Thỏa thuận Mỹ - Iran vẫn chưa ngã ngũ?

Tuyên bố mới nhất từ Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian về bản ghi nhớ hạt nhân và an ninh với Mỹ đã lập tức dội một gáo nước lạnh vào sự lạc quan quá sớm của truyền thông quốc tế. Dù thừa nhận đây là bước tiến cốt lõi để ngăn chặn một cuộc đại chiến vùng Vịnh, Tehran vẫn phát đi thông điệp đanh thép: Một văn kiện mang tính nền tảng chưa bao giờ đồng nghĩa với một thỏa thuận hòa bình toàn diện. Trò chơi cân não giữa hai thực thể thù địch này chỉ mới bắt đầu bước vào giai đoạn thực chiến.

Giới quan sát nhận định, sự hoài nghi thâm căn cố đế về lòng tin chiến lược là lý do khiến Iran từ chối ăn mừng trước khi các lệnh trừng phạt kinh tế thực sự được dỡ bỏ.

Tổng thống Iran Masoud Pezeshkian ngày 15/6 cho biết bản ghi nhớ giữa Tehran và Washington là tín hiệu tích cực hướng tới chấm dứt căng thẳng và khởi động tiến trình đàm phán, song chưa thể xem là thỏa thuận cuối cùng.

Trên mạng xã hội X, ông Pezeshkian nhấn mạnh văn kiện hiện tại chỉ đánh dấu một bước tiến quan trọng trong nỗ lực giảm xung đột, còn thỏa thuận chính thức giữa hai nước vẫn chưa được hoàn tất.

Nhà lãnh đạo Iran cho biết Tehran đã chuẩn bị cho mọi kịch bản. Dù tiến trình đàm phán thành công hay thất bại, ưu tiên hàng đầu vẫn là bảo vệ lợi ích quốc gia và người dân Iran.

Theo ông, bản ghi nhớ là kết quả của nhiều tháng thương lượng và theo dõi sát sao. Nếu được thực thi đúng các nội dung đã thống nhất, văn kiện này có thể trở thành dấu mốc quan trọng trong quan hệ giữa hai nước.

Tehran vẫn dè chừng Washington

Ngoại trưởng Iran Abbas Araghchi cho biết nước này vẫn giữ sự hoài nghi nhất định đối với cam kết của Mỹ trong bất kỳ thỏa thuận nào sắp tới.

Dù vậy, ông tiết lộ khả năng cao đại diện hai nước sẽ gặp nhau tại Thụy Sĩ vào ngày 19/6 để ký chính thức bản ghi nhớ trước khi bước vào vòng đàm phán đầu tiên.

Những phát biểu trên cho thấy Tehran vẫn lựa chọn cách tiếp cận thận trọng, bất chấp các tín hiệu tích cực xuất hiện trong thời gian gần đây.

Mỹ muốn sớm công bố nội dung thỏa thuận

Ở chiều ngược lại, Tổng thống Donald Trump cho biết văn bản ghi nhớ sẽ sớm được công khai sau lễ ký kết chính thức dự kiến diễn ra vào cuối tuần này.

Phát biểu bên lề Hội nghị Thượng đỉnh G7 trong cuộc gặp với Tổng thống Pháp Emmanuel Macron, ông Trump mô tả đây là "một tài liệu rất quan trọng" và cho biết việc công bố có thể diễn ra ngay sau ngày 19/6.

Nếu được ký kết đúng kế hoạch, đây sẽ là bước đi đáng chú ý trong nỗ lực hạ nhiệt căng thẳng giữa Washington và Tehran sau thời gian dài đối đầu.