Tín dụng yếu, thị trường vốn dẫn dắt dòng chảy tài chính

Theo các chuyên gia, việc cần nhận thức rõ thách thức để giảm rủi ro hệ luỵ trong bối cảnh trong nước và quốc tế biến động hơn, hệ thống tài chính vững mạnh để vượt qua khó khăn, thách thức.

Các chuyên gia nhận định, thị trường vốn đang ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực, nhưng để tận dụng tối đa tiềm năng, cần có các giải pháp toàn diện nhằm vượt qua những thách thức, đặc biệt là tác động từ "sóng gió" thuế quan. Điều này sẽ giúp thị trường vốn phát huy vai trò cung cấp nguồn tài chính trung và dài hạn, giảm dần sự phụ thuộc vào tín dụng ngân hàng, đồng thời thúc đẩy sự phát triển bền vững và cân bằng của thị trường tài chính.

Tại Hội thảo tham vấn ý kiến về Báo cáo "Thị trường tài chính Việt Nam 2024 và triển vọng 2025" vừa qua, TS. Cấn Văn Lực, chuyên gia Kinh tế trưởng BIDV, đã nhấn mạnh rằng tín dụng ngân hàng hiện vẫn là kênh cung ứng vốn chủ yếu cho nền kinh tế, nhưng chỉ chiếm khoảng 50% tổng vốn đầu tư, cho thấy cần một nguồn vốn bổ sung để thúc đẩy sự phát triển bền vững hơn.

Theo nghiên cứu của Viện Đào tạo và Nghiên cứu BIDV, tín dụng ngân hàng so với GDP dự báo sẽ tiếp tục tăng trong năm 2024, đạt khoảng 136%, tăng nhẹ so với năm 2023. Tuy nhiên, nhu cầu và khả năng hấp thụ vốn ở nhiều lĩnh vực vẫn còn yếu, điển hình là thị trường bất động sản chưa thực sự hồi phục mạnh mẽ, và giá nhà vẫn vượt quá khả năng chi trả của phần lớn người dân.

Mặc dù các ngân hàng thương mại đang nỗ lực đạt mục tiêu tăng trưởng tín dụng cao, lên đến 16-20% trong năm nay, nhưng khó khăn về vốn tự có và hệ số an toàn vốn vẫn là yếu tố đáng lo ngại. Ông Nguyễn Quang Thuân từ FiinRatings cho biết, dù muốn đa dạng hóa nguồn vốn, trong vài năm tới, nền kinh tế vẫn phải phụ thuộc phần lớn vào tín dụng ngân hàng. Việc tăng trưởng cho vay sẽ gặp nhiều thách thức, đặc biệt đối với các ngân hàng nhà nước khi huy động vốn cổ phần vẫn khó khăn.

Trước tình hình này, TS. Cấn Văn Lực khuyến nghị cần tăng cường phát triển thị trường vốn, đặc biệt là qua phát hành trái phiếu doanh nghiệp và cổ phiếu. Thị trường vốn cần phải đóng góp nhiều hơn, mục tiêu ít nhất là từ 20-30% tổng vốn cung ứng cho nền kinh tế, thay vì chỉ 14% như hiện nay.

Đặc biệt, các chuyên gia kỳ vọng năm 2025 sẽ có nhiều thay đổi tích cực trong khung pháp lý của lĩnh vực tài chính, như việc sửa đổi Luật Các tổ chức tín dụng và ban hành các chính sách quản lý tài sản số và tiền kỹ thuật số. Cùng với việc thị trường chứng khoán Việt Nam có thể được nâng hạng, các cải cách trong thị trường tài chính sẽ tạo ra cơ hội thu hút nguồn vốn đầu tư, giúp thúc đẩy sự chuyển đổi xanh và chuyển đổi số tại các doanh nghiệp và tổ chức tài chính.

Để thị trường tài chính phát triển ổn định và bền vững, TS. Cấn Văn Lực nhấn mạnh cần đẩy mạnh phát triển thị trường chứng khoán, giảm bớt áp lực cho hệ thống ngân hàng và tạo ra một môi trường tài chính cân bằng hơn, từ đó nâng cao khả năng cung ứng vốn trung và dài hạn cho nền kinh tế.