MỚI

Tính thuế TNCN 2026

#Quốc tế

24HMONEY đã kiểm duyệt

Thỏa hiệp ngắn hạn, toan tính dài lâu: Lá bài thuế của Trump chưa lật hết

Kinh tế toàn cầu những ngày qua chao đảo trước động thái bất ngờ từ Tổng thống Mỹ Donald Trump: tạm hoãn làn sóng thuế quan mới trong 90 ngày. Quyết định tưởng như là “phanh gấp” này lại đặt ra hàng loạt dấu hỏi về chiến lược dài hơi và những toan tính tiếp theo từ Nhà Trắng.

Việc Tổng thống Donald Trump tuyên bố tạm hoãn loạt thuế “đối ứng” đã khiến thị trường toàn cầu bất ngờ. Song đằng sau quyết định đình hoãn trong 90 ngày là một chiến lược phức tạp, hé lộ nhiều toan tính chưa dừng lại của Washington. Câu hỏi đặt ra lúc này không chỉ là “tạm dừng để làm gì?” mà còn là “ai sẽ là mục tiêu kế tiếp?”.

Thế giới tạm thở phào, láng giềng Bắc Mỹ tiếp tục gánh đòn

Ngay từ tuần trước, toàn bộ hàng hóa nhập khẩu vào Mỹ đã bắt đầu chịu thuế bổ sung 10% – một mức gia tăng rõ rệt so với mặt bằng thuế trung bình dưới 3% mà phần lớn hàng nhập từ châu Âu từng được hưởng. Theo số liệu từ Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), có tới 87% tổng lượng hàng nhập vào Mỹ năm 2023 chỉ bị áp thuế dưới 10%, cho thấy chính sách mới của Mỹ là một cú hích thuế mạnh tay, vượt xa thông lệ cũ.

Ban đầu, mức thuế trừng phạt này được dự kiến áp dụng đồng loạt lên nhiều đối tác, bao gồm cả Liên minh châu Âu từ ngày 9/4. Tuy nhiên, Nhà Trắng bất ngờ “phanh gấp” – tạm hoãn triển khai chính sách trong vòng 90 ngày. Dù vậy, phần lớn hàng hóa nhập khẩu vẫn phải gánh mức thuế 10%, đặt thêm gánh nặng cho các chuỗi cung ứng xuyên biên giới.

Đáng chú ý, khi dư luận toàn cầu còn đang phân tích bước đi bất ngờ của ông Trump, hai láng giềng thân cận nhất của Mỹ là Canada và Mexico đã trở thành những “người chịu trận” đầu tiên. Mặc cho Hiệp định USMCA vẫn còn hiệu lực, cả hai quốc gia này vẫn bị áp thuế 25% đối với hàng hóa xuất khẩu vào Mỹ, trong đó riêng năng lượng từ Canada bị đánh thuế ở mức 10%. Lý do được Washington đưa ra: cả hai nước bị cáo buộc chưa đủ quyết liệt trong việc ngăn chặn nạn buôn lậu fentanyl.

Phản ứng từ Ottawa là cứng rắn, với động thái trả đũa thương mại được kích hoạt ngay sau đó. Mexico, thận trọng hơn, bày tỏ mong muốn trì hoãn. Cuối cùng, trước sức ép từ cả hai phía và giới công nghiệp trong nước, ông Trump buộc phải nhượng bộ, tạm thời dỡ bỏ thuế đối với hàng hóa nằm trong khuôn khổ USMCA – vốn chiếm gần một nửa tổng kim ngạch thương mại ba bên.

Tấm bản đồ thuế quan của ông Trump vẫn chưa vẽ xong

Dù tạm hoãn thuế quan với một số đối tác, mục tiêu dài hạn của Tổng thống Trump vẫn không thay đổi: bảo vệ ngành công nghiệp nội địa bằng mọi giá, kể cả thông qua các hàng rào thuế quan quyết liệt.

Tháng Ba, ông áp mức thuế 25% với thép và nhôm nhập khẩu, đánh mạnh vào các nhà cung cấp hàng đầu như Canada, Australia, Nhật Bản và EU. Tiếp đó là ngành ô tô – một lĩnh vực được ông Trump coi là “biểu tượng của sự tụt hậu sản xuất Mỹ” – cũng bị đưa vào danh sách chịu thuế bổ sung 25%. Mục tiêu: buộc các nhà sản xuất phải đưa dây chuyền lắp ráp trở lại lãnh thổ Mỹ.

Canada và Mexico, dù nằm trong USMCA, cũng không thoát khỏi đòn gián tiếp. Các hãng ô tô quốc tế từ Nhật, Hàn, Đức cũng đang bị đặt trong tầm ngắm khi chuỗi cung ứng của họ phụ thuộc đáng kể vào mạng lưới sản xuất xuyên quốc gia.

Không dừng ở đó, ông Trump còn để ngỏ khả năng mở rộng danh sách thuế quan sang các lĩnh vực nhạy cảm như gỗ xây dựng (chủ yếu nhắm vào Canada), dược phẩm và cả chất bán dẫn – một bước đi có thể khiến cuộc chiến thương mại leo thang sang cả lĩnh vực công nghệ cao.