Dấu chấm hết cho kỷ nguyên "xem chùa" tại Việt Nam?

Không còn là những lời cảnh cáo suông, chiến dịch cao điểm từ nay đến 30/5 đang bóp nghẹt không gian sinh tồn của các nền tảng trục lợi từ nội dung không bản quyền, buộc những "ông lớn" như Xôi Lạc hay RoPhim phải chọn cách tự sát để tránh án phạt.

Chỉ một ngày sau công điện của Thủ tướng về tăng cường chống xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ, nhiều website giải trí trái phép tại Việt Nam đã đồng loạt dừng hoạt động, khóa dữ liệu hoặc gỡ bỏ toàn bộ nội dung.

Trên giao diện nhiều nền tảng vi phạm bản quyền, người dùng hiện chỉ còn thấy thông báo chấm dứt dịch vụ để tuân thủ quy định pháp luật hoặc theo yêu cầu từ cơ quan chức năng. Một số trang chuyển sang trạng thái không thể truy cập, thậm chí công khai rao bán lại hệ thống sau khi đóng cửa.

Không chỉ web phim hay phát sóng bóng đá lậu bị ảnh hưởng, nhiều nhóm fansub hoạt động tự phát cũng lần lượt “khai tử”. Mon Fansub, Doraemon Fansub Việt Nam hay cộng đồng dịch phim Nhật lâu năm đều tuyên bố ngừng vận hành, gỡ link phim và xóa dữ liệu lưu trữ.

Đại diện một nhóm dịch phim Nhật có hơn 8 năm hoạt động cho biết dù không vận hành vì mục đích thương mại, việc dịch và phát hành phim không bản quyền vẫn vi phạm pháp luật trong bối cảnh quy định ngày càng siết chặt. Nhóm này đồng thời kêu gọi người xem chuyển sang các nền tảng phát hành hợp pháp để tôn trọng quyền sở hữu trí tuệ.

“Đế chế” nội dung lậu bị dồn vào chân tường

Làn sóng đóng cửa lần này cho thấy mức độ quyết liệt chưa từng có trong cuộc chiến chống vi phạm bản quyền số.

Nhiều website từng thu hút hàng trăm nghìn lượt truy cập mỗi tháng bị cho là kiếm tiền từ quảng cáo cờ bạc, nội dung phản cảm hoặc bán quyền truy cập tốc độ cao. Không ít nền tảng tồn tại nhiều năm nhờ khai thác “vùng xám” pháp lý nay bắt đầu tháo chạy trước nguy cơ bị xử lý mạnh tay.

Trước đó, RoPhim - một trong những website phim lậu nổi lên mạnh trong năm 2025 - cũng tuyên bố dừng hoạt động từ đầu tháng 2. Xôi Lạc TV, nền tảng phát lậu bóng đá và nhiều môn thể thao khác, hiện gần như đóng băng toàn bộ nội dung cùng hệ thống fanpage liên quan.

Theo giới chuyên môn, việc siết mạnh xử lý vi phạm bản quyền không chỉ tạo sức ép lên các nền tảng trái phép mà còn mở thêm dư địa phát triển cho thị trường nội dung hợp pháp.

Nhà phê bình phim Lê Hồng Lâm nhận định việc tăng cường chế tài và đẩy mạnh truy quét có thể trở thành cú hích để các nền tảng chính thống mở rộng kho nội dung, đầu tư bản quyền và nâng chất lượng dịch vụ nhằm giữ chân người xem.

Cao điểm truy quét trên toàn quốc

Trong công điện ban hành đầu tháng 5, Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành và địa phương đồng loạt triển khai đợt cao điểm chống xâm phạm sở hữu trí tuệ từ ngày 7-30/5 trên phạm vi cả nước, với tinh thần “không có vùng cấm, không có ngoại lệ”.

Sau giai đoạn cao điểm, các cơ quan chức năng sẽ tiếp tục duy trì hoạt động rà soát và xử lý thường xuyên, tập trung vào các lĩnh vực vi phạm nổi cộm trên môi trường số.

Ngoài câu chuyện bản quyền, cơ quan quản lý cũng cảnh báo người dùng truy cập web lậu có nguy cơ đối mặt với mã độc, đánh cắp dữ liệu và các hình thức tấn công mạng núp bóng nền tảng giải trí miễn phí.