Áp lực chi phí quay lại, lạm phát PCE có thể tăng: Fed khó hạ lãi suất sớm

Các cuộc khảo sát mới nhất về giá đầu vào từ các doanh nghiệp sản xuất đang phát đi tín hiệu đáng lo ngại: một chu kỳ tăng chi phí mới có thể đang hình thành. điều này làm gia tăng khả năng lạm phát pce sẽ tăng trở lại trong vòng sáu tháng tới – qua đó khiến cục dự trữ liên bang mỹ (fed) khó có thể tiến hành cắt giảm lãi suất một cách nhanh chóng như kỳ vọng.

1. CHI PHÍ ĐẦU VÀO TĂNG TRỞ LẠI: DẤU HIỆU BAN ĐẦU CỦA MỘT CHU KỲ LẠM PHÁT MỚI?

Trong quý I/2025, nhiều chỉ số đo lường chi phí sản xuất đã có dấu hiệu tăng trở lại, từ giá nguyên liệu, tiền lương nhân công cho đến chi phí logistics. Cụ thể:

- Giá hàng hóa cơ bản phục hồi: giá dầu thô, đồng, thép và hàng hóa nông sản đã tăng trở lại do nhu cầu tiêu dùng toàn cầu phục hồi, đặc biệt từ Trung Quốc và Ấn Độ.

- Chi phí nhân công neo cao: thị trường lao động Mỹ vẫn đang thắt chặt, với tỷ lệ thất nghiệp dưới 4%. Doanh nghiệp buộc phải tăng lương để giữ nhân sự, đặc biệt trong khu vực dịch vụ.

- Gián đoạn chuỗi cung ứng: căng thẳng địa chính trị tại Trung Đông và Biển Đỏ làm gia tăng chi phí vận chuyển, khiến hoạt động logistics trở thành gánh nặng lớn đối với nhà sản xuất.

Những yếu tố này có thể kéo theo áp lực chi phí lan tỏa từ khu vực sản xuất sang người tiêu dùng, đặt nền móng cho một làn sóng tăng giá mới trong nửa cuối năm 2025.

2. LẠM PHÁT PCE CHỮNG LẠI ĐÀ GIẢM, NGUY CƠ TĂNG TRỞ LẠI

Dữ liệu mới nhất từ Cục Phân tích Kinh tế Mỹ (BEA) cho thấy xu hướng giảm của lạm phát PCE – chỉ số mà Fed theo dõi sát sao – đang chững lại:

- PCE toàn phần tăng 2,5% so với cùng kỳ năm trước trong tháng 2/2025 – không thay đổi so với tháng 1.

- PCE lõi (loại trừ thực phẩm và năng lượng) tăng lên 2,8%, so với 2,7% tháng trước.

- Chỉ số “supercore” (loại trừ nhà ở và năng lượng dịch vụ) tăng mạnh lên 3,3% – mức cao nhất kể từ giữa năm 2023.

Ngoài ra, Trimmed Mean PCE – chỉ số do Fed Dallas phát triển nhằm phản ánh xu hướng giá cơ bản – tăng 2,57% trong vòng 12 tháng, cho thấy mức lạm phát nền tảng vẫn chưa thực sự ổn định.

Hình: Goldman Sachs cho biết dưới tác động của các mức thuế quan, lạm phát PCE lõi trong năm nay có thể tăng lên mức 3.5% hàng năm.

Những dữ liệu này cho thấy lạm phát vẫn “cứng đầu”, và có khả năng sẽ tăng trở lại nếu áp lực chi phí không được kiểm soát.

3. FED DUY TRÌ QUAN ĐIỂM THẬN TRỌNG: LÃI SUẤT SẼ CAO TRONG THỜI GIAN DÀI

Fed đã giữ nguyên mức lãi suất điều hành trong khoảng 4,25%–4,5% kể từ đầu năm 2025, và chưa đưa ra tín hiệu rõ ràng nào về việc bắt đầu chu kỳ cắt giảm. Trong các phát biểu gần đây, nhiều quan chức Fed nhấn mạnh:

- Cần thêm dữ liệu tích cực về lạm phát trước khi nới lỏng chính sách.

- Rủi ro cắt giảm lãi suất quá sớm có thể khiến lạm phát quay trở lại và phá vỡ thành quả kiểm soát giá cả từ cuối năm 2023 đến nay.

- Dù thị trường tài chính từng kỳ vọng Fed sẽ cắt giảm lãi suất bắt đầu từ giữa năm, nhưng hiện tại, kịch bản hợp lý hơn là Fed sẽ chờ đến quý IV/2025, và mức độ nới lỏng cũng sẽ rất thận trọng – có thể chỉ 2 lần giảm 0,25%.

4. TÁC ĐỘNG TỚI THỊ TRƯỜNG VÀ DOANH NGHIỆP

Trong môi trường chi phí tăng và lãi suất duy trì cao, các doanh nghiệp và nhà đầu tư cần điều chỉnh chiến lược:

- Doanh nghiệp sản xuất cần quản trị chặt chi phí đầu vào, tái cấu trúc chuỗi cung ứng và tối ưu dòng tiền nhằm bảo vệ biên lợi nhuận.

- Thị trường tài chính sẽ có sự phân hóa mạnh: cổ phiếu phòng thủ, năng lượng và hàng hóa cơ bản được ưa chuộng hơn cổ phiếu tăng trưởng.

- Trái phiếu chính phủ và doanh nghiệp có thể đối mặt với áp lực lợi suất duy trì ở mức cao hơn kỳ vọng trước đó.

KẾT LUẬN

Sự trở lại của áp lực chi phí đầu vào đang khiến bức tranh lạm phát trở nên phức tạp hơn. Trong khi đó, dữ liệu PCE cho thấy xu hướng giảm giá cả đang chững lại, làm gia tăng rủi ro Fed sẽ phải duy trì lãi suất cao trong thời gian dài hơn dự kiến. Trong bối cảnh này, cả nhà đầu tư lẫn doanh nghiệp cần nâng cao khả năng thích nghi, duy trì nguyên tắc TUÂN THỦ – KỶ LUẬT – QUẢN TRỊ VỐN CHẶT CHẼ để ứng phó hiệu quả với một chu kỳ tiền tệ và lạm phát đầy bất định.