MỚI

Thiệp năm mới độc lạ

#Chuyên gia

24HMONEY đã kiểm duyệt

Hà Nội học gì từ thảm hoạ ô nhiễm không khí làm chết 14.000 người ở London năm 1952

Vào ngày 5/12/1952, một làn sương mù dày đặc bao trùm London, đánh dấu một trong những sự kiện ô nhiễm không khí thảm khốc nhất trong lịch sử nhân loại.

Trước đó vài tuần, để chống lại cái giá rét của mùa đông khắc nghiệt, người dân London phải đốt một lượng lớn than để sưởi ấm. Kết hợp với khí thải từ các nhà máy công nghiệp và xe cộ, dẫn đến khói bụi, sương mù dày đặc, độc hại và chết người. Đồng thời, một hệ thống áp suất cao tạo ra một lớp nghịch nhiệt giữ lại các ô nhiễm này gần mặt đất.

Trong suốt 5 ngày bầu trời London trở nên tối tăm, tầm nhìn chỉ còn 3 feet, cả thành phố bị nhấn chìm bởi hỗn hợp khói và sương mù độc hại. Cuộc sống ở London dừng lại. Tất cả các phương tiện giao thông bị đình trệ, các trận đấu bóng bầu dục bị hoãn, các chuyến tàu hỏa bị hủy, ô tô bị bỏ lại trên đường, người đi bộ loạng choạng trên đường phố, không thể nhìn thấy chân của họ, các sĩ quan cảnh sát phải sử dụng đuốc để điều khiển giao thông, người dẫn chương trình của BBC không thể đến trường quay (xem ảnh).

Vào ngày 9/12, thời điểm sương mù tan, người ta ước tính có khoảng 14.000 người đã chết và hơn 150.000 người phải nhập viện. Hầu hết các ca tử vong đều vì bệnh hô hấp và tim mạch.

Vụ thảm họa Đại Sương Khói London 1952 này đã mãi mãi thay đổi cách thế giới nhìn nhận về tác hại của ô nhiễm không khí.

Vào năm 1956, Chính phủ Anh đã thông qua Đạo luật Không khí sạch 1956: cấm đốt than bẩn trong các khu vực kiểm soát khói, buộc người dân và ngành công nghiệp chuyển sang sử dụng các loại nhiên liệu sạch hơn để đối phó với thảm họa, nhằm giảm lượng khí thải, giảm ô nhiễm không khí. Chính phủ Anh đã hỗ trợ các hộ gia đình chuyển sang sử dụng nhiên liệu sạch hơn như gas hoặc điện.

Đến năm 1962, mặc dù London vẫn phải chịu đựng khói bụi trong tháng 12, nhưng số ca tử vong liên quan đến ô nhiễm không khí xuống chỉ còn vài trăm.

Các năm 1968, 1993, Chính phủ Anh tiếp tục ban hành Đạo luật Không khí sạch 1968 và Đạo luật Không khí sạch 1993.

Do địa lý và thời thiết, vào mùa đông, miền Bắc Việt Nam có nhiều ngày chịu tác động bởi nghịch nhiệt làm cho khí thải từ sinh hoạt, giao thông, công nghiệp không thể khuếch tán lên cao, tích tụ dưới đáy, đặc biệt là khu vực Hà Nội và đồng bằng Bắc Bộ nằm trong địa hình thung lũng lòng chảo (ba phía bị chắn bởi các dãy núi Ba Vì và Tam Đảo) khiến cho không khí bị mắc kẹt bởi các sườn núi xung quanh, không thể khuếch tán ra khu vực lân cận. Không khí ô nhiễm cứ tích tụ dần, đợt nghịch nhiệt và sương mù càng kéo dài, ô nhiễm không khí càng nặng, có những ngày ở mức có hại cho sức khỏe con người.

Hà Nội vừa chịu tác động của nghịch nhiệt, sương mù lại vừa thuộc vùng thung lũng lòng chảo thế nên việc làm giảm ô nhiễm không khí của Hà Nội khó khăn hơn rất nhiều. Tôi cho rằng đã đến lúc chúng ta cần có một đạo luật Không khí sạch giống như London 1956 với những biện pháp mạnh hơn, triệt để hơn và cần nỗ lực cao hơn của cả chính quyền các cấp, doanh nghiệp sản xuất, làng nghề cũng như của người dân Hà Nội và đồng bằng Bắc Bộ.