#Tài chính

24HMONEY đã kiểm duyệt

Nỗi lo từ những chiếc "bẫy lãi suất"

Sự bất đối xứng giữa tốc độ tăng phi mã của giá nhà đô thị và sự trồi sụt của thu nhập thực tế đang biến các gói tín dụng ưu đãi từ "phao cứu sinh" thành công cụ dồn ép người lao động vào vòng xoáy nợ nần dài hạn.

Trong bối cảnh thị trường bất động sản cần lực đẩy phục hồi, nhiều ngân hàng đã đồng loạt tung các gói vay mua nhà với thời hạn dài và điều kiện tiếp cận dễ hơn trước.

PVcomBank triển khai gói vay cho gia đình trẻ với lãi suất từ 5,99%/năm và thời hạn lên tới 35 năm. MB đưa ra các khoản vay bất động sản quy mô lớn, trong đó một số dự án áp dụng lãi suất cố định 10–10,5%/năm trong 18–30 tháng và ân hạn nợ gốc tới 24 tháng.

BVBank, HDBank hay KienlongBank cũng tham gia cuộc đua tín dụng với các gói vay dao động quanh mức 9–11%/năm tùy kỳ hạn.

So với giai đoạn lãi suất thấp kỷ lục trước đây, mặt bằng hiện tại không còn quá hấp dẫn. Tuy nhiên, điểm đáng chú ý là ngân hàng đang kéo dài thời gian ưu đãi, nới thời hạn vay và mở rộng điều kiện tiếp cận vốn nhằm hút người mua quay lại thị trường.

Động thái này cho thấy dòng tín dụng đang được định hướng mạnh hơn vào nhu cầu ở thực thay vì đầu cơ ngắn hạn. Theo nhiều chuyên gia, đây là tín hiệu tích cực giúp thị trường phát triển bền vững hơn sau thời gian dài lệch pha cung cầu.

Tuy nhiên, bài toán lớn nhất vẫn nằm ở giá nhà. Một căn hộ phổ biến tại các đô thị lớn hiện dao động từ 3–7 tỷ đồng, vượt xa khả năng tích lũy của phần đông người trẻ. Điều đó đồng nghĩa người mua vẫn phải vay khoản tiền rất lớn và chấp nhận áp lực tài chính kéo dài hàng chục năm.

Rủi ro đáng ngại hơn nằm ở cấu trúc lãi suất. Nhiều người bị thu hút bởi mức vay ưu đãi 5–6%/năm mà quên rằng đây chỉ là mức áp dụng trong giai đoạn đầu.

Sau thời gian ưu đãi, lãi vay thường chuyển sang cơ chế thả nổi với công thức lãi suất cơ sở cộng thêm biên độ 3–4%/năm. Khi mặt bằng lãi suất tăng, khoản trả nợ hàng tháng có thể đội lên rất nhanh.

Không ít gia đình đã rơi vào trạng thái hụt dòng tiền chỉ sau vài năm vay vốn. Có trường hợp khoản trả nợ tăng thêm vài triệu đồng mỗi tháng nhưng đủ phá vỡ toàn bộ kế hoạch tài chính, buộc người vay phải cắt giảm chi tiêu, hoãn sinh con hoặc cho thuê chính căn hộ vừa mua để giảm áp lực.

Một số chuyên gia cảnh báo “bẫy lãi suất” hiện không nằm ở con số quảng bá ban đầu, mà ở giai đoạn thả nổi sau ưu đãi. Nếu thu nhập không tăng kịp tốc độ tăng chi phí vốn, người vay rất dễ mất khả năng cân đối tài chính.

Theo khuyến nghị của các chuyên gia kinh tế, người mua nhà chỉ nên vay trong ngưỡng an toàn, đảm bảo tổng nghĩa vụ trả nợ không vượt quá một nửa thu nhập hàng tháng và luôn có quỹ dự phòng cho các biến cố tài chính.

Giới phân tích cho rằng tín dụng chỉ là một phần lời giải cho bài toán an cư. Nếu giá nhà tiếp tục leo thang, nguồn cung nhà ở vừa túi tiền khan hiếm và đầu cơ chưa được kiểm soát, rủi ro tài chính với người mua nhà sẽ còn kéo dài.