#Chuyên gia

24HMONEY đã kiểm duyệt

Nghịch lý vũ khí: tại sao Mỹ dùng tên lửa 4 triệu usd chỉ để diệt drone "cùi" giá rẻ của Iran?

Chi Phí Tài Chính Khổng Lồ Của Cuộc Chiến Tại Iran Paul Krugman nhấn mạnh con số $1 tỷ/ngày là mức chi phí ước tính cho cuộc chiến tại Iran theo một số nguồn tin. Ông so sánh con số này với bối cảnh hiện đại: trong khi $1 triệu không còn là số tiền quá lớn, thì $1 tỷ mỗi ngày thực sự là một khoản tiền khổng lồ.

Dù khoản chi này không lớn nếu so với tổng ngân sách liên bang, nhưng nó lại cực kỳ lớn khi so với chi phí thông thường của các chương trình thời bình và ngay cả các chương trình quân sự khác.

Chính quyền Trump đang có kế hoạch yêu cầu Quốc hội phê duyệt khoản ngân sách $50 tỷ để chi trả cho các chi phí và thay thế khí tài quân sự đã tiêu hao trong cuộc chiến.

========

========

Sự Tương Phản Giữa Việc Tấn Công Iran Và Bảo Vệ Ukraine

Krugman đặt ra một sự so sánh trực tiếp ngay từ tiêu đề: "Tấn công Iran đối đầu với việc bảo vệ Ukraine".

Ông cho rằng có sự khác biệt về bản chất chi phí: Việc viện trợ cho Ukraine từ năm 2022-2025 đạt tổng cộng khoảng $130 tỷ, nhưng con số này được tính trải dài qua nhiều năm thay vì tiêu tốn theo ngày như cuộc chiến hiện tại.

Phần lớn viện trợ quân sự cho Ukraine trước đây là các loại vũ khí cũ, đã lỗi thời hoặc sắp bị loại biên của quân đội Hoa Kỳ nhưng lại được định giá theo giá sản xuất.

Ngược lại, trong cuộc xung đột với Iran, Hoa Kỳ đang sử dụng các loại vũ khí hiện đại và đắt đỏ nhất, ví dụ như tên lửa Patriot có giá khoảng $3-$4 triệu mỗi quả để đánh chặn các máy bay không người lái (drone) có giá chưa đến $50,000.

Sự Đánh Đổi Nguồn Lực Quốc Gia Và Hệ Lụy Đối Với Người Dân

Krugman chỉ ra rằng số tiền $1 tỷ mỗi ngày này có thể được sử dụng cho các mục đích thiết thực hơn như y tế và giáo dục công lập. Một ví dụ cụ thể mà ông đưa ra là khoản $50 tỷ có thể chi trả hoặc bù đắp chi phí cho bữa trưa và bữa sáng miễn phí tại trường học cho tất cả trẻ em từ mẫu giáo đến lớp 12 trong vòng 2 năm.

Việc tập trung ngân sách vào chiến tranh đang gây ra sự thiếu hụt vũ khí và tên lửa đánh chặn, ảnh hưởng trực tiếp đến khả năng hỗ trợ các đồng minh như Ukraine.

Sự Thay Đổi Về Bản Chất Và Vị Thế Của Hoa Kỳ

Krugman bày tỏ sự lo ngại sâu sắc về sự thay đổi của đất nước qua câu nói: "Chúng ta sẽ nhớ về việc chúng ta đã từng là – từng là – một kiểu quốc gia như thế nào".

Ông thể hiện sự phẫn nộ trước những gì ông gọi là "sự ngu ngốc và thiếu hiểu biết" trong cách điều hành của Chính quyền Tổng thống Trump hiện tại, dẫn đến việc có thể phá hủy 80 năm nỗ lực ngoại giao nhằm xây dựng các tổ chức quốc tế.

Việc tham gia vào cuộc chiến này bị coi là một "cuộc chiến tự chọn" (war of choice) thiếu lý do chính đáng và không có điểm kết thúc rõ ràng, làm xói mòn lòng tin của các chính phủ nước ngoài đối với Hoa Kỳ.

========

War of choice là một cuộc chiến không có lý do chính đáng hoặc điểm kết thúc. Krugman chỉ ra rằng cuộc tấn công Iran là một cuộc xung đột "không có cơ sở lý luận hay kế hoạch kết thúc" (no rationale or end game). Nó không phải là một cuộc chiến sinh tồn hay tự vệ bắt buộc mà là một quyết định mang tính chủ quan. Theo Krugman đây là một cuộc chiến theo "ý muốn nhất thời" (war of whim). Thay vì phục vụ lợi ích quốc gia của Hoa Kỳ, nó bị cáo buộc là phục vụ cho lợi ích cá nhân của tổng thống hoặc để đánh lạc hướng dư luận khỏi các bê bối trong nước (như vụ Epstein).

========