VPBank đã xây dựng hệ sinh thái mở rộng khác biệt trải dài từ ngân hàng, chứng khoán, tài chính tiêu dùng, bảo hiểm và các đối tác chiến lược. (Ảnh: VPBank)

Không nằm ngoài xu hướng chung, tại Việt Nam, các ngân hàng quốc doanh như Vietcombank, VietinBank, BIDV và ngân hàng tư nhân lớn như VPBank, MB, Techcombank đã và đang xây dựng hệ sinh thái tài chính đa dạng. Bên cạnh mảng kinh doanh cốt lõi, những lĩnh vực được tích hợp vào hệ sinh thái trải rộng từ ngân hàng nước ngoài, cho thuê tài chính, quản lý nợ, tài chính tiêu dùng, chứng khoán, quản lý quỹ, bảo hiểm, kinh doanh và và tài sản số.

Trong Báo cáo triển vọng ngành ngân hàng 2026, S&I Ratings nhận định “Năm 2025 chứng kiến nhiều ngân hàng thành lập công ty con mới ở lĩnh vực chứng khoán, bảo hiểm nhân thọ, phi nhân thọ và hướng tới hoàn thiện hệ sinh thái. Diễn biến này phản ánh chiến lược tìm kiếm dư địa tăng trưởng lợi nhuận mới trong bối cảnh thu nhập từ lãi thuần của toàn ngành chịu nhiều sức ép.

Tất nhiên, sự đa dạng hóa này cũng đi kèm những thách thức, và giá trị thực sự chỉ xuất hiện khi các mảnh ghép có thể bổ trợ lẫn nhau. Theo các phân tích từ Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) và Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF), sự kết hợp giữa ngân hàng và nhiều mảng kinh doanh cũng làm tăng độ phức tạp và các rủi ro về tài chính, truyền thông trên toàn tập đoàn.

VPBank – Hình mẫu xây dựng hệ sinh thái tài chính

Lợi thế của mô hình tập đoàn không nằm ở số lượng công ty thành viên, mà ở khả năng kết nối các mảng kinh doanh để tạo ra giá trị cộng hưởng và gia tăng lợi ích cho khách hàng. Đây là hướng đi mà Ngân hàng TMCP Việt Nam Thịnh Vượng (VPBank; HoSE: VPB) đang theo đuổi. VPBank đã chuyển mình từ mô hình ngân hàng đơn lẻ sang mô hình tập đoàn tài chính với ngân hàng mẹ đóng vai trò đầu tàu tăng trưởng, định hướng chiến lược, tạo nền tảng công nghệ và quản trị rủi ro.

Xung quanh hạt nhân đó là các mảnh ghép đáp ứng những nhu cầu tài chính khác nhau: FE CREDIT trong lĩnh vực tài chính tiêu dùng, VPBankS trong chứng khoán, OPES trong bảo hiểm và GPBank là ngân hàng hỗ trợ khách hàng SME và các đối tác chiến lược như CAKE, LynkID và BE, phục vụ đầy đủ hơn 30 triệu khách hàng. Cùng những thành viên hiện hữu, ngân hàng cũng tiếp tục mở rộng các mảnh ghép mới, bao gồm tài sản số, bảo hiểm nhân thọ và quản lý quỹ, nhằm hoàn thiện chuỗi giải pháp cho nhu cầu tích lũy, bảo vệ và đầu tư dài hạn.

Chất keo kết nối các mảnh ghép này là mô hình quản trị tập đoàn, giúp VPBank tăng cường phối hợp chiến lược, công nghệ, dữ liệu, quản trị rủi ro và tối ưu nguồn lực, qua đó phát huy hiệu quả cộng hưởng. Đồng thời, sức mạnh hệ sinh thái củng cố bởi sự đồng hành của cổ đông chiến lược Sumitomo Mitsui Banking Corporation (SMBC), mang đến cho VPBank thêm nguồn lực về vốn, kinh nghiệm quản trị, năng lực chuyên môn và khả năng kết nối với mạng lưới quốc tế.

Thông qua sự cộng hưởng mạnh mẽ, các thành viên trong hệ sinh thái đang đóng góp ngày càng đáng kể vào kết quả hợp nhất của VPBank. Nửa đầu năm 2026, hơn 17% trong lợi nhuận hợp nhất gần 18.900 tỷ đồng của VPBank đến từ các công ty con như VPBankS, FE CREDIT, OPES.

Đánh giá từ các công ty chứng khoán cũng cho thấy vai trò ngày càng lớn của hệ sinh thái trong tăng trưởng của VPBank. Theo Chứng khoán TCBS, thu nhập dịch vụ của VPBank trong nửa đầu 2026 đạt sự “bùng nổ nhờ hệ sinh thái”. Các chuyên viên phân tích cho rằng, sự tăng trưởng của VPBankS và OPES đang hình thành "trụ cột lợi nhuận thứ hai" cho VPBank, góp phần đa dạng hóa nguồn thu từ các mảng kinh doanh “ít thâm dụng vốn và ít chịu tác động của chu kỳ tín dụng”.

OPES số hóa toàn bộ dịch vụ sau phát hành hợp đồng, khách hàng chủ động xử lý mọi lúc, mọi nơi.

Một trong những thay đổi rõ nhất là tốc độ xử lý. Thay vì tối đa 7 ngày làm việc như trước, các yêu cầu trên cổng dịch vụ mới được rút xuống còn tối đa 3 ngày làm việc. Với giao dịch đáp ứng điều kiện, khách hàng chỉ cần cung cấp chứng từ điện tử theo quy định, không phải gửi hồ sơ bản cứng, trừ những trường hợp đặc biệt theo yêu cầu pháp luật. Việc số hóa quy trình giúp giảm các thao tác thủ công, tăng tính minh bạch trong quá trình xử lý. Khách hàng có thể biết hồ sơ đang được xử lý đến đâu và nhận kết quả trên cùng một nền tảng, thay vì phải liên hệ nhiều kênh để cập nhật thông tin.

Đằng sau thay đổi về trải nghiệm khách hàng là một bài toán vận hành có quy mô lớn. Là công ty bảo hiểm phi nhân thọ có tốc độ tăng trưởng dẫn đầu tại Việt Nam, OPES đã phát hành hơn 500 triệu hợp đồng bảo hiểm trực tuyến, với những thời điểm cao điểm ghi nhận hơn 1 triệu hợp đồng được phát hành mỗi ngày. Quy mô này đồng nghĩa với khối lượng công việc “khổng lồ” có thể phát sinh sau phát hành.

Cổng Dịch vụ Hợp đồng bảo hiểm được xây dựng để giải bài toán về vận hành và tối ưu trải nghiệm khách hàng. Khi khách hàng có thể chủ động thực hiện nhu cầu trên một điểm chạm thống nhất, OPES có thể giảm các thao tác lặp lại, chuẩn hóa luồng tiếp nhận và tập trung nguồn lực cho những trường hợp cần xử lý chuyên sâu. Khách hàng cần ít thời gian chờ đợi hơn và chủ động cao hơn; trong khi với OPES, công nghệ trở thành công cụ để xử lý hiệu quả quy mô ngày càng lớn mà vẫn duy trì chất lượng dịch vụ.

OPES sẽ tiếp tục nâng mức tự động hóa trên cổng dịch vụ, hướng tới tự thẩm định và xử lý ngay các giao dịch đơn giản, không yêu cầu chứng từ đính kèm. Song song đó, nền tảng sẽ từng bước bổ sung các tiện ích như tái tục hợp đồng, nộp phí định kỳ, khôi phục hiệu lực và tích hợp AI chăm sóc khách hàng, giúp người dùng chủ động thực hiện ngày càng nhiều nhu cầu trên một điểm chạm duy nhất.

OPES đặt công nghệ tại trung tâm của quá trình phát triển sản phẩm và dịch vụ.

Cổng Dịch vụ Hợp đồng bảo hiểm là mảnh ghép tiếp theo trong hành trình tự động hóa mà OPES đang triển khai trên nhiều điểm chạm. Trước đó, doanh nghiệp đã đưa các nền tảng như Fast track và eClaim vào khâu giải quyết quyền lợi bảo hiểm, ứng dụng công nghệ để giảm thao tác thủ công, tăng tốc độ xử lý và giúp khách hàng chủ động hơn trong quá trình bồi thường. Các nền tảng này từng bước hình thành một hành trình xuyên suốt hơn, từ mua sản phẩm, quản lý hợp đồng đến giải quyết quyền lợi trên môi trường số.

Đại diện Ban lãnh đạo OPES cho biết: “Với một công ty bảo hiểm số, giá trị thực sự nằm ở khả năng thiết kế lại hành trình để khách hàng ngày càng chủ động và hệ thống có khả năng phục vụ hiệu quả ở quy mô lớn. Cổng Dịch vụ Hợp đồng bảo hiểm là một bước quan trọng trong chiến lược đó, giúp các nhu cầu thường nhật được xử lý nhanh hơn, đơn giản hơn và minh bạch hơn. Trong dài hạn, OPES hướng tới một hành trình bảo hiểm số liền mạch, nơi công nghệ và tự động hóa giúp khách hàng tiết kiệm thời gian và nguồn lực con người tập trung vào những nhu cầu tư vấn, hỗ trợ chuyên sâu để phục vụ khách hàng tốt hơn nữa”.

Việc ra mắt Cổng Dịch vụ Hợp đồng bảo hiểm tiếp tục phản ánh chiến lược đặt công nghệ tại trung tâm của quá trình phát triển sản phẩm và dịch vụ của OPES, với trải nghiệm khách hàng là thước đo cuối cùng.

Khi ngày càng nhiều điểm chạm được kết nối trên môi trường số, bảo hiểm cũng trở nên gần hơn với kỳ vọng của người dùng hiện đại: thao tác đơn giản, thông tin rõ ràng, thời gian phản hồi ngắn và quyền chủ động nằm nhiều hơn trong tay khách hàng. Đây cũng là cách doanh nghiệp bảo hiểm số từng bước chuyển lợi thế công nghệ thành giá trị thực tế cho khách hàng và hiệu quả vận hành dài hạn.