"Iran không phải Venezuela"

Khẳng định vị thế "kẻ chiến thắng trên chiến trường", Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf tuyên bố vẫn tồn tại những rạn nứt không thể san lấp với Washington. Trong khi đó, Bộ Ngoại giao Iran chính thức bác bỏ khái niệm "tự do hàng hải vô điều kiện", khẳng định quyền kiểm soát tuyệt đối eo biển Hormuz như một biện pháp tự vệ hợp pháp trước các áp lực quân sự từ Mỹ và Israel.

Tehran nhấn mạnh lệnh ngừng bắn chỉ là bước lùi chiến thuật để Mỹ đáp ứng các yêu sách, đồng thời cảnh báo Washington đừng nhầm lẫn Iran với bất kỳ quốc gia nào từng bị khuất phục.

Bài đăng của Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran, ông Esmaeil Baghaei.

Căng thẳng quanh eo biển Hormuz tiếp tục leo thang khi Iran tuyên bố vẫn tồn tại “khác biệt lớn” với Mỹ, đồng thời bác bỏ nguyên tắc tự do hàng hải vô điều kiện tại tuyến vận tải chiến lược bậc nhất thế giới.

Chủ tịch Quốc hội Iran Mohammad Bagher Ghalibaf cho biết hai bên đã đạt được một số điểm chung, nhưng các vấn đề cốt lõi vẫn chưa được giải quyết. Theo ông, sức ép và tối hậu thư từ Washington không mang lại kết quả, buộc Mỹ phải chuyển sang thông điệp qua các kênh trung gian.

Tehran khẳng định việc chấp nhận ngừng bắn chỉ là bước đi chiến thuật nhằm tạo điều kiện cho Mỹ đáp ứng các yêu cầu. Lập luận của Iran nhấn mạnh họ không bị suy yếu trên thực địa, qua đó bác bỏ các tuyên bố chiến thắng từ phía Washington.

Trọng tâm tranh cãi nằm ở quyền kiểm soát eo biển Hormuz. Iran tuyên bố mọi hoạt động qua lại sẽ phải tuân theo tuyến đường chỉ định và có sự cho phép của Tehran. Điều này đồng nghĩa với việc khái niệm “tự do đi lại vô điều kiện” không còn được công nhận trong bối cảnh hiện tại.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran cũng nhấn mạnh nước này có đầy đủ cơ sở pháp lý để áp dụng các biện pháp kiểm soát, với lập luận rằng eo biển không thể bị sử dụng cho các hoạt động quân sự chống lại Iran.

Diễn biến thực tế cho thấy Hormuz đang ở trạng thái “mở nhưng có điều kiện”. Iran duy trì quyền kiểm soát chặt chẽ, cho phép số lượng hạn chế tàu qua lại và sẵn sàng siết lại nếu Mỹ tiếp tục phong tỏa các cảng của Tehran.

Các tuyên bố trái chiều giữa hai bên khiến thị trường rơi vào trạng thái bất định: vừa có tín hiệu hạ nhiệt, vừa tiềm ẩn nguy cơ tái leo thang bất cứ lúc nào. Giới quan sát nhận định trật tự vận tải tại Hormuz đang bị “viết lại”, khi quyền kiểm soát thực địa trở thành yếu tố quyết định thay vì các nguyên tắc pháp lý truyền thống.

Trong bối cảnh đó, eo biển quan trọng bậc nhất với dòng chảy năng lượng toàn cầu không còn là tuyến hàng hải “tự do”, mà trở thành một không gian bị điều kiện hóa – nơi mỗi chuyến đi đều gắn với rủi ro chính trị.