Đừng chỉ học từ người thành công

Khi muốn phát triển bản thân, chúng ta thường tìm đọc sách, nghe chia sẻ và học hỏi kinh nghiệm từ những người thành công.

Chúng ta muốn biết họ đã làm gì, suy nghĩ như thế nào và đâu là bí quyết giúp họ đạt được thành tựu.

Nhưng sau nhiều năm làm việc, học tập và quản lý, tôi nhận ra:

Không phải bài học giá trị nào cũng đến từ người thành công.

Đôi khi, những người từng thất bại lại mang đến cho chúng ta những bài học rất đáng suy ngẫm.

1. Người thành công giúp chúng ta nhìn thấy cơ hội.

Người thất bại có thể giúp chúng ta nhận diện những rủi ro cần tránh.

2. Người thành công chia sẻ những điều đã làm đúng.

Người thất bại có thể chỉ ra những quyết định sai lầm và hậu quả của chúng.

3. Người thành công truyền cảm hứng để chúng ta hành động.

Người thất bại nhắc nhở chúng ta cần thận trọng và chuẩn bị tốt hơn.

4. Người thành công cho chúng ta thấy một con đường khả thi.

Người thất bại giúp chúng ta hiểu rằng không phải con đường nào cũng phù hợp với tất cả mọi người.

Khi tìm hiểu về Tâm lý học, tôi đặc biệt quan tâm đến khái niệm thiên kiến sống sót (Survivorship Bias).

Chúng ta thường tập trung nghiên cứu những người đã thành công mà vô tình bỏ qua rất nhiều người từng áp dụng phương pháp tương tự nhưng không đạt kết quả mong muốn.

Điều đó dễ khiến chúng ta nhầm tưởng rằng một phương pháp dẫn đến thành công trong quá khứ chắc chắn sẽ hiệu quả với tất cả mọi người.

Tuy nhiên, học từ thất bại cũng không có nghĩa là mọi lời khuyên của người từng thất bại đều đúng.

Điều quan trọng là biết phân tích nguyên nhân, hoàn cảnh, quyết định và những yếu tố nằm ngoài khả năng kiểm soát.

Tôi nghĩ muốn trưởng thành, chúng ta cần học từ nhiều nguồn khác nhau.

Học từ thành công để biết điều gì có thể làm.

Học từ thất bại để biết điều gì cần tránh.

Và học từ chính trải nghiệm của mình để biết điều gì thực sự phù hợp.

Bởi cuối cùng:

Người thành công có thể chỉ cho chúng ta con đường đi đến đích. Nhưng những người từng thất bại cũng có thể giúp chúng ta nhận ra những ngã rẽ nguy hiểm trên hành trình ấy.

Người biết học hỏi không chỉ tìm kiếm những câu chuyện truyền cảm hứng, mà còn đủ khiêm tốn để lắng nghe những bài học từ thất bại của người khác.