Giá dầu đang ở trong “môi trường không thể đoán định”

Trong báo cáo phân tích ngành dầu khí, CTCK VNDirect nhận định giá dầu đang ở trong "môi trường không thể đoán định".

Trong bối cảnh thị trường dầu thô toàn cầu thắt chặt do thiếu hụt đầu tư vào lĩnh vực thượng nguồn trong nhiều năm, căng thẳng địa chính trị giữa Nga và Ukraine càng làm trầm trọng thêm tình trạng này, khiến giá dầu Brent chạm mức cao nhất kể từ năm 2008 là 139,13 USD/thùng vào ngày 7/3. Sau đó, giá đã giảm trở lại xuống quanh mốc 100 USD/thùng do những lo ngại về ảnh hưởng đối với nền kinh tế, sự gia tăng các ca nhiễm Covid tại Trung Quốc và các nhà giao dịch giảm vị thế trước sự biến động mạnh của giá dầu. Theo quan điểm của chúng tôi, giá dầu Brent dự kiến sẽ tiếp tục biến động mạnh trong ngắn hạn do những sự kiện bất ổn trên phạm vi toàn cầu, bao gồm:

Về cơ bản, chúng tôi vẫn tin rằng giá dầu Brent sẽ tái cân bằng trong một vài tháng tới (quanh mốc 100 USD/thùng) khi căng thẳng địa chính trị ở Ukraine hạ nhiệt. Sau đó, giá dầu có khả năng giảm dần cho đến cuối năm 2022 khi nguồn cung bổ sung đến từ Iran, Mỹ và OPEC có thể bắt kịp nhu cầu, dẫn đến giá dầu Brent trung bình là 90 USD/thùng vào năm 2022 theo kỳ vọng của chúng tôi. Đáng chú ý, Cơ quan Thông tin Năng lượng Hoa Kỳ (EIA) dự báo sản lượng dầu thô của Hoa Kỳ sẽ đạt mức trước dịch từ quý cuối cùng của năm 2022.

Nhóm phân tích nhận thấy rủi ro đầu tư đang dần tăng đối với cổ phiếu Dầu khí

Theo sau đà tăng giá dầu Brent, giá cổ phiếu Dầu khí tại Việt Nam đã tăng 60,2% kể từ đầu năm 2021, vượt trội so với VN-Index (+31,1% trong cùng giai đoạn). Trong đó, BSR có mức tăng ấn tượng là 159%, PVD tăng 105%, PVS tăng 92% và PVT tăng 84%. Chúng tôi cho rằng nhà đầu tư cần thận trọng hơn sau đợt tăng giá vừa qua vì rủi ro giảm giá hiện đã lớn hơn tiềm năng tăng giá của cổ phiếu.

Thứ nhất, mặc dù giá dầu tăng là điềm báo tốt cho HĐKD của các DN thượng nguồn, nhưng chúng tôi nhận thấy KQKD của một số DN thượng nguồn (PVD, PVS…) cần thêm thời gian để phục hồi hoàn toàn. Nguyên nhân là do giá dầu cần duy trì trên mức 60-65 USD/thùng đủ lâu để kích hoạt lại các dự án Thăm dò & khai thác (E&P) dầu khí. Hình 7 cho thấy KQKD của một số DN Dầu khí đang niêm yết, trong đó các DN thượng nguồn như PVD, PVS đều ghi nhận KQKD mờ nhạt trong năm 2021 (và trong cả 2 tháng đầu 2022 theo kết quả sơ bộ của PVN) mặc dù giá dầu tăng mạnh.

Thứ hai, định giá của một số cổ phiếu Dầu khí đã tương đối hợp lý do giá cổ phiếu phần lớn đã được định giá theo triển vọng tích cực hơn của DN. Chúng tôi nhận thấy giá nhiều cổ phiếu Dầu khí như PVD, PVS hay PVT đã tăng mạnh theo sau đà tăng của giá dầu, đẩy chỉ số P/B của các cổ phiếu này lên mức cao nhất kể từ năm 2016. Điều này có thể đã phản ánh trước tác động tích cực của giá dầu cao hơn lên triển vọng kinh doanh của các DN trong thời gian tới, đồng nghĩa với việc rủi ro giảm giá đối với các cổ phiếu này đang dần tăng lên, đặc biệt là trong TT năng lượng khó đoán định hiện nay vì bất kỳ biến động tiêu cực nào của giá dầu cũng có thể làm tổn hại tâm lý thị trường đối với nhóm cổ phiếu Dầu khí.

Đã đến lúc chuyển trọng tâm đầu tư sang triển vọng dài hạn hơn của DN

Trong bối cảnh thị trường năng lượng biến động mạnh, chúng tôi cho rằng nhà đầu tư nên hướng sự chú ý vào các cổ phiếu Dầu khí ít nhạy cảm hơn với giá dầu và có thể hưởng lợi từ những câu chuyện dài hạn của ngành. Chúng tôi nhận thấy một số xu hướng đang nổi lên để định hình triển vọng của ngành Dầu khí Việt Nam trong thời gian tới.

Đầu tiên, một loạt siêu dự án trong chuỗi giá trị điên khí LNG đã được công bố gần đây, khiến LNG trở thành phân khúc hứa hẹn nhất trong vài năm tới. Cùng với kỳ vọng vào sự phát triển các mỏ khí lớn, chúng tôi nhận thấy nhập khẩu LNG là biện pháp khả thi để bù đắp cho sự sụt giảm sản lượng nhanh chóng tại các mỏ khí hiện hữu trong bối cảnh nhu cầu điện ngày càng tăng ở Việt Nam. Sản xuất điện hiện đang tiêu thụ ~80% tổng sản lượng khí tại Việt Nam. Theo Chiến lược Phát triển Năng lượng Quốc gia, Chính phủ nhấn mạnh ưu tiên phát triển cơ sở hạ tầng LNG cho cả nhập khẩu và tiêu thụ, biến các nhà máy điện khí thành nguồn cung cấp điện quan trọng cho đến năm 2030 (chiếm 26% tổng công suất hệ thống năm 2030 từ mức 11% hiện tại). Hiện tại, kho cảng LNG Thị Vải dự kiến sẽ hoạt động trong nửa cuối năm 2022, đánh dấu một trong những dự án liên quan đến LNG đầu tiên được đưa vào vận hành tại Việt Nam. LNG Thị Vải sẽ bổ sung nguồn cung khí cho các khách hàng tại khu vực Đông Nam Bộ, trước khi cung cấp cho hai nhà máy điện khí mới tại Nhơn Trạch vào cuối năm 2024. Dựa theo câu chuyện phát triển LNG, chúng tôi tin rằng GAS sẽ là người hưởng lợi lớn nhất với tư cách là nhà phát triển cơ sở hạ tầng cũng như nhà cung cấp LNG.

Thứ hai, việc mở cửa lại bầu trời là tín hiệu tốt cho việc phục hồi nhu cầu tiêu thụ năng lượng, vốn đã bị ảnh hưởng nặng nề do các biện pháp phong tỏa nghiêm ngặt để hạn chế sự bùng phát của dịch bệnh và PLX có thể là DN lợi lớn nhất từ việc này. Gần đây nhất, ngày 15/02/2022, Việt Nam đã dỡ bỏ các hạn chế tần suất các chuyến bay quốc tế đến Việt Nam. Điều này có thể giúp hoạt động hàng không quốc tế của Việt Nam trở lại hoạt động bình thường trong nửa cuối 2022, mang lại lợi ích cho các nhà phân phối nhiên liệu máy bay. Hơn nữa, là một quốc gia đang phát triển với tốc độ tăng trưởng GDP cao (ngoại trừ các sự kiện “thiên nga đen” như đại dịch Covid-19), chúng tôi cho rằng tiêu thụ xăng dầu của Việt Nam sẽ quay trở lại quỹ đạo tăng trưởng trong những năm tới, tạo dư địa cho DN dẫn đầu ngành như PLX có thể tăng trưởng trong dài hạn.

Rủi ro giảm giá đến từ giá dầu giảm, tiến độ các dự án năng lượng lớn tiếp tục bị trì hoãn và sự xuất hiện của các biến chủng phức tạp mới có thể cản trở nhu cầu tiêu thụ năng lượng tại Việt Nam