SỐC: Mỹ tính đình chỉ Tây Ban Nha khỏi NATO?

Reuters vừa hé lộ một thông tin chấn động về một email nội bộ từ Lầu Năm Góc, phác thảo các phương án cứng rắn nhằm trừng phạt các đồng minh NATO mà Washington cho là thiếu thiện chí hỗ trợ trong cuộc xung đột đang leo thang với Iran.

Các biện pháp được đề xuất bao gồm việc đình chỉ tư cách thành viên của Tây Ban Nha và xem xét lại lập trường ngoại giao của Mỹ đối với chủ quyền của Anh tại quần đảo Falkland.

Sự rạn nứt này bắt nguồn từ sự thất vọng sâu sắc của chính quyền Tổng thống Donald Trump khi một số nước châu Âu từ chối cho Mỹ quyền tiếp cận căn cứ và bay qua không phận (ABO). Phía Mỹ khẳng định quyền ABO là "nguyên tắc cốt lõi tối thiểu" để duy trì liên minh. Đặc biệt, Mỹ đang nhắm vào Tây Ban Nha sau khi Madrid tuyên bố không cho phép sử dụng hai căn cứ quân sự chiến lược là Rota và Morón để tấn công Iran. Mặc dù việc đình chỉ tư cách thành viên của một quốc gia trong NATO là hành động chưa từng có tiền lệ và thiếu cơ chế pháp lý rõ ràng, nhưng các quan chức Mỹ cho rằng động thái này mang tính biểu tượng cực lớn, gửi đi tín hiệu chấm dứt "tâm lý đặc quyền" của người châu Âu.

Áp lực đè nặng lên Anh và sự thay đổi trong quan hệ đồng minh

Bản ghi nhớ của Lầu Năm Góc không dừng lại ở Tây Ban Nha mà còn mở rộng tầm ngắm tới Vương quốc Anh. Tổng thống Trump đã nhiều lần chỉ trích Thủ tướng Keir Starmer là thiếu quyết đoán, thậm chí mỉa mai các tàu sân bay của Anh là "đồ chơi" khi London ngần ngại tham gia phong tỏa hải quân tại Eo biển Hormuz. Để gây sức ép, Mỹ đang cân nhắc thay đổi quan thế ngoại giao đối với quần đảo Falkland – khu vực đang có tranh chấp chủ quyền giữa Anh và Argentina. Đáng chú ý, Tổng thống Argentina Javier Milei hiện được xem là một đồng minh thân cận của ông Trump, khiến nguy cơ Anh mất đi sự ủng hộ từ Mỹ tại khu vực này trở nên hiện hữu hơn bao giờ hết.

Trước áp lực từ Washington, London đã có những nhượng bộ nhất định. Dù ban đầu từ chối, Anh sau đó đã đồng ý cho phép Mỹ sử dụng các căn cứ để thực hiện các sứ mệnh "phòng thủ" nhằm bảo vệ công dân trước sự trả đũa của Iran. Tuy nhiên, các nước như Pháp và Anh vẫn giữ quan điểm rằng việc tham gia phong tỏa hải quân do Mỹ dẫn đầu có thể khiến họ bị kéo sâu vào một cuộc chiến tranh tổng lực. Sự do dự này đang bị các quan chức chính quyền Trump, tiêu biểu là Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth, xem là bằng chứng cho thấy NATO đang trở thành một liên minh "hổ giấy".