Những cái tên "đếm ngược" ngày rời sàn chứng khoán

Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) vừa quyết định hủy đăng ký giao dịch nhiều cổ phiếu trên UPCoM từ đầu tháng 7/2025, chủ yếu do các doanh nghiệp không còn đáp ứng điều kiện công ty đại chúng, bất chấp một số công ty vẫn báo lãi.

Đầu tháng 7 tới, nhiều cổ phiếu trên sàn UPCoM sẽ chính thức bị hủy đăng ký giao dịch. Nguyên nhân chính là do không còn đáp ứng điều kiện công ty đại chúng, bất chấp việc một số doanh nghiệp trong số này vẫn ghi nhận lợi nhuận tăng trưởng. Đây là động thái cho thấy sự sàng lọc khắc nghiệt của thị trường, nơi tính tuân thủ quy định đôi khi được ưu tiên hơn cả hiệu quả kinh doanh.

Sở Giao dịch Chứng khoán Hà Nội (HNX) vừa công bố quyết định hủy đăng ký giao dịch hàng loạt cổ phiếu trên UPCoM. Đáng chú ý trong danh sách là Công ty CP Giống cây trồng Hải Dương (HDS), Công ty CP Bê tông Ly tâm Điện lực Khánh Hòa (KCE) và Công ty CP Nước sạch Quảng Trị (NQT). Nguyên nhân chung dẫn đến “tấm vé ra đi” không phải vì kết quả kinh doanh bết bát, mà là do các doanh nghiệp này không còn đủ điều kiện là công ty đại chúng theo quy định của Luật Chứng khoán.

HDS: Gốc rễ là cấu trúc cổ đông “quá cô đặc”

Ngày 9/6, HNX thông báo hủy đăng ký gần 5,2 triệu cổ phiếu HDS từ ngày 3/7, đánh dấu phiên giao dịch cuối cùng vào ngày 2/7. Dù từng là một doanh nghiệp giống cây trồng có hơn 20 năm hoạt động, HDS lại không thể hoàn tất thủ tục đăng ký công ty đại chúng sau hơn một năm lên sàn. Quan trọng hơn, HDS không đáp ứng điều kiện tối thiểu: 10% cổ phiếu có quyền biểu quyết phải thuộc về ít nhất 100 cổ đông nhỏ.

Cấu trúc sở hữu cực kỳ tập trung là “điểm nghẽn” then chốt. Tính đến cuối năm 2024, 95,65% cổ phần HDS thuộc về 5 cổ đông lớn – trong đó UBND tỉnh Hải Dương nắm gần một nửa. Tỷ lệ sở hữu của nhóm nhỏ lẻ chỉ vỏn vẹn 4,35%, quá thấp so với yêu cầu.

Từng khởi đầu đầy triển vọng khi giao dịch với giá 8.300 đồng/cp từ tháng 4/2024, cổ phiếu HDS không phát sinh giao dịch nào từ đó đến nay. Doanh nghiệp thậm chí ghi nhận lỗ gần 3 tỷ đồng trong năm 2024, nâng tổng lỗ lũy kế lên gần 12 tỷ đồng – một con số nói lên sự “hụt hơi” kéo dài.

KCE và NQT: Không lỗ nhưng vẫn phải rời sàn

Cùng số phận với HDS, cổ phiếu KCE của Công ty CP Bê tông Ly tâm Điện lực Khánh Hòa cũng bị hủy giao dịch từ ngày 1/7. Dù đã tồn tại trên UPCoM từ năm 2011 và báo lãi ròng gần 3 tỷ đồng trong năm 2024 – năm thứ hai tăng trưởng liên tiếp – KCE vẫn không thể giữ lại tư cách đại chúng. Sở hữu thanh khoản thấp, thị giá KCE hiện dừng ở 11.500 đồng/cp, tăng gần 15% từ đầu năm nhưng không cứu được mã cổ phiếu khỏi án “rút thẻ”.

Tương tự, hơn 18,2 triệu cổ phiếu của Công ty CP Nước sạch Quảng Trị (NQT) cũng sẽ rời UPCoM từ ngày 2/7. Dù doanh nghiệp có nền tảng tài chính vững, với 9 năm liên tiếp ghi nhận lợi nhuận và lãi ròng gần 20 tỷ đồng trong năm 2024, nhưng cổ phiếu vẫn bị “trục xuất” khỏi sàn do không đáp ứng quy định đại chúng. Thị giá NQT hiện “đóng băng” ở 7.900 đồng/cp, không phát sinh giao dịch trong thời gian dài – minh chứng rõ ràng cho sự thoái trào trong tâm lý nhà đầu tư.

Không chỉ là luật, mà còn là lời cảnh tỉnh

Câu chuyện rút lui của ba doanh nghiệp cho thấy: điều kiện để hiện diện trên sàn không chỉ nằm ở con số lợi nhuận, mà còn là khả năng đáp ứng chuẩn mực minh bạch và tính đại chúng. Dù không “thua lỗ triền miên”, những cái tên này vẫn bị loại khỏi cuộc chơi – một thực tế phơi bày khoảng trống lớn về quản trị, sở hữu cô đặc và tâm thế "lên sàn cho có".