Thỏa thuận thương mại Mỹ - Anh: Bước đi biểu tượng mở đầu chiến lược thương mại mới của Trump

Đại sứ Hoàng Anh Tuấn, Tổng lãnh sự Việt Nam tại San Francisco, nhận định rằng thỏa thuận thương mại vừa đạt được giữa Mỹ và Anh không chỉ mang tính biểu tượng trong mối quan hệ đồng minh, mà còn là nền móng cho các vòng đàm phán tiếp theo với nhiều quốc gia khác.

Thỏa thuận “lịch sử” đầu tiên dưới chính sách thuế mới

Ngày 8/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump công bố những nét chính của thỏa thuận thương mại “lịch sử” với Vương quốc Anh — thỏa thuận song phương đầu tiên kể từ khi chính quyền Trump triển khai chính sách thuế quan mới vào đầu tháng 4.

Theo thông báo từ Nhà Trắng, Mỹ sẽ tiếp tục duy trì mức thuế quan chung 10% với hàng hóa nhập khẩu từ Anh. Riêng với ô tô Anh, mức thuế được áp là 10% cho 100.000 xe đầu tiên mỗi năm, và 25% cho số xe vượt hạn ngạch.

Đáng chú ý, thỏa thuận này mở ra cơ hội xuất khẩu trị giá 5 tỷ USD cho nông dân, chủ trang trại và doanh nghiệp Mỹ, trong đó có 700 triệu USD ethanol, 250 triệu USD thịt bò và các mặt hàng nông sản khác.

Mở rộng thị trường và đảm bảo chuỗi cung ứng

Hai quốc gia cam kết tiếp tục đàm phán nhằm:

Tăng khả năng tiếp cận thị trường cho hàng hóa công nghiệp và nông sản.

Đơn giản hóa thủ tục hải quan cho hàng Mỹ.

Tăng sức cạnh tranh của doanh nghiệp Mỹ trên thị trường mua sắm công của Anh.

Ngoài ra, thỏa thuận còn bao gồm các cam kết nhằm bảo vệ chuỗi cung ứng ngành hàng không vũ trụ và dược phẩm, cũng như công nhận nỗ lực của Anh trong việc giải quyết vấn đề dư thừa thép toàn cầu.

Hợp tác về thép và nhôm, Mỹ gỡ thuế từ 2018

Một điểm nhấn khác là việc Mỹ dỡ bỏ mức thuế 25% từng áp đặt lên thép và nhôm của Anh từ năm 2018. Đồng thời, hai nước sẽ thiết lập liên minh thương mại ngành thép – nhôm, phối hợp đánh thuế 25% lên các sản phẩm từ các quốc gia bị nghi bán phá giá.

Nhà Trắng ca ngợi thỏa thuận này sẽ giúp doanh nghiệp Mỹ tiếp cận “chưa từng có tiền lệ” với thị trường Anh, đồng thời củng cố an ninh quốc gia.

 

Chiến thắng chính trị và thông điệp toàn cầu

Tổng thống Trump gọi đây là thỏa thuận "công bằng, cởi mở và có đi có lại", điều mà "không một người tiền nhiệm nào từng đạt được". Với thỏa thuận này, Mỹ kỳ vọng thu về 6 tỷ USD tiền thuế và đặt nền móng cho các cuộc đàm phán thương mại kế tiếp.

Phía Anh, qua phát biểu từ Thủ tướng Keir Starmer, cũng đánh giá đây là nền tảng vững chắc cho tương lai hợp tác song phương.

Dù vậy, một số chuyên gia cho rằng quy mô thỏa thuận còn hạn chế. Theo Josh Lipsky từ Hội đồng Đại Tây Dương, đây chỉ là một “chiến thắng nhỏ”.

Văn phòng Đại diện Thương mại Mỹ ghi nhận Mỹ có thặng dư thương mại hàng hóa 11,9 tỷ USD với Anh năm 2024, tăng 17,4% so với năm trước — lý do khiến Anh được hưởng mức thuế thấp hơn so với các quốc gia có thặng dư lớn hơn với Mỹ.

Thỏa thuận đặt tiền lệ và tạo áp lực toàn cầu

Theo Đại sứ Hoàng Anh Tuấn, việc Anh trở thành quốc gia đầu tiên ký kết thỏa thuận thương mại song phương với chính quyền Trump là tiền lệ quan trọng. Những nước khác, đặc biệt là các nền kinh tế lớn như Trung Quốc, Nhật Bản, Hàn Quốc, Ấn Độ, sẽ phải điều chỉnh lập trường nếu muốn duy trì quyền tiếp cận thị trường Mỹ.

Ông Tuấn nhấn mạnh rằng, thỏa thuận này không đơn thuần là một văn kiện kinh tế, mà là tuyên bố chính thức về sự trở lại của chiến lược "đàm phán tay đôi, thuế suất cao" của Tổng thống Trump. Trong khi Thủ tướng Anh ghi điểm hậu Brexit, ông Trump cũng giành một thắng lợi chiến lược trong nỗ lực tái định hình trật tự thương mại toàn cầu.

Tuy nhiên, khi mức thuế 10% vẫn duy trì và nhiều điều khoản chưa hoàn tất, đây mới chỉ là chương mở đầu của một chiến lược dài hơi.

Kết luận

Thỏa thuận thương mại Mỹ - Anh là bước đi đầu tiên nhưng đầy ý nghĩa, không chỉ trong quan hệ song phương, mà còn tạo nên áp lực lan tỏa lên các đối tác thương mại toàn cầu. Nó đánh dấu sự khởi đầu cho một thời kỳ mới trong chiến lược kinh tế đối ngoại của Mỹ, nơi các quốc gia buộc phải chọn: đàm phán sớm, hay đối mặt thuế suất cao hơn.