Eo biển Hormuz trở thành tuyến vận tải đắt đỏ nhất thế giới: Phí bảo hiểm tăng sốc 300%

Căng thẳng leo thang tại Trung Đông đang đẩy Hormuz Strait – tuyến vận tải năng lượng huyết mạch toàn cầu – vào trạng thái rủi ro chưa từng có, khi chi phí bảo hiểm chiến tranh tăng vọt tới 300%.

“Yết hầu” năng lượng toàn cầu rơi vào trạng thái nguy hiểm

Nằm giữa Vịnh Ba Tư và Vịnh Oman, eo biển Hormuz từ lâu được xem là tuyến vận tải chiến lược, nơi trung chuyển khoảng 20% lượng dầu mỏ thương mại toàn cầu và gần 30% phân bón vận chuyển bằng đường biển.

Tuy nhiên, khi xung đột liên quan đến Iran bước sang tuần thứ ba, khu vực này không còn đơn thuần là tuyến hàng hải mà đã trở thành “tiền tuyến” của một cuộc chiến kinh tế quy mô lớn.

Các cuộc tấn công tên lửa, nguy cơ thủy lôi và sự hiện diện dày đặc của lực lượng hải quân đã khiến hoạt động vận tải suy giảm mạnh. Hàng trăm tàu chở dầu phải neo đậu chờ đợi, làm tắc nghẽn cả hai đầu tuyến đường.

Phí bảo hiểm tăng gấp nhiều lần

Theo các chuyên gia, chi phí bảo hiểm rủi ro chiến tranh cho tàu đi qua khu vực này đã tăng từ mức 0,02%–0,05% giá trị tàu lên tới 0,5%–1%, thậm chí cao hơn.

Điều đó có nghĩa là với một tàu chở dầu trị giá khoảng 120 triệu USD, chi phí bảo hiểm rủi ro chiến tranh trước đây chỉ vào khoảng 40.000 USD cho mỗi chuyến đi. Hiện tại đã tăng lên 600.000 – 1,2 triệu USD/chuyến.

Mức tăng này không chỉ làm đội chi phí vận tải mà còn khiến nhiều hãng tàu phải cân nhắc dừng hoặc chuyển hướng hành trình.

Các “ông lớn” vận tải đồng loạt rút lui

Nhiều tập đoàn vận tải biển hàng đầu như Maersk, MSC, CMA CGM hay Hapag-Lloyd đã tạm ngừng hoặc hạn chế đi qua khu vực.

Một số doanh nghiệp khác buộc phải chuyển hướng tuyến đường, chấp nhận thời gian vận chuyển dài hơn và chi phí cao hơn để giảm thiểu rủi ro.

Hiệu ứng domino lên giá năng lượng

Chi phí vận chuyển tăng mạnh đang nhanh chóng lan sang toàn bộ chuỗi cung ứng năng lượng. Giá cước tàu chở dầu leo thang kéo theo chi phí đầu vào của nhà máy lọc dầu tăng, cuối cùng phản ánh trực tiếp vào giá xăng dầu và hàng hóa tiêu dùng.

Giới phân tích cảnh báo, người tiêu dùng toàn cầu có thể sớm cảm nhận tác động này chỉ trong vài tuần tới, khi giá nhiên liệu và chi phí logistics đồng loạt tăng.

Nguy cơ khủng hoảng kéo dài

Dù Donald Trump đã kêu gọi liên minh hàng hải để bảo vệ tuyến đường và cam kết hỗ trợ hộ tống tàu, các chuyên gia cho rằng rủi ro tại eo biển Hormuz vẫn ở mức cao.

Iran thậm chí cảnh báo có thể đóng cửa hoàn toàn eo biển – kịch bản có thể gây chấn động thị trường năng lượng và thương mại toàn cầu.

Trong bối cảnh đó, các doanh nghiệp buộc phải tái cấu trúc chuỗi cung ứng, đa dạng hóa nguồn hàng và tăng cường khả năng ứng phó rủi ro – bởi Hormuz giờ đây không chỉ là tuyến vận tải, mà là “điểm nóng” quyết định sự ổn định của kinh tế thế giới.