Bộ Công Thương đề xuất sớm áp biểu giá điện sinh hoạt 5 bậc

Bộ Công Thương muốn sớm áp dụng biểu giá điện sinh hoạt 5 bậc, thay vì chờ kỳ điều chỉnh giá bán lẻ bình quân tiếp theo, dự kiến giúp 94% hộ gia đình giảm tiền điện.

Theo Quyết định 14/2025, biểu giá điện sinh hoạt rút từ 6 xuống 5 bậc và nới rộng khoảng cách tiêu thụ giữa các bậc. Dù có hiệu lực từ tháng 5/2025, quy định này chưa được áp dụng do điều khoản chuyển tiếp yêu cầu giữ nguyên cơ cấu cũ cho tới lần điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân tiếp theo. Từ giữa năm ngoái đến nay, giá điện chưa được điều chỉnh lần nào.

Hiện tại, giá bán lẻ điện sinh hoạt lũy tiến vẫn áp theo 6 bậc thang, thấp nhất 1.984 đồng và cao nhất 3.460 đồng một kWh, chưa gồm thuế VAT.

Để gỡ vướng, Bộ Công Thương đang xin ý kiến các bộ ngành sửa Quyết định 14/2025. Theo đó, Bộ đề xuất bỏ điều khoản chuyển tiếp và điều kiện gắn thời điểm áp dụng biểu giá mới với lần điều chỉnh giá bình quân. Khi quy định sửa đổi có hiệu lực, Bộ sẽ ban hành ngay giá bán lẻ cụ thể cho từng nhóm khách hàng theo cơ cấu mới.

Việc sớm triển khai biểu giá điện sinh hoạt 5 bậc cũng được Ủy ban Dân nguyện và Giám sát kiến nghị. Cơ quan này đề nghị làm rõ thời điểm áp dụng để người dân sớm được hưởng chính sách mới.

Theo Bộ Công Thương, việc chuyển sang cơ cấu biểu giá mới không phải một lần điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân. Giá này vẫn được giữ nguyên ở mức 2.204,07 đồng một kWh. Tuy nhiên, số tiền từng hộ gia đình, doanh nghiệp phải trả sẽ thay đổi do cách phân chia bậc thang, mức giá giữa các nhóm và khung giờ tính giá được điều chỉnh.

Với điện sinh hoạt, theo tính toán của cơ quan này, khoảng 94% số hộ (tiêu thụ 73% tổng lượng điện sinh hoạt), sẽ giảm tiền điện so với biểu giá 6 bậc.

Trong đó, hộ gia đình dùng dưới 777 kWh một tháng dự kiến trả ít tiền hơn so với hiện nay. Hộ dùng 778 kWh (điểm cân bằng giữa hai biểu giá) bằng mức hiện hành, còn trên mức này sẽ phải trả thêm.

Chẳng hạn, một khách hàng sử dụng 1.182 kWh mỗi tháng sẽ phải trả thêm gần 190.000 đồng. Đây là mức tiêu thụ bình quân của nhóm khách hàng dùng trên 700 kWh mỗi tháng được Bộ Công Thương sử dụng để đánh giá tác động.

Riêng hộ dùng khoảng 400 kWh mỗi tháng, tiền điện có thể giảm nhiều nhất, khoảng 3,6% (tương đương 38.500 đồng, thuế VAT 8%) so với biểu giá 6 bậc.

Như vậy, phần lớn khách hàng sinh hoạt được dự tính giảm chi phí. Số phải trả tăng thêm tập trung ở nhóm dùng nhiều điện.

Tương tự, giá điện tại các trạm sạc, cơ sở kinh doanh lưu trú chưa được áp dụng thực tế dù quyết định của Bộ Công Thương có hiệu lực từ giữa năm ngoái. Do đó, Bộ cũng đề nghị sớm được áp dụng biểu giá mới với hai loại hình này.

Theo quyết định từ tháng 5/2025, giá điện theo khung giờ tại các trạm sạc dao động 1.565-4.298 đồng một kWh (tùy khung giờ, cấp điện áp, chưa gồm thuế VAT). Mức này cao hơn điện sản xuất, nhưng thấp hơn giá kinh doanh, và được áp dụng trong 3 năm kể từ thời điểm được xác định tại quyết định sửa đổi. Sau giai đoạn trên, Bộ Công Thương sẽ xem xét điều chỉnh, sau khi đánh giá tác động thực tế.

Còn cơ sở lưu trú du lịch được áp dụng giá điện bằng nhóm sản xuất, thay cho giá kinh doanh, ở ngưỡng 1.234-3.703 đồng một kWh (tùy cấp điện áp, chưa gồm thuế VAT).

Bộ Công Thương cũng đề xuất áp dụng khung giờ cao điểm, thấp điểm và bình thường đã được ban hành tại Quyết định 963/2026, nhưng thực tế chưa triển khai. Mục tiêu là khuyến khích dịch chuyển thời gian sử dụng điện, giảm áp lực cung ứng vào giờ cao điểm tối và khai thác hiệu quả hơn nguồn điện mặt trời.

Theo quyết định này, khung giờ cao điểm từ 17h30-22h30 các ngày trong tuần, tức dồn vào buổi tối; thấp điểm 0-6h hàng ngày. Chủ nhật không tính giá theo khung giờ.

Cơ quan quản lý đánh giá, tiền điện của nhóm doanh nghiệp sản xuất sắt, thép có thể tăng bình quân dưới 9% khi thay đổi khung giá theo giờ. Tương tự, nhóm trồng thanh long, cơ sở lưu trú du lịch; trạm sạc xe điện tăng lần lượt 6% và 3%.

Tuy nhiên, nếu triển khai đồng thời khung giờ và cơ cấu biểu giá mới, Bộ Công Thương đánh giá chi phí điện của cơ sở lưu trú du lịch và sạc xe điện sẽ giảm so với hiện nay.