Ông Trump lại dọa đánh Iran?

Tổng thống Donald Trump vừa phát đi tuyên bố đanh thép về một lệnh động binh áp chót, sẵn sàng giáng "đòn nảy lửa" nếu Iran tiếp tục từ chối nhượng bộ. Tuy nhiên, thế kẹt địa chính trị và gọng kìm năng lượng tại eo biển Hormuz đang biến bàn đàm phán thành một sàn đấu tư duy đầy bế tắc.

Quyết định hoãn binh vào phút chót của Washington phơi bày sự giằng co giữa răn đe quân sự và áp lực từ các đồng minh Trung Đông.

Phát biểu ngày 19/5, Tổng thống Mỹ Donald Trump cho biết Washington đã ở rất gần quyết định mở thêm một cuộc tấn công quân sự nhằm vào Iran trước khi tạm thời hoãn lại vào phút chót.

Theo ông Trump, Mỹ nhận được đề xuất mới từ Tehran liên quan tới việc chấm dứt xung đột tại Trung Đông, trong khi nhiều đồng minh khu vực như Saudi Arabia, Qatar và United Arab Emirates cũng không muốn khu vực tiếp tục chìm trong bất ổn.

“Tôi chỉ còn cách quyết định tấn công đúng một giờ đồng hồ”, ông Trump tuyên bố tại Nhà Trắng.

Tuy nhiên, nhà lãnh đạo Mỹ đồng thời cảnh báo nếu đàm phán thất bại, Washington có thể tung đòn quân sự mới ngay trong vài ngày tới. Ông nhấn mạnh Mỹ sẽ không chấp nhận việc Iran tiếp tục phát triển năng lực hạt nhân.

Sau gần ba tháng căng thẳng leo thang cùng Israel, cả Mỹ và Iran đều đang rơi vào thế giằng co. Hai bên đều muốn tránh chiến tranh toàn diện nhưng cũng không muốn nhượng bộ vì áp lực chính trị và chiến lược.

Theo ông Neil Quilliam, các lời đe dọa quân sự từ phía Mỹ đang dần mất tác dụng khi lập trường giữa Washington và Tehran ngày càng xa nhau, khiến tiến trình đàm phán rơi vào bế tắc.

Trên thực địa, Iran tiếp tục siết kiểm soát tại Strait of Hormuz – tuyến hàng hải vận chuyển khoảng 1/5 lượng dầu và khí hóa lỏng toàn cầu. Động thái này làm dấy lên lo ngại về nguy cơ gián đoạn nguồn cung năng lượng quốc tế.

Đáp lại, Mỹ tiếp tục duy trì phong tỏa đường biển với các cảng của Iran, trong khi Tehran bác bỏ nhiều yêu cầu từ Washington và gọi đó là những điều kiện “quá đáng”.

Tình hình càng trở nên phức tạp khi Iran thành lập cơ quan quản lý mới tại khu vực Vịnh Ba Tư và cảnh báo sẽ kiểm soát chặt hoạt động tàu thuyền cũng như hạ tầng cáp quang dưới biển tại eo Hormuz.

Người phát ngôn quân sự Iran Mohammed Akraminia tuyên bố Tehran đã chuẩn bị cho mọi kịch bản và sẵn sàng mở thêm các mặt trận nếu Mỹ quyết định sử dụng vũ lực.

Giới quan sát cho rằng Trung Đông hiện đang ở trạng thái “ngừng bắn mong manh”, nơi chỉ một tính toán sai lầm cũng có thể đẩy khu vực trở lại vòng xoáy xung đột quy mô lớn.