#Quốc tế

24HMONEY đã kiểm duyệt

Hormuz và quân bài chiến lược nghẹt thở của Iran

Bất chấp sự hiện diện của 15.000 binh sĩ Mỹ và chiến dịch "Dự án Tự do", Tehran vẫn kiên quyết siết chặt quyền kiểm soát hàng hải, sẵn sàng biến xung đột cục bộ thành thảm họa lạm phát và bất ổn tài chính xuyên biên giới.

Iran công bố tấm bản đồ mới. 

Bản đồ mới với những lằn ranh đỏ trải dài qua eo biển Hormuz cho thấy một thực tế: cuộc đối đầu giữa Iran và Mỹ đã bước sang giai đoạn giằng co bằng kiểm soát không gian chiến lược. Khi tuyến vận tải năng lượng quan trọng bậc nhất thế giới bị bóp nghẽn, cán cân quyền lực không còn nằm hoàn toàn trong tay những cường quốc quân sự.

Trong khi Mỹ triển khai lực lượng hải quân hộ tống tàu qua eo biển nhằm “mở khóa” tuyến hàng hải, Iran lại chọn cách mở rộng vùng kiểm soát và phát đi thông điệp cứng rắn. Không cần phong tỏa toàn diện, chỉ cần duy trì trạng thái bất ổn, Tehran đã đủ khiến thị trường toàn cầu chao đảo.

Hormuz vì thế không chỉ là địa lý – mà là chiến lược.

Với đặc điểm hẹp, mật độ tàu dày đặc và vai trò sống còn đối với nguồn cung dầu khí, eo biển này mang lại cho Iran lợi thế phi đối xứng. Không cần so găng trực diện với hải quân Mỹ, Tehran vẫn có thể gây áp lực bằng các công cụ chi phí thấp nhưng hiệu quả cao: từ thủy lôi, tên lửa đến máy bay không người lái hay chiến thuật quấy nhiễu.

Hệ quả không dừng ở quân sự. Chỉ riêng rủi ro gián đoạn đã đủ đẩy phí bảo hiểm tăng vọt, khiến dòng chảy năng lượng co hẹp và kéo theo hiệu ứng dây chuyền lên giá dầu, lạm phát và chuỗi cung ứng toàn cầu.

Đó chính là “đòn đánh gián tiếp” mà Iran đang tận dụng.

Trong bối cảnh đàm phán với Mỹ vẫn bế tắc, việc nắm giữ Hormuz giúp Tehran có thêm trọng lượng. Mọi sức ép nhằm vào Iran đều có nguy cơ lan rộng thành khủng hoảng kinh tế toàn cầu. Đây là lý do khiến eo biển này trở thành quân bài không thể buông bỏ.

Tuy nhiên, lợi thế ấy cũng đi kèm cái giá không nhỏ. Các biện pháp phong tỏa và trừng phạt đã làm tê liệt xuất khẩu, bóp nghẹt dòng ngoại tệ và đẩy nền kinh tế Iran vào thế khó. Nội bộ chịu áp lực, nhưng bên ngoài, Tehran vẫn giữ được một thứ quan trọng hơn: quyền gây bất ổn.

Ở góc độ khu vực, căng thẳng lan rộng sang các quốc gia vùng Vịnh, khi những cơ sở năng lượng và tuyến vận tải liên tục trở thành mục tiêu. Thông điệp Iran gửi đi khá rõ: xung đột sẽ không bị giới hạn trong biên giới quốc gia.

Một khi Hormuz còn bị siết, thế giới còn bị kéo vào vòng xoáy rủi ro.

Cuộc chơi vì thế không nằm ở việc ai mạnh hơn, mà ở việc ai khiến đối phương phải trả giá nhiều hơn. Và trong ván cờ đó, Iran đang tận dụng triệt để lợi thế địa lý để biến một eo biển hẹp thành điểm tựa chiến lược toàn cầu.