38 triệu tỷ đồng cho tăng trưởng: Con số khiến giới kinh tế “đứng hình”

Để đạt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số trong giai đoạn tới, Việt Nam cần khoảng 38 triệu tỷ đồng vốn đầu tư. Trong đó, ngân sách Nhà nước dự kiến chỉ đáp ứng khoảng 8,5 triệu tỷ đồng, phần còn lại – gần 30 triệu tỷ đồng – sẽ phải huy động từ khu vực nào đang trở thành câu hỏi lớn của nền kinh tế.

Nhà nước không thể “gánh” toàn bộ nhu cầu vốn

Phát biểu tại Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai Nghị quyết Hội nghị Trung ương 2 khóa XIV ngày 13/4, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh: một nền kinh tế muốn tăng trưởng nhanh và bền vững không thể phụ thuộc vào một nguồn lực duy nhất, càng không thể đặt toàn bộ gánh nặng phát triển lên vai Nhà nước.

Theo Tổng Bí thư, tư duy dựa chủ yếu vào ngân sách Nhà nước, đất đai và đầu tư công sẽ trở thành lực cản trong giai đoạn phát triển mới, khi nền kinh tế cần huy động đa dạng nguồn lực và vận hành theo cơ chế thị trường hiện đại hơn.

“38 triệu tỷ đồng” và bài toán huy động vốn chưa từng có

Từ góc nhìn chuyên gia, ông Bùi Kiến Thành cho rằng tổng nhu cầu 38 triệu tỷ đồng là một quy mô vốn “chưa từng có”, trong khi khả năng ngân sách chỉ đáp ứng khoảng 20–25%. Vì vậy, gần 80% còn lại buộc phải đến từ các kênh khác như khu vực tư nhân, vốn đầu tư nước ngoài (FDI) và nguồn lực trong dân.

Ông nhấn mạnh việc kích hoạt đồng thời các nguồn lực này không chỉ giúp tăng quy mô vốn mà còn nâng cao chất lượng tăng trưởng, giúp nền kinh tế thích ứng tốt hơn với biến động toàn cầu.

Kinh tế tư nhân: động lực lớn nhất của tăng trưởng

Theo các chuyên gia, kinh tế tư nhân đang ngày càng đóng vai trò trung tâm khi hiện chiếm khoảng 50% GDP, hơn 30% thu ngân sách và tạo ra hơn 80% việc làm.

Mục tiêu đến năm 2030, khu vực này dự kiến đóng góp 55–58% GDP và vượt 60% vào năm 2045.

Ông Bùi Kiến Thành cho rằng đây chính là “nguồn lực quan trọng nhất” cần được khơi thông mạnh mẽ thông qua cải cách thể chế, mở rộng không gian kinh doanh và tạo môi trường thuận lợi hơn cho doanh nghiệp phát triển.

FDI: chọn lọc thay vì đại trà

Với dòng vốn đầu tư nước ngoài, Việt Nam vẫn được đánh giá là điểm đến hấp dẫn trong chuỗi cung ứng toàn cầu. Tuy nhiên, chiến lược thu hút FDI đang chuyển từ “số lượng” sang “chất lượng”, tập trung vào công nghệ cao, công nghệ xanh và các ngành chế biến – chế tạo có giá trị gia tăng lớn.

Chuyên gia cho rằng FDI tiếp tục là động lực quan trọng, nhưng cần được chọn lọc kỹ hơn để phù hợp định hướng phát triển dài hạn và tránh phụ thuộc vào các ngành thâm dụng lao động.

Khơi thông “nguồn lực trong dân” – tiềm năng chưa được khai thác hết

Bên cạnh vốn tư nhân và FDI, nhiều ý kiến nhấn mạnh vai trò của nguồn lực trong nhân dân – không chỉ là tiền nhàn rỗi mà còn là trí tuệ, lao động và tinh thần khởi nghiệp.

Theo chuyên gia, nếu được khơi thông đúng cách, nguồn lực này có thể trở thành “dòng vốn mềm” quan trọng, giúp nền kinh tế tăng khả năng tự chủ, giảm phụ thuộc bên ngoài và mở rộng không gian sáng tạo.

Vốn Nhà nước: từ “chi tiêu” sang “vốn mồi”

TS. Nguyễn Bích Lâm, nguyên Tổng cục trưởng Tổng cục Thống kê, cho rằng trong giai đoạn mới, vốn Nhà nước không còn đóng vai trò chủ đạo tuyệt đối mà phải trở thành “vốn mồi”, dẫn dắt và kích hoạt các dòng vốn khác.

Theo đó, Nhà nước cần tập trung vào xây dựng thể chế, đảm bảo minh bạch, ổn định chính sách và tạo niềm tin cho nhà đầu tư, thay vì dàn trải nguồn lực.

Hướng tới hệ sinh thái vốn đa tầng

Các chuyên gia thống nhất rằng để đạt mục tiêu tăng trưởng hai con số, Việt Nam cần xây dựng một hệ sinh thái tài chính đa tầng, gồm: Vốn Nhà nước đóng vai trò dẫn dắt, vốn tư nhân là động lực chính, vốn FDI mang công nghệ và tiêu chuẩn quốc tế, nguồn lực xã hội tạo nền tảng bền vững.

Sự phối hợp đồng bộ giữa các dòng vốn sẽ giúp nền kinh tế vận hành hiệu quả hơn, giảm rủi ro và tăng khả năng chống chịu trước biến động toàn cầu.

Kết luận: bài toán không chỉ là “huy động”, mà là “tối ưu”

Con số 38 triệu tỷ đồng không chỉ là mục tiêu vốn, mà còn là thước đo cho sự chuyển đổi tư duy phát triển của nền kinh tế Việt Nam – từ dựa vào ngân sách sang huy động toàn diện các nguồn lực xã hội.

Trong đó, thách thức lớn nhất không chỉ là tìm nguồn tiền, mà là làm sao phân bổ và sử dụng hiệu quả để tạo ra tăng trưởng bền vững, chất lượng cao và tự chủ hơn trong dài hạn.