Greenland nóng lên: Đan Mạch vạch lằn ranh đỏ, châu Âu đưa quân đối phó ý định của Mỹ
Trong bối cảnh Tổng thống Mỹ Donald Trump tái khởi động ý định kiểm soát Greenland, Đan Mạch đã công khai lập trường cứng rắn về chủ quyền lãnh thổ, đồng thời cùng các đồng minh châu Âu tăng cường hiện diện quân sự tại hòn đảo chiến lược này. Diễn biến mới cho thấy Greenland đang trở thành tâm điểm địa chính trị nóng bỏng ở Bắc Cực.
Đan Mạch khẳng định chủ quyền, bác bỏ ý định của Mỹ
Ngày 14/1, Ngoại trưởng Đan Mạch Lars Løkke Rasmussen cùng quan chức phụ trách đối ngoại của Greenland, bà Vivian Motzfeldt, đã có cuộc gặp với Phó Tổng thống Mỹ JD Vance và Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio tại Nhà Trắng. Cuộc gặp diễn ra trong bối cảnh Washington tiếp tục bày tỏ mong muốn kiểm soát Greenland vì lý do an ninh quốc gia.
Phát biểu sau cuộc họp, Ngoại trưởng Rasmussen cho biết cuộc đối thoại mang tính xây dựng nhưng thừa nhận hai bên chưa thể thu hẹp khác biệt căn bản. Ông nhấn mạnh bất kỳ giải pháp nào trong tương lai cũng phải tôn trọng “lằn ranh đỏ” của Đan Mạch về chủ quyền lãnh thổ.
“Rõ ràng Tổng thống Mỹ có mong muốn kiểm soát Greenland, và chúng tôi đã nói rất rõ rằng điều này không nằm trong lợi ích của Vương quốc Đan Mạch”, ông Rasmussen khẳng định.
Theo Ngoại trưởng Đan Mạch, Greenland là vùng lãnh thổ tự trị thuộc Đan Mạch, đồng thời thông qua Copenhagen, hòn đảo này là một phần của NATO và được bảo vệ bởi Điều 5 của Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương về phòng thủ tập thể.
Ông cũng bác bỏ các lập luận cho rằng Greenland đang đối mặt với mối đe dọa tức thời từ Trung Quốc hay Nga mà Đan Mạch và các đồng minh không thể tự xử lý. “Hiện tại không có sự hiện diện nào của Trung Quốc ở Greenland”, ông nói, đồng thời cho rằng các lo ngại về kịch bản trong 10-20 năm tới chỉ mang tính giả định.
Greenland phản đối mọi sự can thiệp
Quan chức phụ trách đối ngoại của Greenland, bà Vivian Motzfeldt, tái khẳng định lập trường của chính quyền và người dân Greenland là không chấp nhận bất kỳ ý tưởng nào xâm phạm quyền tự quyết.
“Chúng tôi là đồng minh, là bạn bè của Mỹ, nhưng mối quan hệ đó phải dựa trên sự tôn trọng lẫn nhau”, bà Motzfeldt nói, đồng thời kêu gọi hai bên quay trở lại mối quan hệ hợp tác “bình thường” như trước đây.
Theo phía Đan Mạch, người dân Greenland không ủng hộ bất kỳ hình thức can thiệp hay kiểm soát nào từ Mỹ. Hòn đảo này từng bỏ phiếu năm 2008 để duy trì quy chế tự trị trong Vương quốc Đan Mạch.
Mỹ coi Greenland là mắt xích chiến lược
Tổng thống Donald Trump đã nhiều lần bày tỏ mong muốn Mỹ kiểm soát Greenland, đặc biệt sau khi bắt đầu nhiệm kỳ thứ hai. Ông cho rằng Greenland có vị trí then chốt đối với an ninh quốc gia Mỹ và là yếu tố quan trọng trong việc xây dựng hệ thống phòng thủ tên lửa tích hợp “Golden Dome” (Vòm Vàng).
Theo ông Trump, việc Mỹ kiểm soát Greenland không chỉ phục vụ lợi ích của Washington mà còn giúp NATO trở nên “mạnh mẽ và hiệu quả hơn”. Tuy nhiên, các cáo buộc rằng Nga hoặc Trung Quốc đang tìm cách kiểm soát Greenland đã bị Moscow, Bắc Kinh và chính quyền Greenland bác bỏ.
Đan Mạch tuyên bố sẵn sàng tăng cường hợp tác an ninh với Mỹ trong khuôn khổ NATO, nhưng kiên quyết phản đối mọi ý tưởng nhượng lại Greenland.
Châu Âu tăng cường hiện diện quân sự tại Greenland
Cùng ngày 14/1, Đài truyền hình Đan Mạch DR đưa tin Copenhagen đã bắt đầu triển khai thêm khí tài quân sự và lực lượng chỉ huy tiền phương tới Greenland trong bối cảnh căng thẳng leo thang.
Lực lượng chỉ huy tiền phương này được thiết lập nhằm chuẩn bị hậu cần và cơ sở hạ tầng cho khả năng triển khai một lực lượng quân sự lớn hơn của Đan Mạch, với sự hỗ trợ từ một số quốc gia châu Âu.
Bộ Quốc phòng Đức xác nhận sẽ cử một đội trinh sát gồm 13 quân nhân tới Greenland từ ngày 15 đến 17/1 để khảo sát điều kiện cho các đóng góp quân sự tiềm năng, bao gồm giám sát hàng hải. Thụy Điển và Na Uy cũng thông báo điều binh sĩ và nhân viên quốc phòng tới khu vực theo đề nghị của Đan Mạch, trong khuôn khổ phối hợp giữa các đồng minh NATO.
Theo các nước châu Âu, mục tiêu của việc tăng cường hiện diện là đảm bảo an ninh khu vực Bắc Cực, đồng thời phát đi tín hiệu rõ ràng về sự ủng hộ đối với chủ quyền của Đan Mạch và quyền tự quyết của người dân Greenland.
Greenland – điểm nóng mới của địa chính trị Bắc Cực
Diễn biến căng thẳng xung quanh Greenland cho thấy khu vực Bắc Cực đang ngày càng trở thành đấu trường chiến lược giữa các cường quốc, khi băng tan mở ra các tuyến hàng hải mới và tiềm năng tài nguyên khổng lồ.
Việc Đan Mạch công khai “vạch lằn ranh đỏ” với Mỹ, cùng động thái điều quân của châu Âu, phản ánh nỗ lực bảo vệ trật tự hiện tại trước những thay đổi địa chính trị sâu sắc. Trong bối cảnh đó, Greenland không chỉ là một hòn đảo băng giá, mà đang nổi lên như một mắt xích then chốt trong cán cân quyền lực toàn cầu.
Bạn muốn trở thành VIP/PRO trên 24HMONEY?
Bấm vào đây để liên hệ 24HMoney ngay

Bàn tán về thị trường