Thách thức từ việc giá dầu tăng

Giá dầu thế giới tăng những tuần gần đây nhờ kỳ vọng về nền tảng mạnh hơn của thị trường “vàng đen” trong ngắn hạn, bên cạnh trợ lực từ sự đi xuống của đồng USD.

Tuy nhiên, các nhà đầu tư vẫn thận trọng về triển vọng trung hạn trước khả năng thị trường dầu mỏ sẽ thắt chặt, trong bối cảnh nguồn cung hạn chế ở một số khu vực và kho dự trữ dầu thô của Mỹ giảm xuống mức thấp nhất kể từ tháng 10/2018.

Niềm tin của thị trường được cải thiện nhờ các tín hiệu cho thấy nhu cầu dầu thô toàn cầu chỉ chịu tác động nhẹ bất chấp sự gia tăng các ca mắc COVID-19 trên toàn cầu thời gian gần đây. Nhập khẩu dầu mỏ hàng năm của Trung Quốc đã giảm xuống mức 10,3 triệu thùng/ngày trong năm 2021, đánh dấu lần giảm lần đầu tiên kể từ năm 2001, khi Trung Quốc phải kìm hãm lĩnh vực lọc hóa dầu và giảm lượng hàng tồn kho của các nhà máy để hạn chế sản xuất dư thừa nhiên liệu trong nước.

Trên bình diện khu vực, nhập khẩu dầu thô của châu Á cũng đã giảm trong năm 2021 do nguồn dự trữ ở mức cao được tích lũy từ một năm trước đó và sự phục hồi nhu cầu thấp hơn dự kiến do sự bùng phát trở lại của đại dịch COVID-19. Nhập khẩu dự báo sẽ tăng trở lại năm nay khi nhu cầu phục hồi trong bối cảnh sản lượng dầu thô tiếp tục giảm. Đáng chú ý, phần lớn tăng trưởng nguồn dầu thô có thể sẽ đến từ khu vực Trung Đông.

Sự sụt giảm gần đây về công suất của các hãng hàng không do các hạn chế đi lại của dịch COVID-19, nếu tiếp tục có thể sẽ ảnh hưởng đến thị trường nhiên liệu máy bay và khiến tỷ suất lợi nhuận của sản phẩm dầu mỏ thấp hơn so với hiệu suất đạt được hồi tháng 12/2021.

Trong khi đó, tỷ suất lợi nhuận của các nhà máy lọc dầu ở Mỹ tăng lên nhờ hỗ trợ từ lĩnh vực sản xuất nội địa cũng như xuất khẩu dầu khí và nhiên liệu ổn định. Tại châu Âu, tỷ suất lợi nhuận bị ảnh hưởng do sản lượng tăng và lượng hàng dự trữ có dấu hiệu phục hồi đáng kể. Một số ngành công nghiệp kỳ vọng rằng Iran có thể xuất khẩu thêm dầu mỏ kể từ quý II/2022, với tổng khối lượng tăng 1,4-1,5 triệu thùng/ngày trong nửa cuối năm nay, nếu các cuộc đàm phán khôi phục thỏa thuận hạt nhân giữa Iran và các cường quốc thế giới diễn ra thành công. Trong kịch bản đó, thị trường dầu mỏ chắc chắn sẽ có nhiều biến động về giá.

Nhìn vào cán cân thị trường năm 2022, Tổ chức các Nước Xuất khẩu Dầu mỏ (OPEC) và các đối tác, hay còn gọi là nhóm OPEC+, trước mắt có thể tăng xuất khẩu dầu mỏ trong một hoặc hai tháng tới. Tuy nhiên, một khi mối đe dọa của biến thể Omicron đối với nhu cầu dầu thô giảm bớt và tăng trưởng phục hồi, các cuộc thảo luận về khôi phục sản lượng lớn hơn sẽ trở thành một chủ đề thảo luận trọng tâm của OPEC+.

Giá dầu tăng đột biến diễn ra ngay cả khi những lo ngại về nhu cầu đã giảm bớt và giới chức Trung Quốc được cho là đang thúc đẩy một kế hoạch cơ sở hạ tầng tích cực hơn để ổn định nền kinh tế. Bên cạnh đó, tình trạng mất nguồn cung do điều kiện thời tiết khắc nghiệt đang giảm bớt ở Mỹ và Ecuador, trong khi sản lượng dầu mỏ ở Libya, Nigeria và mỏ Tengiz của Kazakhstan đang phục hồi sau khi các cuộc biểu tình tạm thời lắng dịu. Ngoài ra, Brazil và Canada dự kiến sẽ tăng sản lượng “vàng đen” sau khi giai đoạn bảo trì các giàn khoan hoàn tất. Nhìn chung, thị trường dầu mỏ toàn cầu trong quý II/2022 có khả năng đạt được sự cân bằng mong manh và dần chuyển sang cấu trúc thặng dư ngắn hạn./.