#Quốc tế

24HMONEY đã kiểm duyệt

Ngừng bắn hay khoảng lặng trước cơn bão mới tại eo biển Hormuz?

Bất chấp những tuyên bố đanh thép về việc phong tỏa eo biển Hormuz, ưu tiên thực tế của ông Trump vẫn là quản trị rủi ro thay vì kích hoạt một cuộc chiến mới vốn có thể "đốt cháy" túi tiền của cử tri Mỹ trước thềm bầu cử.

Việc cùng chấp nhận ngừng bắn và bước vào đàm phán cho thấy cả Mỹ lẫn Iran đều đã nhận ra một thực tế: chiến tranh không thể mang lại chiến thắng trọn vẹn. Nhưng “hòa” ở đây không phải điểm kết thúc, mà chỉ là một trạng thái trung gian giữa thắng và thua.

Đàm phán tại Pakistan đổ vỡ, song điều đó không kéo theo một cuộc chiến diện rộng. Ngược lại, hai bên đều hiểu rằng leo thang lúc này đồng nghĩa quay lại vòng xoáy chi phí – nơi tổn thất tăng lên trong khi lợi ích dần cạn kiệt.

Trong bối cảnh đó, các động thái cứng rắn như kế hoạch phong tỏa eo biển Hormuz mang nhiều màu sắc gây sức ép chiến lược hơn là tín hiệu khai hỏa một cuộc chiến mới.

Chiến tranh chuyển sang “bài toán lỗ”

Ban đầu, Washington kỳ vọng một chiến dịch nhanh, gọn và ít tốn kém. Nhưng thực tế lại khác: Iran không dễ khuất phục, còn xung đột kéo dài khiến mọi tính toán ban đầu trở nên lỗi thời.

Cuộc chiến dần biến dạng thành một “trò chơi đấu giá” kiểu kinh tế – nơi các bên liên tục bỏ thêm chi phí chỉ để tránh thua, dù tổng thiệt hại ngày càng vượt xa mục tiêu ban đầu. Khi đạt đến điểm bão hòa, xung đột không còn là công cụ chiến thắng, mà trở thành gánh nặng.

Ở thế răn đe lẫn nhau, cả hai đều sở hữu khả năng gây tổn thất lớn cho đối phương – từ sức mạnh quân sự của Mỹ đến đòn bẩy năng lượng của Iran. Chính điều này khiến việc sử dụng “đòn quyết định” trở nên quá rủi ro.

Thỏa hiệp nửa vời, trì hoãn có tính toán

Kịch bản khả dĩ nhất hiện nay không phải một thỏa thuận toàn diện, mà là sự pha trộn giữa thỏa hiệp và trì hoãn. Ngừng bắn được duy trì để khôi phục phần nào hoạt động kinh tế, trong khi các vấn đề cốt lõi tiếp tục bị treo lại.

Iran nhiều khả năng vẫn giữ được năng lực hạt nhân nhất định, còn Mỹ có thể đạt được một số ràng buộc hạn chế. Một phần lệnh trừng phạt được nới lỏng, nhưng không biến mất. Eo biển Hormuz được khôi phục lưu thông, song vẫn nằm trong trạng thái nhạy cảm.

Yếu tố Israel khiến bức tranh thêm phức tạp, khi lợi ích không hoàn toàn trùng khớp với Washington. Điều này khiến bất kỳ thỏa thuận nào cũng khó đạt trạng thái ổn định dài hạn.

Kế hoạch phong tỏa eo biển Hormuz có thể được xem là nỗ lực nhằm cải thiện vị thế đàm phán, hơn là tín hiệu cho một cuộc chiến mới.

Bài toán chính trị buộc phải hạ nhiệt

Với Washington, đây không chỉ là câu chuyện đối ngoại. Áp lực trong nước, đặc biệt trước các kỳ bầu cử, khiến một cuộc chiến kéo dài trở thành rủi ro chính trị rõ rệt.

Giữ ổn định giá năng lượng, kiểm soát xung đột và duy trì liên minh vì thế trở thành ưu tiên thực tế hơn là theo đuổi một chiến thắng quân sự tuyệt đối.

Trong kịch bản này, mục tiêu không còn là “kết thúc chiến tranh”, mà là “quản trị xung đột” ở mức chấp nhận được.

Ngừng bắn – lựa chọn ít tệ nhất

Những bất đồng cốt lõi giữa Mỹ và Iran chưa được giải quyết, đồng nghĩa xung đột khó biến mất. Thay vào đó, nó nhiều khả năng chuyển sang trạng thái cạnh tranh âm ỉ dưới ngưỡng chiến tranh.

Ngừng bắn, vì thế, không phải dấu hiệu của hòa bình. Đó chỉ là lựa chọn ít tệ nhất – một khoảng lặng cần thiết khi cả hai phía đều hiểu rằng tiếp tục leo thang sẽ khiến họ trả giá đắt hơn rất nhiều.