#Hàng hóa

24HMONEY đã kiểm duyệt

Giá dầu tăng vọt khi Mỹ và Iran tranh quyền kiểm soát “yết hầu” năng lượng toàn cầu

Giá dầu thế giới tiếp tục tăng mạnh trong bối cảnh căng thẳng giữa Mỹ và Iran leo thang tại eo biển Hormuz, tuyến hàng hải chiến lược vận chuyển phần lớn dầu mỏ toàn cầu. Những động thái cứng rắn từ cả Washington và Tehran đang làm dấy lên lo ngại về nguy cơ gián đoạn nguồn cung năng lượng, đẩy thị trường dầu mỏ vào trạng thái bất ổn mới.

Tính đến 14h ngày 24/4, giá dầu Brent có thời điểm tăng lên gần 106 USD/thùng, tăng gần 5% so với mức đóng cửa ngày 22/4. Đây cũng là lần đầu tiên trong hơn hai tuần giá dầu trở lại vùng trên 100 USD/thùng. Đà tăng diễn ra sau hàng loạt diễn biến căng thẳng tại eo biển Hormuz, nơi được xem là “yết hầu” của thị trường năng lượng toàn cầu. 

Theo ước tính của các tổ chức năng lượng quốc tế, khoảng 20% lượng dầu mỏ và khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) giao dịch trên thế giới được vận chuyển qua eo biển Hormuz. Bất kỳ sự gián đoạn nào tại khu vực này đều có thể tác động trực tiếp đến nguồn cung toàn cầu và đẩy giá năng lượng tăng cao.

Căng thẳng leo thang sau khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố trên mạng xã hội Truth Social rằng mọi tàu thuyền muốn đi qua eo biển Hormuz phải có sự chấp thuận của Hải quân Mỹ. Ông đồng thời cảnh báo lực lượng Mỹ sẽ tiêu diệt bất kỳ tàu Iran nào có hành vi rải mìn hoặc gây đe dọa đối với tự do hàng hải trong khu vực.

"Khu vực này sẽ bị phong tỏa chặt chẽ cho đến khi Iran đạt được một thỏa thuận", ông Trump nhấn mạnh.

Tuyên bố trên được đưa ra ngay sau khi Lầu Năm Góc thông báo bắt giữ thêm một tàu chở dầu Iran bị trừng phạt. Đây là vụ bắt giữ thứ hai chỉ trong chưa đầy một tuần, cho thấy Washington đang gia tăng áp lực đối với hoạt động xuất khẩu dầu của Tehran.

Ở chiều ngược lại, Iran cũng thể hiện lập trường cứng rắn. Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) thông báo đã kiểm soát hai tàu hàng nước ngoài tại khu vực Hormuz, bao gồm tàu MSC Francesca treo cờ Panama và tàu Epaminondas thuộc sở hữu của Hy Lạp. Tehran cáo buộc các tàu này hoạt động không giấy phép cần thiết và gây nguy hiểm cho an ninh hàng hải.

Tuy nhiên, phía Hy Lạp sau đó bác bỏ thông tin tàu Epaminondas bị bắt giữ, khẳng định con tàu vẫn nằm dưới sự kiểm soát hoàn toàn của thuyền trưởng.

Những diễn biến này đã khiến lưu lượng tàu thuyền qua eo biển Hormuz sụt giảm nghiêm trọng. Theo dữ liệu từ nền tảng tình báo hàng hải Windward, chỉ có 9 tàu thương mại đi qua eo biển này trong ngày 22/4, giảm từ 15 tàu ngày 20/4 và thấp hơn nhiều so với mức bình quân trước khủng hoảng.

Theo Cơ quan Thương mại và Phát triển Liên hợp quốc (UNCTAD), trước khi xung đột bùng phát vào cuối tháng 2, eo biển Hormuz ghi nhận trung bình khoảng 129 lượt tàu qua lại mỗi ngày. Mức sụt giảm hiện nay cho thấy hoạt động vận tải tại tuyến hàng hải quan trọng này gần như bị tê liệt.

Giới phân tích nhận định, việc Mỹ và Iran cùng tìm cách kiểm soát eo biển Hormuz không chỉ làm gia tăng rủi ro địa chính trị mà còn đe dọa nghiêm trọng đến chuỗi cung ứng năng lượng toàn cầu. Nếu căng thẳng tiếp tục leo thang hoặc tuyến vận tải này bị phong tỏa trong thời gian dài, giá dầu có thể còn tăng mạnh hơn nữa.

Trong bối cảnh nhu cầu năng lượng toàn cầu vẫn ở mức cao, bất kỳ cú sốc nào liên quan đến Hormuz đều có thể tạo ra làn sóng biến động lớn trên thị trường hàng hóa, lạm phát và kinh tế thế giới.

Eo biển Hormuz một lần nữa trở thành tâm điểm của địa chính trị toàn cầu, nơi mọi động thái quân sự hay ngoại giao đều có thể lập tức phản ánh vào giá dầu. Với vai trò là huyết mạch năng lượng của thế giới, tương lai của tuyến hàng hải này sẽ tiếp tục là yếu tố then chốt quyết định xu hướng thị trường trong thời gian tới.