#KT vĩ mô

24HMONEY đã kiểm duyệt

Lật tẩy những cái tên "tiếp tay" cho ô nhiễm Thủ đô

Không chỉ thời tiết nghịch nhiệt, mà sự bủa vây của xây dựng ồ ạt, đốt rác bừa bãi và giao thông dày đặc đang biến Hà Nội thành vùng không khí ngột độc.

Trong suốt thời gian qua, Thủ đô Hà Nội liên tục gióng lên hồi chuông báo động khi ứng dụng đo lường IQAir thường xuyên xếp thành phố vào tốp 10 nơi ô nhiễm nhất hành tinh. Đỉnh điểm kinh hoàng là chiều 12/12, Hà Nội đã chễm chệ dẫn đầu thế giới với chỉ số AQI chạm ngưỡng 272 (ngưỡng Tím – rất không tốt cho sức khỏe), biến bầu không khí thành một "liều thuốc độc" chậm.

Trước tình trạng ô nhiễm nghiêm trọng, Chủ tịch UBND TP Hà Nội Vũ Đại Thắng đã phải ký ban hành Chỉ thị số 19, yêu cầu tăng cường các biện pháp cấp bách nhằm kiểm soát ô nhiễm môi trường không khí. Theo đó, Sở Xây dựng được lệnh phải giám sát chặt chẽ, bắt buộc 100% công trường phải tuân thủ nghiêm ngặt các biện pháp giảm bụi như che chắn, rửa xe, phun sương... Phế thải rời phải được bao phủ kín mít, đảm bảo không phát tán bụi ra môi trường.

Lệnh ban hành, bụi vẫn tung hoành

Thế nhưng, ngay trong chiều 12/12, khi Chỉ thị vừa được ký, thực tế ghi nhận lại là một bức tranh đối lập đầy thất vọng.

Tại nhiều công trình trọng điểm và dân sinh, nguy cơ phát tán bụi vẫn diễn ra ngang nhiên. Từ công trình lát đá vỉa hè trên đường Nguyễn Xiển, khu đô thị Văn Khê, đến hoạt động giải phóng mặt bằng đường Vành đai 1, tình trạng thiếu vắng các biện pháp che chắn, kiểm soát bụi vẫn phổ biến. Hàng loạt máy xúc hoạt động liên tục, việc cắt đá lát vỉa hè thiếu che chắn đã khiến bụi mù mịt bị gió cuốn, phát tán rộng rãi ra khu dân cư.

"Việc lát đá là tốt, nhưng trong thời điểm ô nhiễm nặng như thế này, các đơn vị thi công cần phải có biện pháp che chắn để giảm thiểu ô nhiễm," một người dân tại khu đô thị Văn Khê bức xúc lên tiếng, phản ánh sự vô trách nhiệm trong công tác thi công.

Những "thủ phạm" cố hữu kìm hãm Thủ đô

Theo các chuyên gia như TS. Dương Hoàng Tùng, Chủ tịch Mạng lưới không khí sạch Việt Nam, nguồn gốc ô nhiễm chủ yếu đến từ các hoạt động phát triển kinh tế - xã hội nội đô. Đó là khói thải khổng lồ từ hơn 7,6 triệu phương tiện cá nhân (gần 70% đã sử dụng trên 10 năm), là hàng nghìn công trình xây dựng và đặc biệt là tình trạng đốt rác thải "vô tội vạ".

Dù Chỉ thị 19 đã nhấn mạnh việc kiểm tra, xử lý nghiêm các hoạt động gây phát tán bụi và tạm ngừng cấp phép thi công đào lòng lề đường vào giai đoạn cuối năm, thì:

Xe ba bánh không đủ điều kiện an toàn vẫn hoạt động và xả thải gây ô nhiễm.

Tình trạng đốt rác thải "vô tội vạ" cũng diễn ra phổ biến

Sự chồng chéo giữa lệnh khẩn cấp từ cấp cao và thực trạng phớt lờ, thiếu giám sát tại hiện trường đang đẩy Hà Nội vào thế "tiến thoái lưỡng nan". Ngay cả rạng sáng 13/12, khi hầu hết hoạt động đã lắng xuống, Thủ đô vẫn chìm trong lớp sương mù bụi độc, với chỉ số AQI ở mức 276 – xếp thứ 3 thế giới, cho thấy cuộc chiến chống ô nhiễm vẫn còn là một hành trình dài đầy gian nan và cần sự quyết liệt thực thi từ gốc rễ.