Cú lừa 303 thỏi vàng trong lòng CIA

Việc cựu quan chức cấp cao CIA David J. Rush bị bắt giữ cùng hơn 300 kg vàng và hàng triệu USD tại nhà riêng không chỉ là một vụ án tham nhũng thông thường. Nó vạch trần một sự thật trớ trêu: Chính cơ chế bảo mật nghiêm ngặt bậc nhất hành tinh đã bị biến thành chiếc khiên hoàn hảo để che giấu một đại án lừa đảo xuyên thủng lòng tin của chính phủ Mỹ.

Dựng lên một "chiến dịch ma" về ngày tận thế hạt nhân, một đặc vụ mạo danh bằng cấp đã dễ dàng dắt mũi các đồng nghiệp và thao túng dòng tiền công quỹ ngay dưới mũi những cơ quan giám sát quyền lực nhất.

David J. Rush, cựu quan chức cấp cao của CIA, đang đối mặt hàng loạt cáo buộc liên quan đến hành vi chiếm đoạt công quỹ sau khi cơ quan điều tra phát hiện 303 thỏi vàng trị giá hơn 40 triệu USD, 2 triệu USD tiền mặt cùng 35 đồng hồ xa xỉ tại nhà riêng.

Theo hồ sơ điều tra, Rush bị nghi tự dựng nên một "chương trình tiếp cận đặc biệt" giả mạo - dạng dự án tình báo tuyệt mật có mức bảo mật cao nhất - để làm bình phong cho việc luân chuyển tài sản và ngân sách phục vụ mục đích cá nhân.

Dựng "chương trình ma" để rút tiền công

Các điều tra viên cho rằng Rush đã lôi kéo hai đồng nghiệp tham gia chương trình bí mật do mình tạo ra. Do tính chất bảo mật đặc biệt, những người này nhiều khả năng không biết toàn bộ bản chất của dự án cũng như không thể trao đổi với người khác.

Tận dụng cơ chế đó, Rush lập hàng loạt hợp đồng giả dưới danh nghĩa phục vụ nhiệm vụ an ninh quốc gia, từ đó yêu cầu chuyển tiền và vàng cho các "chiến dịch tuyệt mật" không hề tồn tại.

Đến tháng 5 vừa qua, FBI tiến hành khám xét nơi ở của Rush và thu giữ khối tài sản khổng lồ, mở màn cho một trong những vụ bê bối tài chính nghiêm trọng nhất liên quan tới CIA trong nhiều năm.

Tại phiên điều trần mới nhất, công tố viên mô tả Rush là "bậc thầy thao túng", có đầy đủ kỹ năng, nguồn lực và động cơ để bỏ trốn. Tòa án sau đó quyết định tiếp tục giam giữ bị cáo trong thời gian chờ xét xử.

Bảo mật quá mức trở thành lỗ hổng

Điều khiến giới chức Mỹ lo ngại không chỉ là số tài sản bị phát hiện, mà còn là cách Rush có thể vận hành một chương trình giả trong thời gian dài mà không bị phát giác.

Theo điều tra ban đầu, chương trình này được giới thiệu là kế hoạch duy trì hoạt động chính phủ trong trường hợp xảy ra chiến tranh hạt nhân hoặc thảm họa quy mô lớn. Chính yếu tố "tuyệt mật" đã khiến việc giám sát gần như trở thành vùng mù.

Vụ việc càng gây tranh cãi khi FBI phát hiện nhiều thông tin trong hồ sơ cá nhân của Rush có dấu hiệu gian dối.

Rush từng khai sở hữu bằng cấp từ hai trường đại học danh tiếng và có thời gian phục vụ trong lực lượng hải quân. Tuy nhiên, cơ quan điều tra chưa tìm thấy bằng chứng xác thực cho các thông tin này. Ông cũng bị cáo buộc nhận trái phép 77.000 USD tiền lương nghỉ phép quân đội sau khi đã xuất ngũ.

Câu hỏi lớn với CIA

Nhiều cựu quan chức tình báo Mỹ bày tỏ sự kinh ngạc khi một cá nhân có thể vượt qua các vòng kiểm tra lý lịch vốn nổi tiếng nghiêm ngặt của CIA, bao gồm xác minh học vấn, phỏng vấn người quen, kiểm tra an ninh và nhiều thủ tục chuyên sâu khác.

Vụ việc đang làm dấy lên lo ngại rằng chính cơ chế bảo mật tài chính phục vụ hoạt động tình báo đã vô tình tạo ra khoảng trống kiểm soát, giúp các sai phạm tiềm ẩn tồn tại trong thời gian dài.

Trong khi chưa có bằng chứng cho thấy Rush làm gián điệp cho nước ngoài, giới chức Mỹ vẫn xem đây là một trong những vụ việc đặt ra nhiều dấu hỏi nhất về năng lực giám sát nội bộ của CIA trong nhiều năm qua.