Giải ngân hết 1,1 triệu tỷ đồng, GDP Việt Nam có thể được “bơm” thêm 1,7 điểm %

Bức tranh kinh tế Việt Nam 4 tháng đầu năm 2026 đang cho thấy nhiều tín hiệu khởi sắc, với động lực tăng trưởng đến từ sản xuất công nghiệp, dòng vốn FDI và kỳ vọng bùng nổ đầu tư công. Đáng chú ý, lãnh đạo Cục Thống kê cho biết nếu giải ngân toàn bộ hơn 1,1 triệu tỷ đồng vốn đầu tư công trong năm nay, nền kinh tế có thể được đóng góp thêm tới 1,7 điểm phần trăm GDP.

Sản xuất công nghiệp tăng mạnh nhất 4 năm

Theo số liệu mới công bố từ Cục Thống kê, chỉ số sản xuất công nghiệp (IIP) trong 4 tháng đầu năm 2026 tăng 9,2% so với cùng kỳ năm trước – mức tăng cao nhất trong vòng 4 năm trở lại đây.

Trong đó, ngành chế biến – chế tạo tiếp tục giữ vai trò “đầu tàu” tăng trưởng khi tăng gần 10% (9,9%). Đáng chú ý, ngành khai khoáng cũng quay trở lại đà tăng với mức 4%, trái ngược hoàn toàn với giai đoạn tăng trưởng thấp hoặc âm trong các năm trước.

Ông Lê Trung Hiếu – Phó Cục trưởng Cục Thống kê – cho biết việc thúc đẩy khai khoáng năm nay nhằm bù đắp nguồn cung năng lượng đang thiếu hụt trên toàn cầu, đồng thời tận dụng năng lực sản xuất mới để đáp ứng đà phục hồi của các đơn hàng xuất khẩu.

Không chỉ sản xuất cải thiện, dòng vốn đầu tư nước ngoài cũng ghi nhận diễn biến tích cực. Tổng vốn FDI đăng ký mới trong 4 tháng đầu năm tăng gấp 2,2 lần cùng kỳ, đạt khoảng 12,15 triệu tỷ đồng.

Trong khi đó, cán cân thương mại ghi nhận nhập siêu hơn 7 tỷ USD. Tuy nhiên, theo đánh giá của giới chuyên gia, đây chưa hẳn là tín hiệu tiêu cực bởi hơn 94% giá trị nhập khẩu là máy móc, thiết bị và nguyên vật liệu phục vụ sản xuất. Điều này cho thấy doanh nghiệp đang tăng tốc tích trữ đầu vào để chuẩn bị cho chu kỳ xuất khẩu mới trong thời gian tới.

1,1 triệu tỷ đồng đầu tư công trở thành “đòn bẩy” tăng trưởng

Dù kinh tế xuất hiện nhiều điểm sáng, áp lực lạm phát và hiệu quả sử dụng vốn vẫn là thách thức lớn.

Hiện CPI bình quân 4 tháng đầu năm tăng 3,99%, trong khi hệ số ICOR – thước đo hiệu quả sử dụng vốn đầu tư – vẫn ở mức cao 6,43. Mục tiêu của Việt Nam là kéo hệ số này về vùng 4,5 – 4,8 trong vòng 5 năm tới.

Trong bối cảnh đó, đầu tư công được xem là “mồi lửa” quan trọng để kích thích tăng trưởng kinh tế.

Theo ông Lê Trung Hiếu, tính đến hết tháng 4/2026, cả nước mới giải ngân được hơn 144.000 tỷ đồng, tương đương 14,2% kế hoạch năm. Đây là mức tiến độ còn khá chậm nếu so với quy mô vốn đầu tư công kỷ lục hơn 1,1 triệu tỷ đồng của năm nay.

“Cứ đầu tư công thực hiện tăng thêm 1% thì có thể đóng góp khoảng 0,056 điểm phần trăm vào tăng trưởng GDP. Nếu giải ngân hết toàn bộ 1,1 triệu tỷ đồng, vốn đầu tư công có thể đóng góp tới 1,7 điểm phần trăm cho tăng trưởng GDP năm 2026”, ông Hiếu nhấn mạnh.

Tăng tốc nhưng phải đi cùng hiệu quả

Theo lãnh đạo Cục Thống kê, vấn đề quan trọng không chỉ là giải ngân nhanh mà còn phải bảo đảm hiệu quả thực chất của dòng vốn đầu tư.

Hiện nhiều dự án hạ tầng trọng điểm như Vành đai 3 TP.HCM hay cầu đi bộ vượt sông Sài Gòn đang được thi công xuyên lễ, xuyên đêm để đẩy nhanh tiến độ.

Tuy nhiên, để dòng vốn thực sự “ngấm” vào nền kinh tế, cần sớm tháo gỡ các điểm nghẽn cố hữu như thủ tục pháp lý, định mức xây dựng, thiếu hụt vật liệu thi công và tiến độ triển khai các dự án chuyển tiếp.

Ông Hiếu đặc biệt nhấn mạnh việc sớm đưa vào hoạt động các công trình lớn như cơ sở 2 Bệnh viện Bạch Mai và Bệnh viện Việt Đức. Theo ông, đây không chỉ là những dự án an sinh xã hội quan trọng mà còn góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng vốn, giảm hệ số ICOR và tối ưu nguồn lực đầu tư công.

Sau 4 tháng đầu năm, kinh tế Việt Nam được đánh giá đã hội tụ cả “thiên thời” lẫn “nội lực”. Vấn đề còn lại là tốc độ và hiệu quả điều hành để biến hơn 1,1 triệu tỷ đồng vốn đầu tư công thành động lực tăng trưởng thực sự cho nền kinh tế trong năm 2026.