Quản trị rủi ro

Chắc hẳn bạn đang rất tò mò không hiểu vì sao tôi lại viết phần Quản trị rủi ro đầu tiên đúng ko? Nếu bạn là NĐT F0, mới 100% yhì có vẻ khi tiếp cận phần này bạn sẽ rất bối rối và cảm thấy khó chấp nhận. Nhưng đừng nản… ban đầu mọi thứ có vẻ mơ hồ, nhưng về sau khi giao dịch bạn sẽ càng thấm giá trị của bài viết này Nếu bạn là NĐT đã đầu tư trước đó một thời gian, thậm chí là lâu năm. Thì chắc hẳn, bạn đã hiểu vì sao nên nghĩ đến quản trỉ rủi ro đầu tiên.

Chào bạn!

Đã bao giờ bạn Mua 1 CP và lỗ vài chục phần trăm chưa?

Đã bao giờ bạn Mua 1 CP đang lãi vài chục % và phải Cắt lỗ nó chưa?

Đã bao giờ bạn vừa bán 1 CP và nó lại tăng phi mã chưa?

Đã bao giờ bạn vừa Mua 1 CP mà nó lại cắm đầu liên tục chưa?

Đã bao giờ bạn rơi vào vòng xoáy cắt lỗ liên tục và quay lại nghi ngờ về mức độ Cờ bạc trên TTCK Việt Nam chưa? …v.v…

Tôi dám cá rằng bạn đã từng phạm phải 1 vài trường hợp trên. Vậy mấu chốt vấn đề ở đây là gì? Làm sao bạn có thể tránh được trường hợp như vậy?

Tôi sẽ cố gắng bao quát toàn bộ những hướng quản trị rủi ro thường gặp phải trong đầu tư

Bắt đầu nhé!

1. Cắt lỗ cứng

“Bán CP ngay lập tức nếu giá rớt 7% - 8% so với giá bạn đã mua”

Có lẽ bạn sẽ biết được tầm quan trọng của nguyên tắc này khi bạn trải qua các đợt giảm mạnh của TT. Năm 2008 là 1 điển hình, chu kì 10 năm của thị trường 2018 là 1 điển hình, Covid năm 2020 là 1 điển hình. Nhiều người không biết bảo vệ tiền của mình đã phải chịu những khoản thua lỗ lớn, thậm chí là mất trắng tài khoản khi sử dụng Margin (đòn bẩy tài chính) Khi đầu tư vào TTCK, bạn có 2 việc phải làm sau đây:

- Một là nhảy vào TT mà không có kế hoạch nào để bảo vệ vốn của mình, không có giới hạn nào cho việc thua lỗ

- Hai là bạn nhận thức được rằng: không một ai hoàn hảo, không ai chính xác trong mọi trường hợp đầu tư, không có 1 phương pháp nào gọi là chén thánh. Vì thế bạn chấp nhận sai lầm và giới hạn lại mức thua lỗ của mình.

Chắc có lẽ bạn cũng nhận thấy rằng cách thứ 2 là phương pháp an toàn hơn cho bạn. Và thực tế đây cũng là phương pháp mà bạn nên theo.

Nhưng lại có 1 nghịch cảnh trên TTCK rằng, rất nhiều người biết về Phương pháp đơn giản này, nhưng lại rất rất ít người tuân thủ theo. Tại sao lại như thế?

- Thứ nhất, bản chất họ ko hiểu việc TT vận động ra sao, chính vì thế họ không có kế hoạch để bảo vệ vốn của mình. Không ít NĐT từng nghĩ rằng: “VCB VNM HAG HSG hay ABC XYZ gì đó mà bạn thần tượng … là những CP tốt, nên giá giảm rồi sẽ quay lại thôi. Làm sao các công ty này có thể làm ăn thua lỗ để giá CP giảm được.”

- Thứ 2, họ bị chi phối bởi cảm xúc của mình và rất ít khi họ chịu thừa nhận sai lầm. Khi 1 CP suy giảm, họ sẽ hi vọng CP sẽ phục hồi trở lại. Cũng không ít NĐT đã từng mua 1 CP bị lỗ 3% - 4%, họ kì vọng CP sẽ sớm phục hồi và quay lại đường đua. Thực tế, CP lại tiếp tục giảm, mức lỗ bây giờ là 6% - 7%. Họ bắt đầu thấy mệt mỏi, và họ kì vọng rằng CP hòa vốn họ sẽ bán ra. Nhưng thực tế CP lại tiếp tục giảm, mức lỗ tăng lên 15%, 20%…. Họ bất lực và trở thành NĐT dài hạn!

Một nghịch lý thực tế là: Nếu bạn cảm thấy khó bán khi thua lỗ nhỏ, thì bạn sẽ càng cảm thấy khó bán hơn nữa khi thua lỗ lớn hơn!

Hãy xem hình trên, bạn sẽ thấy rằng khi bạn thua lỗ trong 1 lần giao dịch, bạn sẽ phải tạo ra mức lợi nhuận lớn hơn để trở về điểm hòa vốn

Ví dụ bạn mua CP giá 100.000đ, CP giảm 50% về còn 50.000đ và bạn không cắt lỗ. CP cần tăng 100% từ 50.000đ lên 100.000đ để bạn quay lại được mức hòa vốn. Như vậy khoản lỗ 50% cần phải lãi gấp đôi mới hòa vốn. Bạn nghĩ trên TT có bao nhiêu CP tăng gấp đôi? Liệu phương pháp bạn đủ tốt để tìm được CP đó hay không? Và liệu bạn có đủ kiên nhẫn để nắm giữ cho đến khi CP tăng 100% hay không? Tôi nghĩ bạn cần suy nghĩ nghiêm túc về vấn đề này.

Vậy điều gì xảy ra nếu bạn giữ khoản lỗ của bạn ở mức tương đối nhỏ? Một khoản lỗ 5% chỉ yêu cầu lãi 5.26% để hòa vốn. Một khoản lỗ 8% chỉ yêu cầu lãi 9% để hòa vốn. Nhưng nếu bạn lỗ 90% thì bạn phải cần mức sinh lợi lên đến 900% để hòa vốn.

Đó là lý do tại sao bạn không bao giờ được phép để cho khoản lỗ trở nên quá lớn. Đơn giản hơn bạn có thể thấy rằng, số lỗ càng lớn, bạn sẽ càng có ít tiền để mua CP.

Có một chút bí kíp ở đây mà tôi muốn chia sẻ với bạn. Hãy cố định một mức thua lỗ tối đa mà bạn cho phép. Tôi muốn nhấn mạnh từ TỐI ĐA. Tức khi đạt đến ngưỡng này, bạn không cần phải suy nghĩ hay phân tích gì cả. Việc duy nhất bạn nên làm là CẮT LỖ. Mức tối đa hợp lý mà tôi cố định ở đây là 7%-8%. Bạn chỉ nên chọn 1 con số tuyệt đối để hành động, 7% hay 8%. Nếu 7% thua lỗ, bạn cần 7.53% lợi nhuận để hòa vốn. 8% thua lỗ, bạn cần 9% lợi nhuận để hòa vốn.

Tôi gọi đây là NGƯỠNG CẮT LỖ CỨNG

Tất nhiên, bạn cũng có thể nơi rộng hoặc thu hẹp mức tối đa này, tùy thuộc vào mức độ chấp nhận của bạn, nhưng điều này là không cần thiết, bạn nên giữ mức 7% - 8% này. Bởi vì bạn có thể giảm bớt rủi ro bằng cách thay đổi quy mô giao dịch (tôi sẽ đề cập ở phần dưới) Nguyên tắc này hết sức đơn giản. Nhưng như tôi đã nói ở trên, đa phần NĐT đều biết đến và cũng đa phần NĐT không tuân thủ. Thậm chí họ còn biết rằng đây là nguyên tắc sống còn trong đầu tư.

Tôi sẽ chỉ bạn cách từng bước đạt được mục tiêu tuân thủ nguyên tắc này.

Đầu tiên, bạn cần hiểu rằng: nguyên tắc này không phải là việc Đúng hay Sai.

Chắc chắn bạn sẽ rơi vào các tình huống vừa cắt lỗ 7%, giá tiếp tục giảm và bạn sẽ thốt lên rằng: Woww…hên quá tôi vừa tuân thủ nguyên tắc. Nhưng rồi bạn cũng sẽ rơi vào tình huống vừa cắt lỗ thì giá lại quay đầu tăng phi mã. Lúc này liệu bạn có nghi ngờ nguyên tắc này hay không, bạn có thốt lên rằng: “Điên thật, giá như tôi không Bán CP theo nguyên tắc chết tiệt này”, hay “giá như tôi giữ tiếp CP thì sẽ hay biết mấy”

Nhưng, bạn nghĩ sao nếu bạn có 9 trận thắng liên tục và 1 trận thua, bạn không tuân thủ nguyên tắc. Phải chăng lợi nhuận của bạn sẽ bị cuốn trôi, thậm chí vốn của bạn cũng sẽ chẳng còn bao nhiêu? Vấn đề tôi muốn đề cập ở đây là Nguyên tắc cắt lỗ 7% thuộc về hệ tư duy, không phải Đúng Sai. Nó là công cụ giúp bạn sống sót trong dài hạn, chứ không 1 2 lần giao dịch.

Còn tiếp...