Làn sóng đầu tư sản xuất tại Mỹ: AI và chính sách thương mại kích hoạt động lực mới

Tóm tắt: Sự bùng nổ của trí tuệ nhân tạo (AI) cùng các chính sách thúc đẩy sản xuất nội địa đang tạo đà cho doanh nghiệp Mỹ tăng tốc chi tiêu vốn (CapEx). Các số liệu mới nhất cho thấy dòng vốn đang đổ mạnh vào máy móc, thiết bị và hạ tầng công nghệ, tạo tiền đề cho mục tiêu tái công nghiệp hóa nền kinh tế.

 

Tín hiệu tích cực từ chi tiêu vốn doanh nghiệp

Báo cáo đơn đặt hàng hàng hóa lâu bền tháng 6/2026 ghi nhận mức tăng chung 0,3%. Tuy nhiên, theo cố vấn thương mại Nhà Trắng Peter Navarro, bức tranh đầu tư tư nhân thực tế khả quan hơn nhiều nếu loại trừ lĩnh vực vận tải vốn biến động mạnh (tăng 0,6%).

Đáng chú ý, chỉ số cốt lõi phản ánh xu hướng chi tiêu vốn kinh doanh (đơn đặt hàng hàng hóa vốn phi quốc phòng, không gồm máy bay) tăng 0,9% trong tháng 6, đi kèm lượng hàng bàn giao tăng 1,9%. Tính chung nửa đầu năm 2026:

Các con số này khẳng định dòng tiền của doanh nghiệp đang dịch chuyển rõ rệt từ tiêu dùng ngắn hạn sang đầu tư tài sản cố định dài hạn.

AI và công nghệ: Động lực cốt lõi thúc đẩy tăng trưởng

Làn sóng nâng cấp năng lực sản xuất hiện nay nhận được lực đẩy lớn từ sự phát triển bùng nổ của Trí tuệ Nhân tạo (AI), kéo theo nhu cầu cấp thiết về hạ tầng kỹ thuật và năng lượng. Trong tháng 6/2026, các nhóm ngành ghi nhận mức tăng trưởng đơn đặt hàng nổi bật bao gồm:

Bên cạnh AI, các lĩnh vực truyền thống như sản xuất ô tô và thiết bị năng lượng cũng đóng góp đáng kể vào đà tăng trưởng chung.

Thách thức chuỗi cung ứng và định hướng chính sách

Dù bức tranh đầu tư khởi sắc, nền kinh tế Mỹ vẫn đối mặt với thực tế là một phần lớn máy móc và thiết bị công nghệ cao phục vụ sản xuất hiện vẫn phụ thuộc vào nguồn nhập khẩu. Nhập khẩu hàng hóa vốn của Mỹ trong tháng 5/2026 đã chạm mốc kỷ lục 128 tỷ USD.

Chính quyền Mỹ nhấn mạnh mục tiêu không phải là hạn chế doanh nghiệp tiếp cận thiết bị tiên tiến từ nước ngoài, mà là từng bước chuyển dịch năng lực chế tạo các thiết bị này về trong nước. Các công cụ chính sách trọng tâm được triển khai bao gồm:

- Áp dụng thuế quan đối ứng và cải cách quy định hành chính.

- Ưu đãi khấu trừ chi phí đầu tư vốn cho doanh nghiệp.

- Thúc đẩy phát triển năng lượng giá rẻ và củng cố chuỗi cung ứng nội địa.

Triển vọng dài hạn

Dù cần thêm thời gian để khẳng định đây là bước khởi đầu cho giai đoạn phục hưng toàn diện của ngành chế tạo Mỹ, xu hướng hiện tại cho thấy sự chuyển dịch đúng hướng: lấy đầu tư tư nhân làm hạt nhân tăng trưởng, qua đó gia tăng năng suất lao động và tiền lương trong dài hạn. Thành công của chiến lược tái công nghiệp hóa này sẽ phụ thuộc lớn vào khả năng duy trì nhịp chi tiêu vốn của doanh nghiệp trước những biến động của môi trường thương mại toàn cầu.

.............................................