24HMONEY đã kiểm duyệt
31/10/2025
Phát hiện virus corona mới ở dơi Brazil: Mang gen giống COVID-19, cảnh báo nguy cơ tiềm ẩn
Các nhà khoa học vừa phát hiện một chủng virus corona mới ở loài dơi tại Brazil, mang đặc điểm di truyền tương tự với SARS‑CoV‑2 (gây COVID‑19) và MERS‑CoV. Phát hiện này mở rộng bản đồ toàn cầu về các virus có khả năng lây truyền từ động vật sang người.
Chủng virus mới, được đặt tên là BRZ batCoV, được phát hiện ở loài dơi Pteronotus parnellii, hay còn gọi là “dơi ria mép”, phổ biến ở khu vực Mỹ – Latinh. Mẫu xét nghiệm được thu thập tại hai bang Maranhao và Sao Paulo.
Theo nghiên cứu công bố ngày 27/10 dưới dạng bản thảo tiền bình duyệt, BRZ batCoV thuộc nhóm betacoronavirus – họ virus bao gồm SARS-CoV-2, MERS-CoV và SARS-CoV (gây hội chứng hô hấp cấp tính nặng năm 2003).
Phân tích trình tự gen cho thấy virus này chứa đoạn protein gai có thể bị enzyme furin cắt tách, đặc điểm giúp virus xâm nhập tế bào dễ dàng hơn. Đây là lần đầu tiên đặc điểm này được phát hiện ở virus corona trên dơi tại châu Mỹ, cho thấy chúng có thể tiến hóa độc lập trong quần thể dơi Nam Mỹ.
Đặc điểm “vị trí cắt enzyme furin” từng gây tranh cãi trong đại dịch COVID‑19 vì có ý kiến cho rằng đây là dấu hiệu can thiệp phòng thí nghiệm. Tuy nhiên, các nghiên cứu gần đây, trong đó có phát hiện ở Brazil, chứng minh rằng đặc điểm này hình thành tự nhiên trong quá trình tiến hóa của virus.
Nghiên cứu do tiến sĩ Kosuke Takada và giáo sư Tokiko Watanabe (Đại học Osaka, Nhật Bản) chủ trì, hợp tác với Đại học Sao Paulo, Đại học Wisconsin-Madison (Mỹ) và nhiều phòng thí nghiệm quốc tế. Kết quả cho thấy BRZ batCoV có quan hệ gần với các virus giống MERS, nhưng đủ khác biệt để tạo thành một nhánh tiến hóa riêng.
Trước đó, các virus tương tự chỉ được phát hiện ở dơi tại châu Á, châu Phi và Trung Đông, chưa từng xuất hiện ở Tây bán cầu. Hiện chưa có bằng chứng cho thấy BRZ batCoV có thể lây sang người. Tuy nhiên, các nhà khoa học nhấn mạnh tầm quan trọng của giám sát virus hoang dã, nhằm phát hiện sớm những mầm bệnh tiềm ẩn trước khi chúng vượt qua rào cản loài và gây ra các đại dịch mới.
Bàn tán về thị trường