Phương pháp đầu tư theo xu hướng

Đầu tư dài hạn- sự thật mong manh giữa tầm nhìn dài hạn và kẹp hàng lỗ theo chu kỳ.

Ở TTCK Việt Nam, chiếm lượng lớn là nhà đầu cơ, trader, cơ cấu tỷ trọng NĐT trên thị trường chiếm lượng lớn bởi NĐT cá nhân, điều này cũng dẫn đến việc khi thì hưng phấn quá mức, khi thị bi quan, bán tháo quá mức. Xuất phát từ tâm lý đơn giản của rất nhiều người, của số chung về sự sợ hãi và long tham. Có những thời điểm, media, báo đài, thậm chí cả những người đang đặt lệnh bán, đều cảm nhận được cổ phiếu họ bán đang rất rẻ, họ cảm nhận nếu bán có thể đúng đáy, nhưng họ vẫn phải bán, chấp nhận sự thật về sự thua lỗ và chấm dứt những ngày đau khổ mỗi khi nhìn bảng điện mỗi sáng. Đa phần lúc sợ hãi tột đỉnh là lúc tạo đáy, khi NĐT chuyên nghiệp lợi dung được tâm lý yếu của NĐT nhỏ lẻ để bắt đầu gom hàng vào với giá flash sale.

NĐT chuyên nghiệp đầu tư với tư duy của những nhà đầu tư BĐS ở Việt Nam- những người hiếm khi thua lỗ bởi BĐS có thể nhìn thấy, hữu hình và những NĐT bđs kiên định với giá trị miếng đất. Sauk hi nắm giữ được BĐS thì NĐT BĐS kiên định nắm giữ nếu không được giá, nắm giữ theo đà phát triển của khu vực, tin tưởng và sự phát triển của khu vực và giá trị tài sản họ nắm giữ và cũng là điều lợi thế hơn NĐT chứng khoán khi không có màu sắc của trần- sàn, màu sắc của lòng tham và sự sợ hãi, điều khiến đã phần các NĐT chứng khoán nhỏ lẻ, thiếu chuyên nghiệp gặp tình trạng bán xong thì trần, mua xong thì sàn và liên tiếp là các sai lầm bào mòn tài khoản. ( Ngoài câu chuyện và tâm lý thì cũng là cả sự kỉ luật trong việc giao dịch và việc tìm ra phong cách đầu tư cho mỗi người- Điều này sẽ viết trong bài sau, kỉ luật giao dịch anh chị em NĐT theo dõi có thể đọc ở bài trước).

Khi mua BĐS đa phần đều có tâm lý vững vàng có thể giữ thời gian dài, nhưng chứng khoán thì có những NĐT tâm lý yếu quyết tâm gồng lỗ giai đoạn đầu với niềm tin mạnh mẽ là chứng khoán sẽ lên ngay lập tức sau nhịp điều chỉnh, nhưng khi thị trường sụt giảm thực sự sâu, đưa định giá rất nhiều mã trở lại giá trị đủ rẻ thì lại bán tháo. Việc phân định rõ ràng giữa khẩu vị đầu tư, phong cách đầu tư các nhân sẽ định hình rõ đến hiệu quả gia tăng tài sản.

· Nếu là NĐT dài hạn, chắc ai cũng biết các nguyên lý cơ bản rằng “ tìm doanh nghiệp tốt, tang trưởng, cổ tức,…..”. Nhưng có điều thực sự qua trọng rằng, khi cho rằng đó là những cổ phiếu tốt và tăng trưởng, điều gì đã thuyết phục bạn. Hay bạn chỉ thấy nó tốt vì người ta bảo nó tốt, nó tăng trưởng vì người ta bảo nó thế, có thể coi là một sự khác biệt và ý chí và tâm lý nắm giữ, hiểu rõ giá trị tài sản của NĐT chứng khoán và NĐT bất động sản, nên hiểu rõ khoản đầu tư của mình.

· NĐT lướt sóng: Phần lớn NĐT nhỏ trên thị trường là NĐT lướt sóng. Trường phái đầu tư nào cũng có ưu, nhược điểm riêng. Tuy nhiên việc quan trọng là không nên lẫn lộn chúng lại với nhau, có thể thấy ví dụ gần đây với cổ phiếu quốc dân HPG- “cổ phiếu tốt”, tuy nhiên lại có nhiều người mắc sai lầm và liên tục mua vùng đỉnh với kì vọng HPG sau một chu kỳ tăng giá mạnh mẽ và là cổ có triển vọng, sẽ tiếp tục tăng giá đến vùng định giá 65k và mua ở mức giá vốn 54k, 56k,… mức giá vốn tôi cho là cao và dư địa tăng thấp so với định giá họ kì vọng để có thể xét làm đầu tư dài hạn, nhưng khi cổ phiếu sụt giảm và bắt đầu lao dốc, rất ít NĐT trader lúc đấy tuân thủ kỉ luật, sợ phải cắt lỗ và bất đắc dĩ trở thành NĐT dài hạn bất đắc dĩ với mức giá vốn cao ở một cổ phiếu chu kỳ, trong khi đó triết lý của Warren Buffet là mua cổ phiếu được định giá rẻ, khi thị trường có sự hoảng loạn ( những cú flashsale, và ngoài ra Warren Buffet có khả năng chi phối cao ở doanh nghiệp cụ đầu tư). Khi thành NĐT dài hạn họ làm được nhiều thứ, dự đoán vĩ mô, dự phóng lợi nhuận ở những con số rất mạnh mẽ nhưng trong ngắn hạn, trong chu kì kinh tế họ đang sống và làm việc thì lại “ không dự đoán được”, tôi không nghĩ nhìn vào thực tế của việc suy giảm lợi nhuận trong một vài quý gần nhất do nhiều tác động bên ngoài lại khó hơn việc dự phóng lợi nhuận ở 5-10 năm sau, việc mua và nắm giữ cần tách biệt rõ việc đầu tư hay đầu cơ, một khái niệm rõ rang nhưng thực tế lại nhiều người vẫn nhầm lẫn trong chính cá nhân.

· Với NĐT lướt sóng, tôi nghĩ nên có sự tuân theo thị trường chung, tách biệt rõ đầu tư và đầu cơ như nêu ở trên. Sau khi tách biệt rõ và hiểu được khẩu vị rủi ro, khẩu vị đầu tư, nguồn vốn của chính bản thân, mới tiếp tục việc đầu tư. Thị trường chung cũng có mode riêng giống mode thời trang, mỗi giai đoạn một mode, thiên biến vạn hóa, việc đầu tư nên lựa theo thiên thời để làm, tránh bị quá yêu thích một cổ phiếu và rồi bỏ qua rất nhiều cơ hội lớn trên thị trường. ( NĐT lướt sóng nhưng lại bị bỏ lỡ ở sóng bank- thép trước đó và vội vàng lao vào mua ở giai đoạn cuối 2021 khi 2 nhóm ngành suy yếu và nhóm BĐS lên ngôi). Nắm bắt được khẩu vị chung của thị trường là điều rất khó và cần tôi luyện để có hiệu suất cao hơn thay vì cố gắng chứng minh rằng mình đúng, tham gia thị trường để kiếm tiền chứ không phải để chứng tỏ mình đúng. Nhận diện được xu hướng thị trường chung sẽ giúp có nhiều cơ hội không chỉ kiếm tiền mà còn là giữ tiền và là điều cần luyện tập trong thời gian dài, rút bài học ra từ sau những sai lầm. Giai đoạn sụt giảm vừa qua rất khốc liệt với những NĐT mới nhưng cũng có không ít NĐT đã kịp né tránh nhờ có sự tôi luyện trước đó. Bảo kiếm lúc cần gấp sẵn sàng rút ra chứ không phải đến lúc địch đến mới học võ. Sau đà sụt giảm mạnh giờ là lúc đọc sách, tìm ra kẽ hở trong phương pháp giao dịch của bản thân, tìm kiếm những cổ phiếu tăng trưởng tốt đã chiết khấu sâu để tạo ra cơ hội mới cho chính bản thân.

“ Thời thế tạo anh hùng nhưng muốn làm anh hùng phải hiểu được thời thế”- Trích NĐT 1970.