Pháp đề xuất lá chắn hạt nhân cho châu Âu

Theo Telegraph ngày 25/2/2025, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron đang thúc đẩy kế hoạch triển khai vũ khí hạt nhân của Pháp tại Đức nhằm củng cố năng lực răn đe quân sự của châu Âu, đặc biệt trong bối cảnh Mỹ có khả năng rút lực lượng khỏi khu vực.

Động thái này được đưa ra sau khi Friedrich Merz, người có khả năng trở thành Thủ tướng Đức, kêu gọi Anh và Pháp mở rộng lá chắn hạt nhân để bảo vệ châu Âu khỏi mối đe dọa từ Nga. Tổng thống Macron đã thảo luận kế hoạch này với Tổng thống Mỹ Donald Trump tại Nhà Trắng, khẳng định rằng bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào với Nga cũng không được dẫn đến sự đầu hàng của Ukraine. Theo bài báo, việc Pháp nêu đề xuất trên ở thời điểm này có mấy điểm đáng chú ý:

1. Mỹ thay đổi lập trường, châu Âu tìm cách tự chủ phòng thủ

Chính quyền Trump đang có lập trường cứng rắn hơn trong việc giảm cam kết với NATO và châu Âu. Mỹ không còn đảm bảo an ninh lâu dài cho Ukraine sau một thỏa thuận hòa bình, trong khi Pháp và Anh tìm cách bù đắp khoảng trống này. Macron kêu gọi châu Âu tự chủ trong quốc phòng, đồng thời gây áp lực buộc Anh phải xem xét tham gia vào lá chắn hạt nhân chung. Đức cũng đang tìm kiếm một sự đảm bảo chiến lược trong bối cảnh chính trị khu vực có nhiều biến động.

2. Bất đồng giữa Mỹ và đồng minh châu Âu về Ukraine

Tại Liên Hợp Quốc, Mỹ đã bỏ phiếu cùng Nga phản đối một nghị quyết kêu gọi rút quân khỏi Ukraine, làm dấy lên lo ngại về cam kết của Washington đối với châu Âu. Trong khi đó, cựu Thủ tướng Anh Boris Johnson đề xuất rằng Ukraine nên có vũ khí hạt nhân để đối phó với mối đe dọa từ Nga. Tuy nhiên, chưa có quyết định chính thức về việc Pháp hay Anh mở rộng khả năng răn đe hạt nhân của họ tại châu Âu.

3. Triển vọng hòa bình và tranh chấp về tài nguyên Ukraine

Trump tin rằng chiến tranh Ukraine có thể kết thúc trong vài tuần và nhấn mạnh rằng Ukraine cần ký thỏa thuận khai thác khoáng sản với Mỹ. Tuy nhiên, Kyiv vẫn chưa đồng ý với điều khoản Mỹ yêu cầu, bao gồm việc nhượng quyền khai thác khoáng sản trị giá 500 tỷ USD. Trong khi đó, Nga ngỏ ý sẵn sàng hợp tác với Mỹ về sản xuất kim loại đất hiếm, cho thấy sự điều chỉnh chiến lược của Moscow trước diễn biến mới trên trường quốc tế.