.

Tuy nhiên, mức độ tác động thực tế sẽ phụ thuộc vào lượng USD được mua ròng, nhu cầu thanh khoản của hệ thống và cách NHNN điều tiết các nghiệp vụ thị trường mở. Tác động giảm lãi suất cũng không diễn ra ngay lập tức mà cần thời gian để lan tỏa từ thị trường liên ngân hàng sang mặt bằng lãi suất huy động và cho vay.

4. Thị trường chứng khoán có thể hưởng lợi như thế nào?

Việc bổ sung thanh khoản cho hệ thống ngân hàng mang ý nghĩa tích cực trên nhiều phương diện:

Xét về các nhóm ngành, Ngân hàng – Chứng khoán – Bất động sản là những nhóm có khả năng thu hút sự quan tâm của dòng tiền khi môi trường thanh khoản và lãi suất trở nên thuận lợi hơn.

5. Nhìn lại lịch sử: VN-Index phản ứng ra sao sau các đợt NHNN mua USD?

Một thống kê đáng chú ý là trong 13 lần NHNN thực hiện mua USD trước đây, có tới 11 lần VN-Index ghi nhận mức tăng sau một tháng, trong đó hiệu suất trung bình tăng là 4.35%

Đây là dữ liệu lịch sử cho thấy mối tương quan tương đối tích cực giữa hoạt động mua ngoại tệ của NHNN và diễn biến thị trường chứng khoán. Tuy nhiên, hiệu suất trong quá khứ không đồng nghĩa với việc thị trường chắc chắn sẽ lặp lại kịch bản tương tự, bởi diễn biến còn phụ thuộc vào nhiều yếu tố như tỷ giá, dòng vốn ngoại, triển vọng kinh tế và sức khỏe của doanh nghiệp.