Vì sao giảm phát ở Trung Quốc?

1. Thị trường bất động sản lao dốc: Sự sụp đổ của thị trường bất động sản từng là động lực tăng trưởng quan trọng nay trở thành yếu tố chính gây ra giảm phát. Giá nhà đất giảm làm suy yếu tài sản hộ gia đình, do phần lớn tiết kiệm của người dân Trung Quốc gắn liền với bất động sản. Điều này làm xói mòn niềm tin tiêu dùng, dẫn đến giảm chi tiêu cho hàng hóa và dịch vụ. Khi nhu cầu giảm, các doanh nghiệp buộc phải hạ giá, làm trầm trọng thêm áp lực giảm phát.

Ngoài ra, suy thoái bất động sản còn ảnh hưởng đến khu vực tài chính khi các khoản vay liên quan đến bất động sản mất giá, có khả năng thắt chặt tín dụng và làm chậm hoạt động kinh tế.

2. Xuất khẩu toàn cầu suy yếu: Trung Quốc, một cường quốc xuất khẩu, đang phải chịu tác động từ việc nhu cầu hàng hóa suy giảm. Căng thẳng thương mại, như thuế quan từ Mỹ, cùng với sự suy thoái kinh tế toàn cầu, đã giáng một đòn mạnh vào các ngành công nghiệp định hướng xuất khẩu.

Doanh thu xuất khẩu giảm không chỉ ảnh hưởng trực tiếp đến các lĩnh vực này mà còn làm giảm tâm lý kinh tế chung, làm giảm đầu tư và tiêu dùng. Sự suy yếu bên ngoài này góp phần gây ra giảm phát bằng cách thu hẹp dòng tiền vào nền kinh tế.

3. Mức nợ cao: Trung Quốc đối mặt với gánh nặng nợ lớn, đặc biệt là ở các tập đoàn và chính quyền địa phương. Mức nợ cao hạn chế khả năng đầu tư vào các dự án mới hoặc thúc đẩy tiêu dùng, vì các nguồn lực đáng kể được chuyển hướng sang phục vụ các nghĩa vụ hiện có. Điều này kìm hãm tăng trưởng kinh tế và ngăn chặn sự chi tiêu mạnh mẽ cần thiết để chống lại xu hướng giảm phát.

4. Thay đổi nhân khẩu học: Dân số già hóa và tỷ lệ sinh giảm đang tạo ra những thách thức dài hạn cho Trung Quốc. Lực lượng lao động thu hẹp làm giảm năng suất kinh tế tổng thể, trong khi công dân lớn tuổi có xu hướng tiết kiệm nhiều hơn và chi tiêu ít hơn. Sự thay đổi này làm giảm tiêu dùng trong nước, làm tăng thêm áp lực giảm phát. Theo thời gian, những thay đổi nhân khẩu học này cũng có thể gây căng thẳng cho tài chính công, làm phức tạp thêm các nỗ lực kích thích nền kinh tế.

5. Mất cân bằng kinh tế cấu trúc: Nền kinh tế Trung Quốc từ lâu đã dựa vào đầu tư và xuất khẩu hơn là tiêu dùng trong nước. Mô hình này đã dẫn đến tình trạng dư thừa năng lực trong các ngành công nghiệp như sản xuất, nơi dư cung kích hoạt các cuộc chiến giá cả và giá giảm - những triệu chứng giảm phát điển hình.

Chính phủ đã đặt mục tiêu chuyển sang một nền kinh tế dựa trên tiêu dùng, nhưng quá trình chuyển đổi này diễn ra chậm và đầy thách thức, để lại những điểm yếu cấu trúc làm trầm trọng thêm tình trạng giảm phát.

6. Di chứng của đại dịch COVID-19: Hậu quả của đại dịch, bao gồm cả chính sách zero-COVID nghiêm ngặt của Trung Quốc cho đến cuối năm 2022, đã để lại những vết sẹo lâu dài. Các đợt phong tỏa định kỳ làm gián đoạn hoạt động kinh doanh và xói mòn niềm tin của người tiêu dùng, khiến các hộ gia đình và công ty thận trọng hơn với chi tiêu và đầu tư.

Ngay cả sau khi các hạn chế được dỡ bỏ, sự phục hồi kinh tế dự kiến vẫn còn hạn chế, một phần là do những ảnh hưởng kéo dài này và sự thay đổi chuỗi cung ứng toàn cầu ra khỏi Trung Quốc.