Dầu mỏ "phớt lờ" chiến sự?

Giá dầu thế giới giảm mạnh bất chấp căng thẳng Mỹ - Iran chưa thực sự kết thúc. Thị trường tiếp tục đặt cược vào khả năng nối lại đàm phán, trong khi nguồn cung tạm thời dồi dào giúp xoa dịu nỗi lo thiếu hụt năng lượng.

Dù Brent và WTI cùng giảm khoảng 2%, nhiều chuyên gia cho rằng rủi ro với thị trường dầu vẫn chưa biến mất khi các điểm nóng vận tải tại eo biển Hormuz và Biển Đỏ tiếp tục tiềm ẩn nguy cơ gián đoạn.

Ngày 28/7, giá dầu giảm khoảng 2% xuống mức thấp nhất trong một tuần qua, khi giá dầu thô Brent và WTI ghi nhận mức giảm thấp nhất kể từ ngày 16/7. Động lực chính đến từ thông tin chính quyền Tổng thống Mỹ Donald Trump tạm dừng kế hoạch leo thang xung đột với Iran. Thị trường dầu mỏ đang lạc quan rằng việc không giao tranh vào cuối tuần này có thể mở đường cho các bên quay lại bàn đàm phán. Mô hình này đã lặp lại suốt nửa năm qua: mỗi khi có tin tức tích cực, giá dầu giảm mạnh, như khi lệnh ngừng bắn được công bố giữa tháng 4 hay khi hai bên ký kết biên bản ghi nhớ giữa tháng 6.

Thế giới đang thích ứng với tình hình mất khoảng 13 triệu thùng dầu mỏ mỗi ngày sau khi Iran đóng cửa eo biển Hormuz. Trung Quốc, người tiêu thụ dầu lớn nhất, đang dựa vào lượng dự trữ khổng lồ tích trữ trước chiến tranh. Theo JPMorgan, khi giá dầu tăng, Trung Quốc giảm mạnh nhập khẩu dầu thô khoảng 5 triệu thùng mỗi ngày, và ước tính Bắc Kinh có đủ hàng dự trữ thêm 3-4 tháng tới. Các quốc gia được Cơ quan Năng lượng Quốc tế điều phối cũng tiếp tục giải phóng hàng triệu thùng dầu mỗi tuần từ kho dự trữ dầu chiến lược, đặc biệt là Mỹ, giúp giảm bớt tác động từ cú sốc nguồn cung lớn nhất trong lịch sử.

Cả kho dự trữ khẩn cấp lẫn kho thương mại hiện đều chạm hoặc tiến sát mức giới hạn vận hành tối thiểu. Tuy nhiên, chỉ sau 3 tuần ngắn ngủi khi eo biển Hormuz mở cửa trở lại, hơn 200 triệu thùng dầu chảy ra khỏi Vịnh Ba Tư, theo Andy Lipow - Chủ tịch Lipow Oil Associates. Lượng dầu này đủ dùng trong khoảng 17 tuần, dẫn tới tình trạng dư thừa tạm thời. Điều này lý giải vì sao bất chấp giao tranh leo thang khiến giá dầu tăng vọt lên trên 100 USD/thùng vào tuần trước, nhiều nhà phân tích vẫn bình tĩnh. Chuyên gia Daan Struyven từ Goldman Sachs giữ nguyên dự đoán giá dầu Brent sẽ ở mức 80 USD đến hết năm.

Bất chấp giao tranh tạm lắng gần đây, Iran vẫn cố gắng duy trì quyền kiểm soát eo biển Hormuz. Ngay cả trong thời gian ngừng bắn, Iran yêu cầu các tàu muốn đi qua phải phối hợp với Cơ quan Quản lý Eo biển Vịnh Ba Tư, nếu không có nguy cơ bị tấn công. Xung đột cũng lan rộng sang eo biển Bab al-Mandeb ở phía nam Biển Đỏ, nơi phiến quân Houthi tấn công các tàu chở dầu Saudi Arabia và tuyên bố phong tỏa. Theo Deutsche Bank, "hiểm họa trọng tâm của thị trường vẫn nằm ở lĩnh vực năng lượng và vận tải biển", với nguy cơ gián đoạn đồng thời cả hai tuyến đường xuất khẩu ở vùng Vịnh và Biển Đỏ.

Ông Lipow lưu ý thị trường lạc quan về khả năng eo biển Hormuz mở cửa trở lại, nhưng lại "lo sợ" đây không phải chuyện trong tương lai gần. "Chúng ta chắc chắn từng chứng kiến cảnh tượng này rồi. Thị trường phản ứng dữ dội với những tin tức mới nhất, hoặc trong trường hợp này, chẳng có thông tin gì cả", ông nói. Mặc dù ngừng bắn là điều đáng hoan nghênh, mọi chuyện vẫn quá mong manh, đặc biệt khi những diễn biến bên lề chưa kết thúc. Rủi ro nằm ở liệu hoạt động vận chuyển dầu mỏ ở eo biển Hormuz có tiếp tục gián đoạn dài hạn hay không, cũng như khả năng Iran tái áp đặt các khoản thu phí với tàu thuyền đi qua.