Tính thuế suất ăn trường học, chuyên gia cho rằng có thể áp dụng sai chính sách

Một số trường học bị yêu cầu nộp thuế suất ăn học sinh. Chuyên gia cho rằng, đây là hoạt động phục vụ nội bộ, có thể đang bị áp dụng sai chính sách.

Cần phân biệt rõ bản chất suất ăn là kinh doanh hay phục vụ nội bộ

Như Báo Lao Động đưa tin, việc một số trường học tại Quảng Bình bị yêu cầu kê khai, nộp thuế giá trị gia tăng (GTGT) cho suất ăn bán trú đang khiến nhiều nơi lúng túng.

Tại các trường tiểu học và mầm non ở TP Đồng Hới và huyện Tuyên Hóa (Quảng Bình), nhiều hiệu trưởng cho biết, đã nhận được văn bản từ cơ quan thuế địa phương yêu cầu kê khai, nộp thuế cho các khoản dịch vụ trong trường, bao gồm suất ăn học sinh, tiền thuê nhân viên nấu ăn, bảo vệ, nước uống, giấy kiểm tra...

Theo hướng dẫn, suất ăn trị giá 23.000 đồng sẽ chịu thuế 3%, còn hoạt động thuê nhân viên nấu ăn bị tính thuế 5%.

Từ thực tế này, chuyên gia cho rằng, cần xem xét lại cách áp dụng chính sách thuế đối với suất ăn học đường - vốn là hoạt động phục vụ nội bộ, không mang yếu tố kinh doanh.

TS. Nguyễn Ngọc Tú - Nguyên Tổng Biên tập Tạp chí Thuế, giảng viên Trường Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội - chia sẻ: Theo các quy định chính sách thuế hiện hành, thuế giá trị gia tăng chỉ áp dụng đối với các hoạt động mua bán, trao đổi hàng hóa, đặc biệt là các hoạt động mua bán, trao đổi trên thị trường. Áp dụng trong trường hợp các trường có tổ chức bán trú cho học sinh thì phải phân ra làm hai trường hợp.

Một là, nếu trường ký hợp đồng với một doanh nghiệp nào đó cung cấp suất ăn cho học sinh - tức là ký với một doanh nghiệp có giấy phép, có đăng ký kinh doanh ngành nghề ăn uống - thì chính doanh nghiệp đó là bên phải nộp thuế, chứ không phải nhà trường hay học sinh nộp thuế. Ví dụ, doanh nghiệp bán một suất ăn với giá 25.000 đồng hoặc 30.000 đồng thì nhà trường chỉ mua suất ăn đó về, không phải nộp thuế.

Hai là, nếu trường tự tổ chức phục vụ bữa ăn cho học sinh cũng có hai khả năng. Nhà trường có thể thực hiện theo hình thức hỗ trợ một phần kinh phí, tự bố trí nhân viên nấu ăn và học sinh đóng góp phần còn lại; hoặc là nhà trường thuê người nấu ăn, hỗ trợ phần cơ sở vật chất như chỗ ăn, dụng cụ nhà bếp… học sinh sẽ phải đóng góp chi phí nguyên liệu, thực phẩm để nấu ăn.

"Thông thường, những trường hợp này gọi là tiêu dùng nội bộ hoặc dịch vụ nội bộ, không phát sinh lợi nhuận. Như vậy không phải nộp thuế", ông Tú phân tích.

Cần rà soát cách áp dụng chính sách thuế suất ăn học đường

Đối với trường hợp một số trường học ở Quảng Bình, ông Tú cho rằng: “Trường hợp này có thể là cơ quan thuế đang áp dụng sai chính sách thuế. Tôi khẳng định, theo chính sách thuế hiện hành, những trường hợp tiêu dùng nội bộ như các nhà trường tự tổ chức bữa ăn cho học sinh, kể cả đại học, công lập hay dân lập, cũng như doanh nghiệp trong khu chế xuất tự tổ chức suất ăn cho công nhân… thì đều là phục vụ nội bộ, không phải nộp thuế.

Có thể người lao động chỉ phải trả một phần, phần còn lại doanh nghiệp hỗ trợ nhưng bản chất đó vẫn là tiêu dùng nội bộ. Không phải hoạt động kinh doanh, không phát sinh nghĩa vụ thuế. Không phải xuất hóa đơn, không cần kê khai thuế, không phải nộp thuế GTGT, không phải nộp thuế thu nhập doanh nghiệp”, ông Tú nhấn mạnh.

Theo ông Tú, cơ quan thuế cần phải xem xét lại cách áp dụng chính sách. Không thể làm theo hướng áp đặt thuế vào những hoạt động không có yếu tố kinh doanh, đặc biệt là những khoản đóng góp của học sinh cho bữa ăn hằng ngày.

Đề xuất miễn hoặc ưu đãi thuế GTGT để hỗ trợ giáo dục

Ở góc nhìn khác, ông Nguyễn Quang Huy - CEO Khoa Tài chính - Ngân hàng, Trường Đại học Nguyễn Trãi - cho rằng: Thuế GTGT áp dụng với các hoạt động cung cấp hàng hóa, dịch vụ có thu tiền, trừ các trường hợp được miễn hoặc không chịu thuế theo quy định. Tuy nhiên, chính sách thuế nên phân biệt rõ giữa dịch vụ thương mại và dịch vụ phục vụ giáo dục, để tránh áp dụng máy móc”, ông Huy nói.

“Suất ăn học sinh không có yếu tố lợi nhuận, là phần mở rộng của chăm sóc giáo dục thể chất và tinh thần. Ở bậc tiểu học, đây là nhu cầu thiết yếu, không thể xem là dịch vụ lựa chọn. Do đó, hoàn toàn có thể cân nhắc việc miễn hoặc ưu đãi thuế, để giảm áp lực chi phí và góp phần nâng cao chất lượng bữa ăn học đường”, ông Huy kiến nghị.

Theo ông Huy, đây không chỉ là câu chuyện kỹ thuật thuế, mà là vấn đề về cách tiếp cận chính sách. Khi giáo dục là ưu tiên của quốc gia, thì các dịch vụ hỗ trợ giáo dục cũng cần có khung chính sách riêng, không thể áp theo logic thương mại thông thường. "Một chính sách thuế bền vững không chỉ đảm bảo nguồn thu, mà còn phải đồng hành với các mục tiêu phát triển xã hội”, ông Huy nói.

(Theo Lục Giang - Báo Lao động, link nguồn: https://laodong.vn/kinh-doanh/tinh-thue-suat-an-truong-hoc-chuyen-gia-cho-rang-co-the-ap-dung-sai-chinh-sach-1510640.ldo)