“Visa triệu đô”: Chính quyền Trump khởi động canh bạc kinh tế – chính trị

Chương trình “Trump Card Visa” – thẻ vàng trị giá 5 triệu USD do ông Trump đề xuất – đang gây xôn xao khi dù chưa công bố chính thức, nhiều dấu hiệu cho thấy nó đã âm thầm được triển khai thử nghiệm trong hệ thống chính phủ Mỹ. Tuy nhiên, tính pháp lý và cơ chế vận hành cụ thể vẫn còn là dấu hỏi lớn, đặc biệt khi chương trình có thể vượt qua các giới hạn luật di trú hiện hành.

Chính quyền Trump đang khởi động một chương trình thị thực định cư mới mang tên “Trump Card Visa” – được xem là tấm vé ưu tiên dành cho giới siêu giàu toàn cầu. Đáng chú ý, hạ tầng kỹ thuật số cho dự án đầy tham vọng này đang được triển khai dưới sự điều phối trực tiếp của Bộ Hiệu suất Chính phủ (DOGE), cơ quan do tỷ phú Elon Musk nắm quyền chỉ huy.

Dù Nhà Trắng chưa công bố chính thức thời điểm áp dụng hay chi tiết vận hành, “Trump Card Visa” – chương trình thị thực định cư tỷ đô do chính quyền Trump khởi xướng – đã bắt đầu xuất hiện trong các biểu mẫu nhập cảnh, cho thấy quá trình triển khai đang âm thầm tiến hành. Một số cư dân thường trú và du khách quốc tế cho biết họ đã được hỏi về việc đăng ký chương trình này, dù chưa có khung pháp lý rõ ràng.

Ý tưởng về một “thẻ vàng thị thực” trị giá 5 triệu USD đã được ông Trump nhiều lần đề cập trong các cuộc phỏng vấn trước đây – một tấm vé định cư ưu tiên, có thể dẫn tới quốc tịch Mỹ, dành cho giới siêu giàu toàn cầu. Tuy nhiên, hiện chưa rõ cách thức triển khai sẽ vượt qua được các giới hạn của luật Di trú liên bang, vốn siết chặt số lượng và điều kiện cấp thẻ xanh hàng năm.

Giới chuyên gia cảnh báo rằng để chương trình “Trump Card Visa” có tính pháp lý, Quốc hội Mỹ sẽ phải ban hành đạo luật mới nhằm sửa đổi cơ chế phân bổ thẻ xanh hiện tại. Luật Di trú năm 1990 hiện quy định ngưỡng cấp thẻ xanh tối đa 7% theo quốc gia, khiến công dân các nước đông dân như Ấn Độ có thể phải chờ hàng thập kỷ – một thực tế mà chương trình mới có thể sẽ né tránh.

Điểm đặc biệt gây chú ý là sự hiện diện ngày càng sâu của DOGE – Bộ Hiệu suất Chính phủ do Elon Musk đứng đầu – trong tiến trình định hình dự án này. Ban đầu chỉ được giao nhiệm vụ hiện đại hóa hạ tầng công nghệ chính phủ, DOGE hiện đã tham gia tích hợp các hệ thống xử lý thị thực liên bang, bao gồm CBP, USCIS và Bộ Ngoại giao, vào một nền tảng kỹ thuật số thống nhất phục vụ cho “Trump Card Visa”.

Theo tài liệu từ Cơ quan An ninh mạng và Hạ tầng Mỹ, DOGE đã đăng ký tên miền trumpcard.gov từ cuối tháng 3. Kiểm tra kỹ thuật cho thấy hệ thống này liên kết trực tiếp với cơ sở dữ liệu của các cơ quan liên bang. Đáng nói, biểu mẫu đăng ký Global Entry của Hải quan và Biên phòng – vốn dành cho công dân Mỹ và các quốc gia đối tác – cũng đã bổ sung mục “đã nộp đơn xin Trump Card Visa”, mở rộng cho nhiều nước, trừ Canada.

Trong một podcast tháng 3, Bộ trưởng Thương mại Mỹ Howard Lutnick tiết lộ chính quyền Trump đã “bán” được khoảng 1.000 thị thực loại này, với tham vọng vươn tới con số 1 triệu. Theo ông Lutnick, đây là công cụ nhằm thu hút dòng tiền toàn cầu, đồng thời chỉ đánh thuế lên thu nhập phát sinh tại Mỹ – một “miếng mồi vàng” với giới tài phiệt toàn cầu.

Tuy nhiên, tính hợp hiến và hợp pháp của chương trình vẫn là dấu hỏi lớn. Ông Stuart Anderson, Giám đốc điều hành Quỹ Chính sách Di dân Quốc gia, cảnh báo: “Nếu không có luật được Quốc hội thông qua, mọi thứ đều là ngoài vòng pháp lý”.

Nhiều chuyên gia cũng đặt nghi vấn về cơ chế kiểm soát và thẩm định hồ sơ. Trong khi chương trình EB-5 hiện nay yêu cầu đầu tư tối thiểu 800.000 USD – 1,05 triệu USD và tạo ra ít nhất 10 việc làm, kèm theo sự giám sát nghiêm ngặt của chuyên gia an ninh quốc gia và kinh tế, thì vẫn chưa rõ liệu Trump Card Visa có được kiểm soát tương tự hay không. Trả lời câu hỏi về việc liệu các tài phiệt Nga có thể tham gia, ông Trump thản nhiên: “Có thể chứ. Tôi biết vài người Nga rất tử tế”.