Động lực chính cho "Kỷ nguyên vươn mình" (Phần 2)

Trong bài viết trước, em đã cùng Quý Nhà đầu tư đi qua những nền tảng để hỗ trợ cho mục tiêu tăng trưởng GDP 8% cho năm 2025 và cao hơn nữa cho giai đoạn 2026-2030. Theo đó, cần một một sự kiện bùng nổ, đủ sức tác động để kéo làn sóng tăng trưởng đi theo.

Trong phát biểu mới nhất của Tổng Bí thư Tô Lâm vào ngày cuối năm cũ, “Khát vọng vươn mình trong kỷ nguyên mới” là cụm từ được nhấn mạnh nhiều nhất, “đây là kỷ nguyên phát triển bứt phá, tăng tốc; đuổi kịp, tiến cùng, sánh vai với các cường quốc năm châu….”. Điều mà các cường quốc năm châu đang tập trung phát triển nhất đó là công nghệ chip bán dẫn và công nghệ trí tuệ nhân tạo AI. Cùng với đó là các biện pháp hạn chế tối đa tác động tiêu cực với môi trường. Nên, cách nhanh nhất để chúng ta tăng tốc để đuổi kịp và bắt đầu kỷ nguyên này đó là nỗ lực kêu gọi dòng vốn đầu tư từ nước ngoài vào Việt Nam, đặc biệt trong lĩnh vực công nghệ.

Vì vậy theo em, làn sóng rõ ràng nhất có thể là làn sóng Đầu tư trực tiếp nước ngoài FDI. Chúng ta cùng đi sâu hơn về thực tế và tiềm năng của làn sóng các doanh nghiệp này đối với nền kinh tế Việt Nam, thông qua bài viết lần này với tiêu đề: FDI – động lực kéo tăng trưởng 2 chữ số.

I. Thực trạng về làn sóng FDI hiện tại

- Tính đến ngày 31/12/2024 gồm vốn đăng ký cấp mới, vốn đăng ký điều chỉnh và giá trị góp vốn, mua cổ phần của nhà đầu tư nước ngoài đạt 38,23 tỷ USD, giảm 3,0% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, vốn thực hiện của các dự án đầu tư nước ngoài (FDI) ước đạt khoảng 25,35 tỷ USD, tăng 9,4% so với năm trước đó, đánh dấu mức giải ngân cao nhất từ trước đến nay.

- Vốn đầu tư tập trung nhiều vào các tỉnh, thành phố có nhiều lợi thế trong thu hút đầu tư FDI (cơ sở hạ tầng tốt, nguồn nhân lực ổn định, nỗ lực cải cách thủ tục hành chính và năng động trong công tác xúc tiến đầu tư,…) như Bắc Ninh, Quảng Ninh, TP. Hồ Chí Minh, Hải Phòng, Hà Nội, Bình Dương, Bà Rịa - Vũng Tàu, Đồng Nai, Nghệ An, Bắc Giang. Riêng 10 địa phương này đã chiếm 79,6% số dự án mới và 69,4% số vốn đầu tư của cả nước.

- Về đối tác đầu tư, 114 quốc gia và vùng lãnh thổ đầu tư vào Việt Nam trong năm 2024. Singapore dẫn đầu với tổng vốn đầu tư gần 10,21 tỷ USD, chiếm 26,7% tổng vốn, tăng 31,4% so với năm 2023. Hàn Quốc đứng thứ hai với gần 7,06 tỷ USD, chiếm 18,5%, tăng 37,5%. Tiếp theo là Trung Quốc, Hồng Kông (Trung Quốc) và Nhật Bản.

Nếu chỉ nhìn vào những con số tổng quát từ Tổng cục thống kê, chúng ta sẽ khó nhận ra những sự “rục rịch” từ làn sóng này. Sau đây là một vài cái tên nổi bật đã và đang có dự định đầu tư vào thị trường Việt Nam. Cụ thể như sau:

- Tập đoàn NVIDIA - tập đoàn thiết kế, sản xuất chip bán dẫn lớn nhất thế giới, vừa cùng Chính phủ ký thỏa thuận, hợp tác lập Trung tâm nghiên cứu và phát triển về trí tuệ nhân tạo và Trung tâm dữ liệu AI tại Việt Nam. NVIDIA đã cam kết đầu tư từ 4-4,5 tỷ USD trong vòng 4 năm tới.

- Tập đoàn Samsung - hiện nhà đầu tư trực tiếp nước ngoài lớn nhất ở Việt Nam, với 4 nhà máy tại Bắc Ninh, Thái Nguyên và TP HCM có tổng vốn hơn 22 tỷ USD. Samsung có kế hoạch đầu tư mạnh mẽ trong 3 năm tới để nhà máy tại Việt Nam trở thành cứ điểm sản xuất module hiển thị lớn nhất của tập đoàn trên toàn cầu.

- Tập đoàn Foxconn – chuyên sản xuất các sản phẩm của Apple: vừa đăng ký triển khai 2 dự án có tổng vốn 551 triệu USD tại tỉnh Quảng Ninh.

Ngoài ra, Intel, Qualcomm và nhiều ông lớn công nghệ khác trên thế giới cũng đã có nhiều ấp ủ về việc đầu tư thêm tại nước ta sau triển lãm bán dẫn quốc tế SEMIExpo Vietnam 2024. Bên cạnh đó, nước ta đang xây dựng nghị định về thành lập, quản lý và sử dụng Quỹ hỗ trợ đầu tư nhằm đảm bảo sự ổn định, cạnh tranh và hấp dẫn của môi trường đầu tư Việt Nam. Các chính sách cũng nhằm thu hút tập đoàn, doanh nghiệp rót vốn vào các dự án lớn trong lĩnh vực mà Việt Nam khuyến khích đầu tư như công nghệ cao, chip bán dẫn, AI, trung tâm nghiên cứu và phát triển (R&D).

Điều này cho thấy Việt Nam đang nổi lên là điểm đến đầu tư hấp dẫn trên toàn cầu.

II. FDI về thì Việt Nam được lợi gì?

Làn sóng Công nghệ AI đã có mặt trên thế giới từ khá lâu và bùng nổ khoảng năm 2022 cho đến nay, ngày càng được phát triển mạnh mẽ. Việt Nam chúng ta cũng đã thực hiện các mô hình chuyển đổi số rộng rãi vài năm nay và 2024 đã là một bước tiến lớn hơn nữa khi có mặt ngày càng nhiều ông lớn công nghệ gia nhập.

Với điểm mạnh là khả năng linh hoạt và thông minh, chúng ta đang tiến rất nhanh với làn sóng này. Hiện tại đang là thời điểm dân số vàng, mọi thứ đang rất thuận lợi, nếu không tận dụng tốt để lấy đà tăng tốc, thì em nghĩ sau này sẽ khó khăn hơn nhiều.

Nếu tận dụng tốt, nguồn vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài chảy vào Việt Nam mang đến nhiều ích lợi như sau:

- Tăng trưởng GDP: trong bài viết trước, em có nhắc đến công thức tính GDP, trong đó I – Investment, đây là chỉ số tính tổng giá trị tiêu dùng của các nhà đầu tư vào quốc gia đó (trang thiết bị, máy móc, xưởng,..). Khi một nền kinh tế tăng trưởng, thu nhập, mức sống của người dân cũng được cải thiện.

- Bổ sung nguồn vốn cho nền kinh tế trong nước, tăng thu ngân sách thông qua thuế phí, hỗ trợ phát triển các dự án lớn.

- Tạo việc làm và đào tạo nhân công, chuyển giao công nghệ tiên tiến.

- Phát triển các ngành công nghiệp phụ trợ như xây dựng hạ tầng, điện nước, bất động sản tạo một hệ sinh thái phát triển bền vững.

III. Tiềm năng cho thị trường chứng khoán Việt Nam

Là phong vũ biểu của nền kinh tế, dĩ nhiên thị trường chứng khoán sẽ không nằm ngoài làn sóng FDI sắp tới. Tất cả kỳ vọng về tốc độ tăng trưởng GDP và một kỷ nguyên vươn mình của dân tộc sẽ được phản ánh đầy đủ lên đà tăng của thị trường và cổ phiếu, vì dòng tiền thông minh luôn biết cách chọn đúng nơi để chảy về.

Dựa trên cơ sở đó, chúng ta có thể sơ lược được các nhóm ngành được kỳ vọng nhiều nhất từ làn sóng này như sau: