Tái cấu trúc logic cung cấp vốn. Phần 2: Từ hữu hình đến vô hình và ngược lại
I. So sánh quốc tế: Khi tài sản đảm bảo không còn chỉ là bất động sản
Các quốc gia phát triển như Hoa Kỳ, Anh, Nhật và Hàn Quốc đều đã từng phụ thuộc vào bất động sản như một loại tài sản đảm bảo phổ biến trong hệ thống tín dụng. Tuy nhiên, họ đã dần mở rộng sang các loại tài sản khác, đặc biệt là tài sản vô hình như thương hiệu, dữ liệu, quyền sở hữu trí tuệ.
II. Việt Nam – Con đường chuyển hoá tài sản đảm bảo trong hệ thống vốn
Việt Nam không thể sao chép toàn bộ mô hình của các quốc gia trên. Nhưng có thể chọn lọc các hướng đi phù hợp với đặc điểm văn hóa, cấu trúc kinh tế và năng lực quản lý hiện tại. Trong đó, chính phủ Việt Nam đang từng bước cải cách thông qua hạn chế hoặc can thiệp một cách có hệ thông những nơi dòng tiên đang đổ quá nhiều nhưng không mang lại hiệu quả, ngược lại những nơi cần nuôi dưỡng để phát triển lâu dài tạo nền tảng cho nên kinh tế của Việt Nam cần tập trung nhiều hơn. Gần đây có thể thấy ba điểm nổi bật có sự liên quan đến nhau mà chính phủ đang thực hiện
1. Hệ thống pháp lý và cải cách luật đất đai
Đề xuất các sắc thuế sở hữu, thuế tài sản, thuế chuyển nhượng nhằm hạn chế đầu cơ và tái phân bổ dòng vốn sang sản xuất.
2. Nghị quyết 68 và định hướng tái cấu trúc nền kinh tế
Nghị quyết 68 đặt mục tiêu nâng tỷ trọng khu vực kinh tế tư nhân, tạo điều kiện cho khởi nghiệp sáng tạo, nâng cao năng lực sản xuất trong nước.
Tái cơ cấu tín dụng: hướng dòng vốn ưu đãi đến khu vực phi BĐS, đặc biệt là công nghệ, chế biến chế tạo, nông nghiệp ứng dụng cao.
3. Cuộc chiến chống hàng giả, hàng nhái, gian lận thương mại – "Chỗ ngứa" bị bỏ qua quá lâu
Chiến dịch chống hàng giả – hàng nhái gần đây là một bước ngoặt chiến lược của chính phủ Việt Nam, mở đường cho việc nâng tầm tài sản vô hình:
Có thể thấy gần đây các vụ việc về hàng giả, hàng kém chất lượng hay quảng cáo sai sự thật đều bị các cơ quan chức năng tiến hành kiểm tra mạnh mẽ. Lần này không còn những cái “giơ cao đánh khẽ” hãy để vụ việc sau một thời gian rồi lại chìm đi mà là đưa ra khởi tố, điều tra nhằm thực hiện công cuộc làm trong sạch thị trường hàng hoá.
III. Tài sản vô hình – giá trị thật sự vượt qua cả đất đai?
Khi chống hàng giả được đẩy mạnh, ý thức xã hội về thương hiệu sẽ thay đổi. Những cuộc tranh chấp thương hiệu dưới đây chứng minh rằng giá trị lớn nhất của một doanh nghiệp không còn nằm ở tài sản hữu hình, mà chính là thương hiệu:
Kido bán thương hiệu kem và bánh kẹo Kinh Đô (MCK: KDC), sau đó tranh chấp với Nutifood hai thương hiệu kem Celano và Merino. Khi Nutifood mua lại KidoFood, giá thương vụ phản ánh phần lớn giá trị nằm ở Celano và Merino – thương hiệu kem chứ không phải nhà máy hay đất đai.
Định giá công ty Kidofood là gần 4500 tỷ đồng trong đó tài sản quan trọng nhất là thương hiệu 2 dòng kem Merino và Celano.
Tất cả đều cho thấy:
"Không có cơ chế rõ ràng, thương hiệu dễ mất hơn cả tài sản vật lý – nhưng nếu được bảo vệ và định giá đúng, giá trị thương hiệu có thể vượt qua cả đất đai, nhà xưởng, thiết bị."
Nhận thức mới về tài sản vô hình: Quyền sở hữu trí tuệ, thương hiệu và uy tín.
Chính vì vậy, những chiến dịch chống hàng giả không đơn thuần là hành động bảo vệ người tiêu dùng, mà còn là bước mở đầu cho một cuộc cải cách sâu sắc về nhận thức tài sản. Khi thương hiệu được tôn trọng, quyền sở hữu trí tuệ được bảo vệ, và việc sử dụng tài sản của người khác trở thành hành vi bị loại trừ khỏi văn hóa kinh doanh, thì khi đó chúng ta mới có thể xây dựng được cơ chế cấp vốn dựa trên tài sản vô hình như các quốc gia phát triển đã làm.
Việt Nam đang đứng trước cơ hội cấu trúc lại nền kinh tế từ gốc – từ nhận thức về tài sản. Bất động sản vẫn quan trọng, nhưng nó không nên là điều kiện cần duy nhất cho một doanh nghiệp được cấp vốn.
Nếu biết tận dụng đà chuyển đổi số, các chiến dịch truy quét gian lận thương mại, và hoàn thiện hệ thống pháp lý bảo vệ tài sản vô hình, thì:
Thương hiệu sẽ được định giá.
Tài sản vô hình sẽ trở thành khoản đảm bảo.
Doanh nghiệp sản xuất thật, đổi mới thật sẽ được ưu tiên.
Bạn muốn trở thành VIP/PRO trên 24HMONEY?
Bấm vào đây để liên hệ 24HMoney ngay

Bàn tán về thị trường