Sang tên sổ đỏ: Một sai lầm nhỏ, trả giá tiền triệu

Việc thừa kế quyền sử dụng đất phải đăng ký biến động trong 30 ngày theo Luật Đất đai 2024 để tránh bị phạt hành chính, đồng thời cần phân biệt rõ thủ tục thuế và thủ tục đất đai để đảm bảo đúng quy định.

Theo quy định mới của Luật Đất đai 2024, thừa kế quyền sử dụng đất được xếp vào nhóm các giao dịch buộc phải đăng ký biến động trong vòng 30 ngày – quá hạn không chỉ bị phạt mà còn tiềm ẩn rủi ro pháp lý về sau.

Một công dân đã gửi phản ánh đến Bộ Nông nghiệp và Môi trường về việc gặp vướng mắc trong quá trình sang tên sổ đỏ do thừa kế quyền sử dụng đất. Cụ thể, ngày 20/3, người này thực hiện công chứng văn bản phân chia di sản. Năm ngày sau, khi tiến hành nộp hồ sơ đăng ký biến động tại bộ phận Một cửa, cán bộ thuế hướng dẫn kê khai thuế sử dụng đất phi nông nghiệp.

Tuy nhiên, khi công dân tới UBND phường thực hiện kê khai, không nhận được thông báo nộp thuế. Dù nhiều lần liên hệ với cơ quan thuế, phải tới ngày 7/5 – gần 50 ngày sau – người này mới được xác định nghĩa vụ thuế, tiến hành nộp tiền và hoàn thiện hồ sơ đăng ký biến động.

Vấn đề phát sinh khi theo Luật Đất đai 2024, việc thừa kế quyền sử dụng đất thuộc nhóm phải đăng ký biến động trong vòng 30 ngày kể từ thời điểm công chứng. Nếu chậm trễ, người sử dụng đất bị xử phạt hành chính từ 2–3 triệu đồng theo Nghị định 123/2024/NĐ-CP. Công dân cho rằng nguyên nhân chậm trễ không do lỗi chủ quan mà xuất phát từ vướng mắc trong quy trình hành chính, và đặt câu hỏi liệu có bị xử phạt trong trường hợp này?

Phản hồi về vụ việc, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cho biết chưa đủ cơ sở kết luận vì cần làm rõ tình tiết cụ thể. Tuy nhiên, Bộ cũng nêu rõ một số nguyên tắc pháp lý:

Thứ nhất, theo Điều 133 Luật Đất đai 2024, thừa kế quyền sử dụng đất là hành vi làm phát sinh biến động đất đai và bắt buộc đăng ký trong 30 ngày.

Thứ hai, theo Nghị định 101/2024/NĐ-CP, trình tự – thủ tục và hồ sơ đăng ký biến động được quy định chi tiết tại Điều 37, 29 và 30. Việc khai thuế sử dụng đất phi nông nghiệp chỉ là một thủ tục tách biệt thuộc lĩnh vực thuế, không nằm trong hồ sơ đăng ký biến động đất đai.

Do đó, việc công dân chỉ tiến hành khai thuế (ngày 25/3) nhưng không đồng thời hoàn tất thủ tục đất đai, không thể được xem là đã đăng ký biến động đúng hạn. Trường hợp này, người dân cần làm việc cụ thể với cơ quan có thẩm quyền tại địa phương để được hướng dẫn xử lý theo quy định pháp luật.