Trong suốt nhiều thế kỷ, vàng luôn giữ vị thế là nơi trú ẩn an toàn mỗi khi bất ổn chính trị và kinh tế gia tăng. Sức hấp dẫn bền bỉ của kim loại quý này bắt nguồn từ đặc tính cốt lõi: một tài sản có giá trị cao, dễ vận chuyển, có thể chuyển đổi thành tiền mặt ở bất kỳ đâu — mang lại “vị thế an toàn” cho nhà đầu tư khi thị trường tài chính chao đảo.

Diễn biến của vàng trong năm 2025 có thể xem là phi thường. Dòng tiền đầu tư ồ ạt chảy vào vàng, đặc biệt thông qua các quỹ ETF được bảo chứng bằng vàng vật chất, trong bối cảnh chiến tranh thương mại của Tổng thống Donald Trump leo thang, những đe dọa đối với tính độc lập của Cục Dự trữ Liên bang (Fed) ngày càng rõ nét, cùng với lo ngại gia tăng về mức nợ công phình to của Mỹ. Tổng hợp các yếu tố này — cộng hưởng với căng thẳng địa chính trị kéo dài và hoạt động mua vào bền bỉ của các ngân hàng trung ương — đã đẩy giá vàng vượt qua đỉnh lịch sử điều chỉnh theo lạm phát của năm 1980.

Dù từng điều chỉnh mạnh trong tháng 10 do lo ngại nền kinh tế “quá nóng”, động lực tăng giá nhanh chóng quay trở lại khi thị trường đặt cược vào các đợt cắt giảm lãi suất tiếp theo của Mỹ. Đến cuối năm, vàng đã vượt mốc 4.400 USD/ounce, xác lập mức cao kỷ lục mọi thời đại.

Trong bối cảnh hiện đại, sức hấp dẫn của vàng không nằm ở công dụng nội tại, mà chủ yếu đến từ tính ổn định và khả năng thanh khoản. Là công cụ phòng vệ trước lạm phát — khi sức mua của tiền pháp định bị bào mòn — vàng trở nên đặc biệt hấp dẫn trong môi trường bất định về chính sách tiền tệ. Khi lạm phát và thị trường lao động trở thành tâm điểm chú ý, cùng áp lực của ông Trump thúc ép Fed hạ lãi suất, vai trò trú ẩn của vàng càng được củng cố.

Vàng — một tài sản không sinh lãi — thường được ưa chuộng trong môi trường lãi suất thấp, khi chi phí cơ hội của việc nắm giữ vàng so với các tài sản sinh lợi giảm xuống. Giới đầu tư đang đặt cược rằng Fed sẽ tiếp tục cắt giảm lãi suất trong năm 2026, đặc biệt trong kịch bản người đứng đầu Fed kế nhiệm Jerome Powell có lập trường nới lỏng hơn.

Bên cạnh đó, chiến lược “phòng vệ trước sự mất giá tiền tệ” (debasement trade) cũng thúc đẩy nhu cầu vàng, khi thâm hụt ngân sách tăng vọt trên toàn cầu làm xói mòn niềm tin vào các tài sản trú ẩn truyền thống như trái phiếu chính phủ và tiền tệ. Mối tương quan nghịch lịch sử giữa vàng và đồng USD — vàng thường tăng giá khi USD suy yếu — càng gia tăng sức hấp dẫn của kim loại quý này.

Quyền sở hữu vàng không chỉ giới hạn trong danh mục đầu tư. Tại các nền văn hóa như Ấn Độ và Trung Quốc, vàng được truyền lại qua nhiều thế hệ như biểu tượng của thịnh vượng và an toàn tài chính. Riêng các hộ gia đình Ấn Độ đang nắm giữ khoảng 25.000 tấn vàng — gấp hơn năm lần lượng vàng dự trữ của Mỹ tại Fort Knox.

Nhóm người mua vật chất này nổi tiếng nhạy cảm với giá, thường đóng vai trò “bệ đỡ” cho thị trường khi họ gia tăng mua vào mỗi khi giới đầu tư tài chính bán tháo.

Đà tăng mạnh của vàng kể từ đầu năm 2024 phần lớn được dẫn dắt bởi hoạt động mua ròng quyết liệt của các ngân hàng trung ương, đặc biệt tại các nền kinh tế mới nổi, nhằm giảm sự phụ thuộc vào đồng USD. Mặc dù các ngân hàng trung ương đã là người mua vàng ròng suốt hơn một thập kỷ qua, tốc độ mua tăng mạnh sau khi phương Tây đóng băng tài sản dự trữ của Nga hậu xung đột Ukraine — một lời cảnh báo rõ ràng về tính dễ tổn thương của dự trữ ngoại tệ trước các lệnh trừng phạt.

Ngân hàng Nhân dân Trung Quốc (PBoC) là ví dụ tiêu biểu, liên tục mua thêm vàng trong tháng thứ 13 liên tiếp tính đến tháng 11. Theo Bloomberg, PBoC đặt mục tiêu trở thành trung tâm lưu ký vàng cho các quốc gia có chủ quyền, qua đó củng cố vị thế trong thị trường vàng toàn cầu — vai trò vốn lâu nay do Ngân hàng Trung ương Anh nắm giữ.

Một số yếu tố có thể làm chệch hướng đà tăng của vàng, bao gồm: đồng USD tăng giá mạnh, căng thẳng thuế quan hạ nhiệt đáng kể, hoặc một thỏa thuận hòa bình giữa Nga và Ukraine. Tuy nhiên, với việc lượng nắm giữ vàng trong các quỹ ETF vẫn thấp hơn mức đỉnh năm 2020 và chưa có dấu hiệu các ngân hàng trung ương lớn sẽ bán ra dự trữ, xu hướng tăng hiện tại vẫn được đánh giá là bền vững.

Hiệp định Vàng của Ngân hàng Trung ương năm 1999 — vốn giúp ổn định thị trường sau giai đoạn bán tháo khiến giá vàng giảm 25% trong thập niên 1990 — vẫn được xem là “lan can an toàn”, hạn chế nguy cơ bán tháo đồng loạt gây bất ổn.

Bản chất vật chất của vàng cũng kéo theo những phức tạp riêng: chi phí lưu trữ, an ninh và bảo hiểm là gánh nặng không nhỏ, trong khi chênh lệch giá theo khu vực tạo ra các cơ hội — và rủi ro — arbitrage. Đầu năm 2025, thị trường chứng kiến làn sóng chuyển vàng vật chất sang Mỹ khi lo ngại thuế quan của ông Trump đẩy giá hợp đồng tương lai Comex tại New York vượt giá giao ngay tại London.

Sự khác biệt tiêu chuẩn — thỏi vàng 400 ounce tại London so với yêu cầu 100 ounce hoặc 1 kg tại Comex — buộc vàng phải qua các nhà máy tinh luyện tại Thụy Sĩ, tạo ra điểm nghẽn khi nhu cầu tăng đột biến.

Bất chấp những phức tạp đó, sức hấp dẫn cổ xưa của vàng rõ ràng vẫn còn nguyên giá trị trong bối cảnh tài chính hiện đại — và dường như chưa có dấu hiệu suy giảm.

Giá bạc hiện tại đang cho thấy lực mua rất mạnh khi đã có tín hiệu vượt đỉnh lịch sử, kết nến tháng xanh thân lớn với mức tăng hơn 18%. Theo đánh giá quan điểm cá nhân Admin, trong tương lai gần khả năng cao bạc có thể chạm các mốc 60$ và 70$/ounce. NĐT trong tháng 12 cuối năm này chủ động mở vị thế canh mua khi giá có các nhịp điều chỉnh ngắn.

Triển vọng trung hạn vẫn tích cực, với mục tiêu xa hơn ở vùng 85–95 USD/oz trong quý I/2026.

Về dài hạn, tỷ lệ vàng/bạc đang phá vỡ xu hướng tăng kéo dài gần một thập kỷ, cho thấy bạc đang bắt đầu vượt trội hơn vàng. Mốc hỗ trợ 82 đã bị xuyên thủng, mở ra khả năng điều chỉnh sâu hơn về vùng 70, thậm chí 57 nếu đà suy yếu tiếp diễn. Khi đó, Bạc sẽ tăng tốc mạnh vượt đỉnh lịch sử và chạy theo vàng trong tương lai.

------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Thị trường hàng hóa phái sinh là nơi giao dịch các hợp đồng dựa trên giá trị của các loại hàng hóa cơ bản như nông sản, năng lượng, kim loại, và nguyên liệu công nghiệp. Đây là công cụ giúp doanh nghiệp và nhà đầu tư quản lý rủi ro biến động giá, đồng thời tạo cơ hội sinh lời từ sự chênh lệch giá trong tương lai. Với sự phát triển của công nghệ và hội nhập kinh tế, thị trường này ngày càng thu hút sự quan tâm nhờ tính thanh khoản cao và khả năng đa dạng hóa danh mục đầu tư. NĐT quan tâm liên hệ với tôi cũng như tham gia nhóm cộng đồng qua thông tin trên trang cá nhân.